Alice Doesn't Live Here Anymore (1974)

zelfs in dit 'klein verhaal' toont Martin Scorsese weeral zijn groot meesterschap

Aardig tussendoortje.

Een enorme meevaller. Scorsese is natuurlijk een van de allerbeste regisseurs, maar het is altijd afwachten of zo'n vroege film van een man met zo'n carrière ook 45 jaar nadat hij gemaakt werd, nog relevant is. Wel dus. De miserie van een vrouw die zonder man en inkomen valt, met een zoontje ten laste, wordt hier goed meegegeven. De eerste tekenen van een beetje (vrouwen)emancipatie zijn ook merkbaar.

Prima acteerprestaties. De zoon is een pestjoch, maar ze kunnen niet zonder elkaar. Toen hij met zijn speelgoedrevolvertjes stond te zwaaien, dacht ik eraan dat dit wel eens de inspiratie kon geweest zijn, voor een van de legendarische scènes uit opvolger en meesterwerk Taxi Driver.

Deze film wordt genekt door een gebrek aan subtiliteit. Dat geldt zowel voor het schrijfwerk als voor het spel en voor de regie. Karakters zijn het ene moment heel erg sympathiek en het volgende moment heel erg boos en onrechtvaardig. Of heel erg verdrietig (wat zich uit in heel hard huilen) en daarna heel erg gelukkig (met heel hard lachen). Dat wordt nog eens versterkt door de regie. Montage, muziek, cameravoering lijkt te moeten benadrukken in welke gemoedstoestand de karakters zich bevinden, alsof de kijker dat nog niet doorheeft. Heb me er echt aan geërgerd. Zeer matige film.

Verscholen achter een halve road movie werpen we een blik op het kleine gezinnetje van Alice en Tommy. Wanneer ze op tragische wijze verlost is van de ene slechte man, kruist ze het pad van een andere. Wat wil je ook? Goede zorgzame partners vind je nu over het algemeen niet in nachtelijke cafés. uitzonderingen steeds mogelijk.

Een romantische film zou ik het niet noemen, daarvoor is het te tragisch en zijn er te weinig "kaarsen". Bij momenten wel leuk of grappig en het is daar waar de kleine Tommy een belangrijke rol speelt. De kleine vlegel is ontwapenend om niet te zeggen erg vrijpostig in zijn antwoorden naar zijn moeder. Een goed pak voor de broek had in sommige middens zijn deel geweest. Met het ventje mist een stabiele thuissituatie. Veelal zit hij ook in zijn eentje in een motelkamer te wachten tot zijn moeder afgepeigerd naar huis komt.

Fijn gedaan allemaal. Niets wereldschokkends, maar gewoon erg degelijk en zeer van genoten. Het leven is hard als single mom en als je er wat goed uitziet, dan cirkelen de wellustige aasgieren rondom je...

Ellen Bustyn geweldig hier en haar Oscar was meer dan verdiend.

Dit is een heel echte film met echte personages en echte problemen. Het is soms best hard, maar zo is het leven ook. Dit is een geweldig verhaal over hoe het leven niet altijd gaat zoals je het gepland hebt en dat tweede kansen niet altijd zijn zoals je ze voor ogen hebt.

De hele cast is geweldig, maar uiteindelijk spant Burstyn de kroon. Haar zoete zangstem kalmeerde me veel meer dan ik had verwacht.

4*

Boeiend en tot op zekere hoogte vooral toegankelijk, maar het acteerwerk kan dat amper versterken. Uiteraard spreek ik daarmee diverse gewonnen prijzen tegen, toch wist het me echter niet te overtuigen. Ellen Burstyn maakt te veel gebruik van grote en onovertuigende emoties die haar personage vooral onuitstaanbaar maken. In dat opzicht wordt ze regelmatig overklast door de bijpersonages, aangezien deze worden voorzien van een iets menselijker karakter en minder theater. Leuk zijn de momenten in het restaurant en vooral de stukken met Harvey Keitel, maar eenmaal de romantiek naar voren wordt getrokken zakt het niveau en de relatieopbouw slaat daarnaast amper aan. Ik kon me niet inleven met de benarde situatie tussen moeder en zoon, waardoor een hoop dramatiek niet aansloeg. De cinematografie binnen de opening vond ik echter zo mooi dat ik een halfje extra aan het gebeuren toeken.

De enige film uit Scorsese's oeuvre met een vrouw in de hoofdrol volgens mij. Burstyn is goed als Alice die na de dood van haar man haar eigen boontjes leert doppen, en de wisselwerking met haar vroegwijze -en daardoor ook vrij irritante, maar wel 'in a good way'- zoontje is aardig, verder kon ik hier niet bijster veel mee. Een aantal scenes werken wel, zoals Alice die gaat solliciteren en uiteindelijk het wapen van de hulpeloze vrouw inzet om aan een baan te komen, het watergevecht, het zoontje die een schuine mop probeert te vertellen in de auto, de transformatie van Keitel naar not-so-nice guy, maar de film als geheel viel toch tegen. Toch, nu ik er aan terugdenk komen steeds meer scenes voor de geest die ik best goed vond, misschien over een tijdje een keer een rweede kans geven.

Scorsese wou na zijn persoonlijke auteursfilm Mean streets maar al te graag een studio project doen. Het script was van een zekere Robert Getchell en het leek Scorsese fijn om iemands scenario te verfilmen. Zoals het een erudiete cinefiel betaamt, begint Scorsese direct met referenties. De begin titels alsof het een Douglas Sirk film betrof en een opening met die glanzende Technicolor alsof het een Wizard of Oz variant betrof.

Scorsese toont de strijd van een alleenstaande moeder/weduwe die moet financieel en sociaal overleven. Samen met haar zoon zoekt ze een eindbestemming. Een comedy vermengd met drama waarin komische scenes (vooral tussen moeder en zoon, een soort zotte band hebben die twee) plots uitbarsten tot een geweld (scene met Keitel in de motel bv). Het was voor mij even wennen aan deze bruuske veranderingen. Niets komt tot rust of blijft gezellig. Er is altijd een drama in de maak ( bv de romance met Kristofferson).

Alice doesn't live here anymore behoudt steeds het POV van Burstyn en creëert een oprecht en volwaardig vrouwelijk personage. Maar de film is ook zeer grillig en uiteindelijk voegt het niet veel toe aan de premisse van de titel.