Pokolenie (1955)

De eerste van het drieluik van Wajda over de Tweede Wereldoorlog en tevens ook de minste, al zegt dat vooral wat over de kwaliteit van de twee andere films, want ook deze Pokolenie is nog een bovengemiddelde goede film te noemen.

Het acteerwerk is goed te noemen. De veelal jonge acteurs spelen overtuigend en zetten geloofwaardige rollen neer. Wajda registreert het op de voor zijn kenmerkende manier en dat zorgt voor enkele mooie plaatjes. Ik werd deze keer alleen iets minder meegezogen met alle gebeurtenissen, die de revue passeren. Los daarvan, zijn die gebeurtenissen soms wel weer erg hard en ook hier komt de narigheid van de oorlog soms goed naar voren, al is dat in Kanal overigens nog wel een graadje erger.

Het is in ieder geval een prima trilogie van de lotgevallen van de Poolse verzetsstrijders tijdens de Tweede Wereldoorlog. Voor mijn gevoel worden de films steeds iets beter. Het is aan te raden om ze in chronologische volgorde te kijken, ook al heb ik dan de omgekeerde weg bewandeld.

3,5*

Een film gemaakt door jonge, grotendeels onervaren filmmakers en acteurs en het resultaat is rauw, onevenwichtig maar enerverend. Roman Polanski is te zien in een klein rolletje in deze film over de rol van een groep jongeren in de opstand tegen de Nazi's in het ghetto van Warschau. Het beperkte budget blijkt een obstakel, maar regisseur Wajda compenseert dat met een sterk ontluikend gevoel voor stijl.

Van mijn eerste kennismaking (zo’n jaar of 20 geleden) met de Andrzej Wajda-oorlogstrilogie herinner ik mij dat ik dit eerste deel destijds veruit de minste vond van de drie films. Het acteer- en camerawerk zijn weliswaar dik in orde, maar de film als geheel is naar mijn gevoel veeleer communistische propaganda verpakt als grauwe verzetsfilm dan een oorlogsfilm. Het is natuurlijk wel zo dat je bij films over het Poolse verzet tegen de Nazi's niet om de communisten heen kunt. Ik heb vanuit het verleden evenwel goede hoop dat de herzieningen van “Kanal” en vooral “Ashes and Diamonds” mij beter zullen bevallen.

Het eerste filmpje van het drieluik van Andrzej Wajda dat ik heb bekeken en tevens ook de minste. Dat ligt vooral omdat de regisseur ons wil doen geloven dat het verzet vooral komt van de communistische ondergrondse en dat is volgens mij duidelijk niet op waarheid gebaseerd. In de film Miasto 44 (2014) zien wij dat het hoofdzakelijk de verzetslieden van de Armia Krajowa zijn die het verzet leidden en die waren duidelijk westers georganiseerd. Maar Wajda zal natuurlijk met de censuur te maken gehad hebben om deze film te maken. Polen hoorde nu eenmaal bij het communistische Warschau Pakt.

3,0*

Vond het een interessante, maar ook lastige film. Niet zozeer lastig voor wat betreft wat er gebeurt, maar het is soms zo dromerig, zo duidelijk niet realistisch. En dan toch weer abrupte overgangen naar de volgende scène.

Ik las ergens de vergelijking met Citizen Kane. Daar kon ik ook niet veel mee, althans begreep ik niet waarom dat nu zo’n meesterwerk zou moeten zijn. Soortgelijke kijkervaring had ik met deze film.