Tol'able David (1921)

David & Goliath

D.W. Griffith wordt over het algemeen beschouwd als één van de grootste regisseurs ten tijde van silent cinema. Net zoals het nu nog altijd het geval is worden beginnende regisseurs beïnvloedt door de groten der aarde en van Henry King werd dat zelfs vermeld in de inleidende tekst van deze Tol'able David. De invloed van Griffith is inderdaad erg zichtbaar, maar King overtreft de man in werkelijk elk aspect.

Tol'able David start als een onschuldige film. Een rustiek beeld van een gezinnetje dat alles voor elkaar lijkt te hebben met twee zonen, namelijk de sterk in zijn voeten staande Allen en het moederskindje David. King neemt zijn tijd om alles in beeld te brengen, met de nodige fratsen zoals David die zijn broek kwijt geraakt, maar weet de film wel emotioneel op te bouwen. Hier en daar gaat hij iets te lang door, de vader die dan ook nog eens sterft aan een hartaanval was de dode teveel, maar wat daarna volgt is een film die onder je vel kruipt. Hatburn die de hond van David doodt, Allen verlamt door hem aan te vallen met een steen en door op zijn rug te gaan staan, ... Het kan aan mij liggen, maar ik vond dit eigenlijk een vrij harde film voor zijn tijd. Zeker de climax waar David en Luke de strijd aangaan is erg sterk met twee acteurs die er echt voor lijken te gaan.

Al mag het gezegd worden dat Tol'able David een film is die naar een hoger niveau wordt getild door zijn cast. Richard Barthelmess weet de evolutie van moederskindje naar man geloofwaardig te brengen, vond vooral zijn ingehouden woede erg sterk, maar het is wanneer hij het scherm deelt met Gladys Hulette (Esther Hatburn, de kleindochter en vlam van David) dat de vonken echt van het scherm spatten. Toch mag ook de imposante Ernest Torrence niet vergeten worden. Een acteur die wel vaker in schurkenrollen werd gecast, maar die hier dan ook perfect op zijn plaats is. Het verschil in grootte met David geeft het geheel effectief het David en Goliath gehalte en die vuile grijns is heerlijk om naar te kijken.

Vreemd genoeg amper stemmen hier terwijl dit toch als één van de klassiekers in silent cinema wordt beschouwd. King zou nadien meer bekendheid verwerven met onder andere Jesse James en Snows of the Kilimanjaro. Toch een regisseur om eens in het oog te gaan houden.

4,5*

Ik had eigenlijk nog nooit van Henry King gehoord maar hij heeft best wat bekende films op zijn naam staan. Tol'able David is alvast een prima drama waarin vooral Ernest Torrence indruk maakt als geweldige schurk. Ook Barthelmess als jongste zoon is goed en de scene met de hond en de steen is nog steeds ijzingwekkend. Ik was dan weer wat minder onder de indruk van Gladys Hulette als Esther. De film is minder episch dan Griffith's bekendere werk, om die vergelijking ook maar te maken, maar doet zeker niet onder voor zijn pastorale drama's als Way Down East.

Mooie en gevoelige film die het melodrama tot een minimum beperkt en dankzij het tempo, de prachtige buitenopnames en het goede spel van Richard Barthelmess ook nu nog overtuigt. Er is al hier al eerder gewezen op de invloed van D.W. Griffith, die ook inbreng schijnt te hebben gehad bij een eerdere versie van het script, maar King had zelf ook zijn navolgers : de Russische regisseur en filmtheoreticus Vsevolod Pudovkin prees de montage van deze film in zijn boek over Film technique and film acting. Mooi hoe zulke "kleine" films dus wereldwijd op waarde kunnen worden geschat (ook door het publiek trouwens, want indertijd was het een zeer groot succes). Grappig moment : tijdens de romantische hereniging tussen David en Gladys zien we op de achtergrond steeds een vrolijke dronkelap heen en weer zwalken (en als ik het goed begrijp is dat ook nog eens de koetsier wiens taak David tijdens de climactische postrit moet overnemen!).