Marley (2012)

Voor iemand zo als ik, oftewel iemand die Marley's muziek waardeert, maar zich nooit echt in het bijzonder verdiept heeft in de persoon daarachter en alleen het levensverhaal in grote lijnen kent, is Marley een aardig informatieve documentaire, maar nadat veel critici dit als een meesterwerk geprezen hadden was ik lichtelijk teleurgesteld.

Eigenlijk mag ik niet veel klagen, want in de twee en een half uur dat deze docu duurt krijgen we zoveel informatie over het reggea-icoon dat we hem door en door lijken te kennen. Als informatieve documentaire is het meer dan geslaagd. Sterker nog, misschien sloeg de film soms door met de hoeveelheid verhalen die het wilde delen. Ik vond het soms wat te lang duren en toen de zoveelste vrouw tevoorschijn gehaald werd die een affaire had gehad met Marley en dat in geuren en kleuren begon toe te lichten geloofde ik het wel. Je krijgt bijna het gevoel dat iedere stap die Marley gezet heeft uit de doeken gedaan moet worden.

Niettemin zijn veel momenten bijzonder sterk, zoals het concert waarin hij twee politici de hand laat schudden, of de scènes in Afrika. De momenten van rond de tijd dat zijn dood naderde zijn oprecht ontroerend. Daarnaast waardeerde ik het dat er veel aandacht was voor de couleur locale van Jamaica en dat er uitgebreid stilgestaan werd bij het Rastafariageloof. Die twee onderwerpen waren misschien nog het interessantst en op een bepaalde manier vind ik het erg prettig om naar het Jamaicaanse dialect te luisteren, al moesten sommigen in het publiek er vooral om lachen.

Maar maakt dit het een briljante film? Ten dele. Geweldige documentaires zijn voor mij meer dan informatief, maar slepen me mee in een verhaal. Marley deed dit slechts op bepaalde momenten. Ik moest ook veel denken aan Martin Scorsese's recente documentaire over George Harrison. Die duurt nog een stuk langer dan Marley en moet ook nog eens een leven verslaan dat 20 jaar langer geduurd heeft. Toevallig zijn Marley en Harrison twee van de grote muzikanten die erg met spiritualiteit bezig waren. Maar de Harrison-docu voelde aan als een spirituele reis, met de ex-Beatle als hoofdpersoon. Marley voelt meer aan als een reeks fragmenten die een leven samenvatten. Een boeiend leven gelukkig, waardoor het genoeg mooie momenten oplevert, maar die een andere aanpak vereist en verdient dan we hier krijgen.

3*

Compleet en chronologisch.

Het zijn niet de bijzondere verhalen, of de laatste nooit eerder vrijgeven foto's van Marley die opgevreten wordt door de kanker ten tijde van zijn falende chemokuren. Het zijn niet de vele anekdotes over de meest wijze tekstschrijver ooit, onder andere door zijn door de Guinness licht aangeschoten neef in de heuvels van Jamaica. Het is zelfs niet de audio-opname van mede-Wailer Peter Tosh die Chris Blackwell, 'Chris Whitewell' noemt, of de laatstgenoemde vriend en manager van The Wailers die zelf amper aan het woord komt en eerlijk toegeeft de kanker te zijn vergeten.

Het zijn ook niet de schitterende beelden van Marley's geboorteland van bovenaf, of ander fraai camerawerk waarbij je jezelf kunt afvragen of Scorsese of juist Demme ze had geschoten voordat regisseur MacDonald de film mocht afmaken. Het is zeker niet Perry of halfbroer Livingston die samen met de muzikant het rasta-tijdperk inluidde en reggae internationaal op de kaart zette, lange tijd voor enige bemoeienis van het fijne Island-label. Zelfs niet als Bunny laat merken nog steeds vol onbegrip te zijn over Marley's carrièrekeuzes, of het feit dat Bob bijna Adam Marley was. Het zijn ook niet de hernieuwde speculaties over de moordaanslag, of de werkelijke reconstructie van hen die er echt bij waren. Marley is sowieso wel een held.

Wat is het dan wel wat deze documentaire tot de beste over Marley tot nog toe maakt? Het is de man zelf uiteraard. Beter belicht dan ooit, eerlijk toegeven dan maar. En zijn fenomenale muziek niet te vergeten. Neen, die mogen we nooit vergeten. Gelukkig kunnen we dat ook niet. Het is interessant om te horen dat Ziggy ondanks alle liefde voor zijn vader het muzikale genie omschreef als 'a rough man' tevens refererend aan zijn vaderschap. Of Bob's halfzus die 'Cornerstone' zo goed begrijpt. Wellicht is het schokkend dat Marley ook van een zestienjarig meisje hield en dat Rita Marley zelfs nu nog niet in tranen uitbarst voor de camera of Bob een klein schopje geeft. Je ziet haar bijna denken dat Robert een aartje naar zijn vaartje had. Van onvoorwaardelijke liefde gesproken. Neen, het zijn bijvoorbeeld de openingsbeelden met rare footage van 'Exodus' live. Wauw. Kippenvel.

De muziek van Marley, hier heel soms voorbij komend in uitvoeringen die alleen bekend zijn van moeilijk te vinden bootlegs of zelfs dat nog niet, overruled alles. Maar dan ook echt alles. Zoals een vreemde versie van 'No Woman No Cry' met Tosh op de piano of eindelijk eens echt fatsoenlijke beelden van o.a. het 'Smile Jamaica Concert'. Hoe fraai, compleet en chronologisch zijn levensverhaal hier ook wordt opgetekend, de muziek en de man biologeren nog steeds boven alles. De muziek. Waarschijnlijk nieuwe fans aanborend en oude knakkers doen terugverlangen naar die schitterende tijd rond 1980 toen reggae net als alle andere pop hoogtij vierde op de radiozenders en The Wailers de hitlijsten zelf aanvoerden. Nu eens niet onder dreiging van geweld.

In 1981 sloeg echter het noodlot toe. Over de doden niets dan goeds, maar de man die volslagen uniek was in zijn composities en tekstgedichten komt hier gunstig én ongunstig voorbij. Toch zal iedere kijker van hem houden. Zelfs ondanks dat zestienjarige vriendinnetje. Hij is onvergelijkbaar en hem zien als een tropische Bob Dylan is veel teveel eer voor laatstgenoemde. Hem zien als halfbloed die al vroeg begreep, onder allesbehalve gunstige omstandigheden, dat zwart en wit tot elkaar gebracht moest worden past beter. Op zijn eigen mystieke wijze met veel charisma en nog meer muzikaliteit heeft hij een erfenis achtergelaten waar een ieder nog steeds van kan en moet genieten. Waaronder deze uitstekende documentaire..

Geweldig.

Erg indrukwekkend. Buiten dat ik altijd dol ben geweest op Marley heb ik op zich nooit iets gehad met het hele rastafari-gebeuren.

Maar de man is en blijft een inspirerende verschijning.

Doodzonde dat er tegenwoordig niet meer van dit soort revolutionaire muzieksterren zijn. Onze generatie moet het doen met een Bono .

Overigens ben ik op zoek naar ene muziekstuk aam het eind van de docu.. een rustig nummer met vrouwelijke achtergrondzang, dat helaas niet op de officiele soundtrack staat .

Lange maar zeer onderhoudende documentaire, opgebouwd rondom interessant archiefmateriaal en doorspekt met kleurrijke interviews van mensen uit Marley's naaste omgeving. Ik heb helemaal niets met Bob Marley en al helemaal niets met reggae, maar dat is niet echt een probleem. De documentaire is hoofdzakelijk een portret van een uniek en fascinerend individu, ongeacht de muziek die hij voort heeft gebracht. Regisseur Kevin MacDonald bewijst maar weer eens dat hij een eersteklas documentairemaker is.

Ik vond dit een zeer degelijke docu over Bob Marley. De persoon achter de muziek werd hier echt aan je getoond. Zijn muziek heb ik altijd heerlijk gevonden en ik heb ook menig cd van hem thuis liggen maar eigenlijk had ik mij nooit zo verdiept in de persoon zelf.

Wat ik vooral kan waarderen is dat het een heel eerlijk portret was. Ook zijn donkere kant kwam aan het licht. Het soort van "open" huwelijk dat hij had met zijn vrouw en hoe dat Rita en de kinderen eigenlijk toch wel behoorlijk kwetste maar ze hebben het moeten accepteren omdat hij nu eenmaal zo in elkaar stak. Het gemis van Bob Marley als vader kwam ook aan bod. Ik vond het echt wel een superpersoonlijk en eerlijk verhaal.

Maar ook zijn goede kant kwam aan het licht. Hoe hij ten allen tijden probeerde om iedereen te verenigen. De tegenstanders op Jamaica maar ook zwart en wit. Hoe hij ondanks de traangas gewoon op het podium bleef staan was heel indrukwekkend om te zien.

Op het laatst werd ook de periode getoond waarin hij ziek werd en kwam te overlijden. Hier heb ik ook zeer weinig van meegekregen en ik vond het heel indrukwekkend dat hij tot bijna op het einde toch alles nog wilde proberen. Zoals iedere kankerpatient. Het gevecht blijven aangaan. Hij wilde nog zo graag .....

Alles bij elkaar vond ik het een zeer eerlijk portret. Iet wat aan de lange kant en er kwamen wel een heleboel mensen aan het woord. Op den duur weet je niet meer wie nou wie ook al weer was. Maar verder is deze documentaire een absolute aanrader.

Wat een ander wereldje dan ‘wij’ gewend zijn. Veel karakteristieke hoofden ook tussen alle familieleden en muzikanten rondom Marley. Mooi om eens gezien te hebben.

Heel Marley’s leven was alweer geëindigd voordat ik was geboren. Maar sommige dingen komen wel bekend voor. Dat gedeelte van zijn teen, natuurlijk zijn invloed op ‘de politiek’ en ergens ook wel dat hij zo steng was. Eigenlijk vond ik dat laatste wel raar, omdat ik dat niet vond passen bij het relaxte wereldje daar.

In het begin horen we nog het meeste van Marley, daarna gaan we meer over op een biografie i.p.v. ‘autobiografie’. Eigenlijk vond ik dat wel jammer. Uiteraard hebben de anderen ook genoeg te vertellen over het leven van Marley, maar ik had toch liever meer oud interviewmateriaal van de man zelf gehoord of gezien.

Ik ben nooit echt bezig geweest met zijn muziek. Het ligt me niet helemaal. Maar het is bijvoorbeeld wel perfect bij de uber gezellige aftiteling. Overigens moet ik mijn vlaggenkennis weer eens een update geven. Die is inmiddels weggezakt.

3*

Een film die verder gaat dan enkel de hits op te sommen van een artiest. Hier gaat het echt over de strijd die hij vanwege zijn huidskleur moest aangaan in Jamaica, z'n geloof, z'n charisma naar anderen toe, de stempel die hij had in het buitenland, ... Ook z'n motieven in bepaalde handelingen en de zaken die naast zijn muziek deel maakten van z'n leven. Maar evengoed de mindere kantjes als z'n overdreven strengheid en z'n losbandig leven dat hem 11 kinderen bij 7 vrouwen opleverde. Al zijn die mindere kantjes natuurlijk relatief en anders interpreteerbaar voor iedereen. De muziek was mooi bij de beelden gemonteerd op de juiste momenten. En met voldoende beeldmateriaal en geluidsfragmenten is dit een aanrader voor wie een beeld wil hebben van de bekendste reggae-artiest.

Goeie documentaire over het leven van Bob Marley. Een simpele opzet van archiefbeelden, veel talking heads en natuurlijk de muziek. Ondanks deze simpele opzet en de flinke speelduur verveeld de documentaire nergens, daar het een boeiend leven betrof van deze icoon. Als niet-fan ook de moeite waard.

Vrij unieke hommage aan één van de grootste muzikale influencers uit de 20ste eeuw. Geeft ook sterke inzichten in zijn persoonlijkheid. Het begint al vroeg, met een blanke vader waardoor hij zich als halfbloed meer dan anderen, moest opboksen om iemand te worden. Zijn geloof als aanhanger van de rastafari sekte maakten van hem een bescheiden man die zijn leven, en alleen maar zijn leven als het kostbaarste goed zag. Zijn huwelijk met Rita voorkwam niet dat hij talloze avontuurtjes had en vele buitenechtelijke kinderen. Hij was in de jaren '70 ook speelbal in de politieke oorlog tussen de twee belangrijkste facties en leefde daarna nog even in Londen. En dan de muziek natuurlijk. Dat zo'n klein eiland de wereld kon veroveren met de reggae sound is tot op heden nog altijd een mijlpaal in de muziekcultuur. Er wordt verteld hoe toevallig de sound is ontstaan en hoe persoonlijk beladen de teksten waren. Hij mocht dan wel met de Wailers optreden, het succes en de visie van zijn muziek waren voornamelijk zijn verdienste. Als documentaire compleet, al vraag ik me na al die jaren nog steeds af hoe hij echt keek naar de white man, die grotere fans waren dan de Afrikaanse diaspora die hij wilde bereiken met zijn teksten over het afwerpen van het juk van de onderdrukker. Een mens die in 36 jaar tien maal zo intens heeft geleefd als een normaal mens

Er zijn maar weinig muzikanten die zo universeel geliefd zijn in verschillende culturen als Bob Marley, de Jamaicaanse zanger en liedjesschrijver die in 1981 op 36-jarige leeftijd overleed als gevolg van kanker. Macdonald blikt terug op het leven van dit Jamaicaanse icoon met familie, vrienden en muzikanten. Bunny Wailer, die samen Bob Marley “The Wailing Wailers” oprichtte, is één van de voornaamste troeven van deze degelijke, maar misschien iets te zaligmakende documentaire. De muziek van Bob Marley & The Wailers is nog altijd zeer aanstekelijk.