menu

Höstsonaten (1978)

Alternatieve titels: Herfstsonate | Autumn Sonata

mijn stem
3,87 (224)
224 stemmen

Zweden / Frankrijk / West-Duitsland / Verenigd Koninkrijk
Drama
99 minuten

geregisseerd door Ingmar Bergman
met Ingrid Bergman, Liv Ullmann en Lena Nyman

Na haar kinderen jarenlang aan hun lot overgelaten te hebben besluit de beroemde pianiste Charlotte op een dag op verzoek haar dochter Eva weer eens op te zoeken, in wiens huis zij tot haar verbazing ook haar andere dochter Helena aantreft, die, aangezien ze gehandicapt is, door Eva verzorgd wordt. Charlotte en Eva kunnen het absoluut niet met elkaar vinden, waardoor de gemoederen hoog oplopen.

TRAILER

https://www.youtube.com/watch?v=WDOTDB2cTSg

Wanneer je deze, als ook andere ingevoegde media op de site wilt zien, dan moet je hier even toestemming voor geven.

Met het tonen hiervan wordt er mogelijk door een andere partij cookies geplaatst en/of wordt je ip-adres geregistreerd, zonder dat MovieMeter hier invloed op heeft. Lees ons privacybeleid voor meer informatie over hoe MovieMeter met je privacy omgaat.

zoeken in:
avatar van kappeuter
2,5
kappeuter (crew)
Voor mij een tegenvaller. Way over the top allemaal.
Bergman lijkt een psychologieboek met uiterst stereotiepe karakters als voorbeeld gehad te hebben. Er wordt een extreme setting gecreeerd om een excuus te verkrijgen om allerlei drama effecten op toe te passen. Voor mij werkte het niet. Het is te bedacht allemaal.
Wellicht had het maar beter een toneelstuk kunnen blijven. Daar gelden andere wetten.
Ik struikel dus over het script. Acteren is erg goed, maar ook erg theatraal. 2,5*, met name voor de eerste helft van de film.

avatar van starbright boy
4,5
starbright boy (moderator)
Fantastisch. Een afrekening tussen moeder en dochter. De beperkte setting werkte hier prima. Erg emotioneel.
In de eerste helft wordt er in boeiende scenes naar een emotioneel hoogtepunt toegewerkt. Alles knapt. Alle frustraties komen eruit. En dat is zo adembenemend, zo ongelofelijk intens. En dat is voor een heel groot deel te danken aan Ingrid Bergman en Liv Ullmann.

4.5*

avatar van Mug
4,0
Mug
Alweer een mooie Bergman. Het meest opvallende is het geweldige acteerwerk van Ullmann en Bergman. De Chopin-piano-scene deed mij hevig kwijlen. Potdorie.
Maar toch kan/wil de film mij niet geheel bekoren. Wellicht de thematiek of de opbouw van de film? Ik ben er nog niet uit. 4 sterretjes.

avatar van eRCee
4,5
Nog maar eens gooi ik er een 4,5 tegenaan bij Bergman, voor de vijfde keer om precies te zijn.

Herfstsonate schaar ik onder zijn statische films waarin eigenlijk alles om de inhoud draait. Overigens ontbreken fraaie beelden niet. Dat zijn met name de kenmerkende close-ups van de twee vrouwen gevangen in hetzelfde kader, met voortdurend die schittering in de ogen. Liv Ullman heeft, om het in de woorden van Saramago te zeggen, 'een manier van kijken die geen kijken is maar het tonen van ogen'.

Verder staan echter vooral de dialogen centraal, zwaar en vol emotie. Die emotie komt tot een hoogtepunt in het nachtelijke gesprek tussen moeder en dochter. Een waanzinnig goed acterende Liv Ullman bracht mij bijna tot tranen. Dit is een van de beste scenes die ik ken van Bergman. De hele film wordt naar een hoger niveau getild.

Het einde laat veel open. Duidelijk is wel dat er eigenlijk niks veranderd: moeder kiest nog steeds voor zichzelf, Eva blijft haar liefhebben.

Zoals gezegd: 4,5*. Bergman biedt nu eenmaal vrijwel alles wat ik zoek in een film.

avatar van kos
4,0
kos
Nooit gedacht dat anderhalf uur Bergman, vrijwel volledig gevuld door een dialoog, zo snel voorbij zou kunnen vliegen.

avatar van Spetie
4,0
Ik heb een haat-liefde verhouding met Bergman en deze film valt gelukkig onder de laatste categorie. Tjonge wat een enorm sterk staaltje acteerwerk wordt hier geleverd zeg. Dat Bergman goed kan acteren is niet nieuw voor mij, maar Liv Ullman steelt toch wel de show hier. De dialogen tussen de twee zijn enorm sterk, met een hoop emotie en nooit uitgesproken gevoelens en gedachten uit het verleden. Mede dankzij deze twee sterke actrices boeit de film van begin tot einde.

4,0*

avatar van wendyvortex
4,0
En wederom een titel die ik weg kan strepen van mijn nog-niet-geziene-Bergman-films.
Zeker een topper in zijn oeuvre.
Aangrijpend stuk.
Bij Bergman gaat het nou ook niet bepaald over de actie of vernieuwende cinematografie.
Meer een toneelregisseur die het moet hebben van ijzersterk acteerwerk en schitterende dialogen.
En zo gebeurt het hier ook weer...na een eerste avond na 7 jaar ontmoeten moeder en dochter elkaar toevallig 's nachts en wordt er even een emotionele vuistslag zonder weerga uitgedeeld.

avatar van HarmJanStegenga
2,5
Helaas, een 1e (ietwat) tegenvallende Bergman. Goed acteerwerk, dat zeker, maar het deed me allemaal zeer weinig. Het wordt allemaal wat té overdreven gebracht...

... dat kan ook wel werken, maar in deze film deed het dat niet echt. Ik bedoel met ''overdreven'' dan vooral het té vele gepraat (zelfs als iemand alleen is schijnt deze nog door te moeten praten), in combinatie met de stereotiepe karakters. De moeder is zó slecht, de dochter zó het slachtoffer en dan is het ook nog eens de schuld van de moeder dat de andere dochter gehandicapt / ziek is. Heel sneu, maar bijzonder vond ik het niet.

Bij vlagen is de film best sterk, ''de'' scéne tussen moeder en dochter lijkt de goede richting in te gaan, maar ontspoort helaas toch weer. Het 1e stuk van de film is goed, de sfeer is passend, maar het geheel kon me doordat het te gemaakt overkwam niet raken.

avatar van Montorsi
2,5
Het eerste deel is een tamelijk armoedig stuk film wat mij betreft, en ik had dan ook niet gedacht dat het ook maar iets zou worden. Met alleen goed acteerwerk kom je er niet, voor de rest vond ik het eerste stuk ontzettend saai, langdradig, zeurderige film. Ook zo vervelend dat de moeder elke willekeurige gedachtengang uitsprak als ze -bijvoorbeeld- in d'r eentje in bed lag. Als mensen dat in het echt doen worden ze nog die week opgenomen.

Gelukkig is het tweede stuk veel beter, als de film loskomt zijn de dialogen ook meteen erg goed geschreven, en ondanks dat je vrijwel alleen maar dialoog, gezichten en een enkel shot ziet, valt alles erg goed te visualiseren. Erg interessant, emotioneel en érg goed gespeeld.

Als totaalplaatje hangt het tussen de 2,5 en 3* in. Het begin is echt ondermaats, het tweede deel zorgt voor een stuk positiever gevoel, maar voor een film die ik ook allang had kunnen afzetten vind ik 3* wat aan de hoge kant.

2.5*

avatar van McSavah
4,0
Een enorme meevaller dit, veel close-ups en mono- en dialogen spreken me nou niet direct aan, maar wat een mooie film is dit. Meteen vallen de zachte kleuren op, vooral in de flashbackscènes echt schitterend, en dan ook nog eens zo mooi gestileerd. Deed me nogal denken aan Offret en zie nu ook dat dezelfde man de cinematografie heeft verzorgd, die meer films met Bergman gedaan heeft waar ik dan ook maar achteraan moet. Steeds boeiende en vaak behoorlijk aangrijpende teksten worden uitgewisseld tussen moeder en dochter, wat zich op bijna subtiele wijze naar een emotioneel climax weet te werken. Wellicht soms wat te gekunsteld, maar de actrices zorgen ervoor dat het geloofwaardig blijft en je nooit het gevoel krijgt dat je naar een toneelstuk zit te kijken. Het stukje Chopin vormde trouwens ook een emotioneel hoogtepunt, erg mooi.

avatar van The One Ring
3,5
De minste Bergman die ik tot nu toe zag, maar zelfs dan nog een meer dan goede film. Het wordt me soms wat net te theatraal, met monologen die op een manier gehouden worden die natuurlijk zijn voor het theater, maar niet voor film. Daarnaast vind ik het jammer dat de film teveel partij kiest voor het personage van Ullman en het Bergmankarakter te veel veroordeelt wordt, terwijl er voor haar kant van het verhaal volgens mij ook wel iets te zeggen valt.

Gelukkig is Ingmar Bergman een grootmeester en kan hij hier nog altijd iets van maken. Het zou kunnen dat hij deze film maakte omdat hij zich een slechte vader voelde, maar aan de andere kant is het parallel tussen Ingrid's personage en echte leven interessanter en daar heeft gek genoeg niemand nog iets over geschreven als ik het goed heb. Ingrid Bergman was immers ook een moeder die haar man en kind in de steek liet om te trouwen met een Italiaan (Rossellini, maar let er ook op dat de man waar Bergman hier een relatie mee had ook een Italiaanse nam heeft: Leonardo). Deze actie was indertijd een enorm schandaal en Bergman was een tijdlang niet meer gewenst in Hollywood. Höstsonaten speelt hier denk ik op in. Toegegeven: deze theorie heb ik ergens anders gevonden, maar hij is wel geloofwaardig.

Daarom is het denk ik ook niet verrassend dat Ingrid Bergman wellicht de rol van haar leven speelt (met uitzondering van misschien Notorious). Het is een intense rol van haar. Extra knap is het dat Liv Ullman niet voor haar onder doet in wat ogenschijnlijk de minder boeiende rol is. Het beste aan deze film is het kijken naar deze twee actrices in topvorm. Daarnaast is Sven Nykvists ciinematografie weer uitmuntend en doet hij ons bijna vergeten dat we naar een praatfilm kijken. Het scenario is wat directer en minder briljant dan het andere werk van Bergman, maar het is een boeiend drama, zelfs als het voor mij nergens echt aangrijpend wordt.
3,5*

avatar van Ferdydurke
4,0
Herzien, onder aanmerkelijk betere omstandigheden dan destijds. Of het alleen daaraan ligt, weet ik niet, maar ik waardeer hem nu navenant hoger.

Natuurlijk, de film drijft op het acteren van Ingrid Bergman en vooral Liv Ullman, maar dat neemt niet weg dat het geheel er ondanks de bescheiden setting bij momenten zeer indrukwekkend uitziet, met fraaie belichting en intense close ups, bijdragend aan de geladen sfeer die vanaf het moment dat de moeder ten tonele verschijnt, niet meer verdwijnt.

Het gehandicapte zusje, het verdronken zoontje en de min of meer afgedwongen abortus lijken mij, eerder nog dan reële entiteiten, metaforische elementen die het beeld van de door het gebrek aan liefde en erkenning beschadigde Charlotte nader toespitsen.

Het zusje, dat pas in de herinneringen van Charlotte opduikt als ze al bijna volwassen is, en waarvan Eva tegen het einde van de film verzucht waarom ze niet gewoon doodgaat, lijkt tegelijkertijd het beeld van Charlottes verkommerde, om liefde schreeuwende ziel, èn de voor Eva nachtmerrieachtige geest van de niet aflatende eis die aan haar gesteld wordt, het beeld van haar schuldige nalatigheid – nalatigheid die ongetwijfeld niet los gezien kan worden van Eva’s eigen liefdeloze opvoeding, maar niettemin.

Eva is zichtbaar geëmotioneerd als Charlotte piano speelt, maar haar commentaar is koel, technisch en belerend. Op het hoogtepunt van de nachtelijke botsing werkt Helena zich uit bed en probeert de trap af te kruipen. Helena’s wanhoop is niet meer tot bedaren te brengen, in een scène die direct volgt op die waarin Charlotte overweegt zelfmoord te plegen.

Met dit soort scènes toont Bergman ook in Höstsonaten zich weer een meester in de veruiterlijking van innerlijke gemoedsbewegingen, die – het kan haast niet anders – ook die van hemzelf zijn, voortkomend uit zijn eigen ervaringen. Het maakt hem tot één van de allergrootsten.

Toch vreemd dat ik daar bij deze film in eerste instantie aan twijfelde. Nou ja, bij deze dan gecorrigeerd.

avatar van baspls
3,5
Nadat hij was beschuldigt van belastingontduiking, wilde Ingmar Bergman nooit meer in Zweden werken (wat hij overigens met Fanny och Alexander wel weer zou gaan doen) en zocht hij zijn toevlucht in Duitsland. Höstsonaten is dan ook een Brits-Duitse productie, volledig opgenomen in Noorwegen.

De film verteld het verhaal van een beroemde pianiste die voor het eerst in lange tijd bij haar dochter in Noorwegen op bezoek gaat. Tot haar verassing is ook haar andere - zwaar gehandicapte - dochter er ook. Herinneringen worden opgehaald en lopen uit op confrontaties tussen moeder en dochter.

Dit is de laatste keer dat de beroemde actrice Ingrid Bergman - die overigens geen enkel verband met regisseur Ingmar heeft - in een bioscoopfilm zou spelen. Het script raakte haar persoonlijk heen erg, omdat ze net als de pianiste haar gezin achterliet voor een carrière in Amerika en later huwde met een Italiaan. Volgens Ingmar was ze erg lastig om mee te werken, maar hij vond wel dat ze de rol perfect gespeeld had. De chemie met Liv Ullmann was erg sterk. Net als al Bergman's films speelt ook deze film af in een wereld waar personages ieder om beurten lange monologen met filosofische overpeinzingen houden en hun gedachten hardop uitspreken. Zodoende was het een beetje theatraal, maar daardoor niet minder sterk gespeeld.

Sven Nykvist heeft opnieuw mooie beelden geschoten voor Bergman, met name in de flashbacks. Hoewel de kleurtonen weer mooi waren, vond ik het toch erg tegenvallen dat er niet meer gedaan is met de mooie Noorse locatie en dat de flashbacks steeds erg kort waren en meer in vertelvorm als visueel. Ook was er vrij weinig muziek te horen in de film, maar de muziek die er was, was dan wel weer prachtig. Neem de scene waar moeder en dochter samen Préludium Nr 2a, a-moll van Chopin spelen.

Deze Herfstsonate is weer een erg indrukwekkend drama van Bergman, ook al had het bijna evengoed een toneelstuk kunnen zijn.

5,0
Eén van de meest overschatte beroepen ter wereld is wel dat van de acteur of de actreutel. Kijk, ik trek een mantel aan en nu ben ik een tovenaar of kijk, ik zet een kroontje op, ik ben een prinses.
Nog erger wanneer iemand de vreugde, het verdriet of welke emotie dan ook van een ander gaat uitbeelden. Wat dat betreft ben je niet aan het goede adres bij Ingmar Bergman. De Zweedse regisseur schuwt het grote gebaar en de grote emotie niet en bereikte met ‘Hõstsonaten’ in 1978 zijn absolute top of diepte. Je moet er tegen kunnen, maar als dat lukt dan is dit gala voor de sterren Ingrid Bergman (geen familie), Liv Ullman en Lena Nyman een meer dan geslaagde ensemblefilm.

Gast
geplaatst: vandaag om 19:05 uur

geplaatst: vandaag om 19:05 uur

Let op: In verband met copyright is het op MovieMeter.nl niet toegestaan om de inhoud van externe websites over te nemen, ook niet met bronvermelding. Je mag natuurlijk wel een link naar een externe pagina plaatsen, samen met je eigen beschrijving of eventueel de eerste alinea van de tekst. Je krijgt deze waarschuwing omdat het er op lijkt dat je een lange tekst hebt geplakt in je bericht.

* denotes required fields.