Meningen

Sterk verhaal, goede acteurs en inventief camerawerk

Bioscoop Arenberg in Brussel benut de zomerse weken om een alternatief filmprogramma te presenteren. Inclusief oude films, waaronder de klassieker Notorious van Alfred Hitchcock. Een stokoude film, uit 1946, en toch zat de zaal bijna vol. Weliswaar met veel ouderen, maar toch, de film trekt nog steeds veel kijkers.

Het is toch wel een bijzondere ervaring een film te kijken die nog vroeger is gemaakt dan mijn eigen vader geboren is. Ongelooflijk ook dat zo'n oude film nog steeds heel genietbaar is. Het is met de filmkennis van nu hooguit wat lastig om zo'n klassieker echt op waarde te schatten. Hoe vernieuwend de film destijds was, moet ik maar vernemen van filmhistorici.

Het verhaal gaat over Alicia Huberman, een losbollig type, dochter van een in de VS wonende nazi. De vader wordt direct na WOII veroordeeld en zijn dochter blijft met een schuldgevoel achter. Daar maakt geheim agent Devlin gretig gebruik van. Hij krijgt haar zo ver dat ze gaat spioneren bij oud-nazi's die zich in Brazilië hebben teruggetrokken en daar snode plannen beramen. Daarbij raakt Alicia langzamerhand gevangen in een web van list en bedrog.

Van Hitchcock weten we dat hij de suspense prachtig opbouwt. Zo ook bij deze film. Stapje voor stapje werkt hij naar een spannend hoogtepunt toe. Maar hij heeft niet alleen een thriller gemaakt, Notorious is ook een dramatisch liefdesverhaal. Want de agent en de spionne voelen iets voor elkaar, maar wat? En kunnen of durven ze het elkaar te zeggen? Dit liefdesdrama is prachtig verweven met de thriller.

De film is vooral beroemd vanwege de langste kusscène. In die tijd mocht een zoen niet langer dan drie seconden duren en Hitchcock toont een inventieve intieme scène waarbij in totaal veel langer wordt gezoend, met steeds korte tussenpozes waarin Devlin en Alicia tegen elkaar praten. Nu kijken we daar niet meer voor op, maar destijds deed het nogal wat stof opwaaien. Voor de huidige kijker blijft er vooral een prachtig geacteerde scène over, al doen de kussen wat preuts aan.

Notorious heeft met Cary Grant en Ingrid Bergman twee topacteurs in de hoofdrollen. Alleen om deze grote namen in actie te zien, is de moeite om de film te gaan bekijken. Maar ook filmisch valt er genoeg te genieten. Zonder veel filmhistorische kennis is wel duidelijk te zien dat Hitchcock een eigenwijze manier van filmen heeft. Hij werkt met opvallende closeups en zoekt verrassende standpunten. De scène waarin de camera begint met een overzichtsshot van een groot bal en helemaal inzoomt tot op de hand van Alicia waarin hij zij een sleutel vasthoudt - een cruciale sleutel, waarover ik verder niks verraad - is meesterlijk. De mooie manier van filmen is bij Hitchcock meer dan kunstig doen, elke closeups legt in beeld de nadruk op een belangrijk element in het verhaal.

63 jaar oud en dan nog steeds zo mooi, spannend en interessant, dat is al een prestatie op zich. En dat zonder special effects, stuntwerk, schieten of achtervolgingen. Een sterk verhaal, goede acteurs en een inventieve cameravoering, that's all.