L'Enfer d'Henri-Georges Clouzot (2009)

Deze documentaire vanavond in Lux Nijmegen gezien. Interessant, dat moet gezegd worden. Door de experimenten met licht en vorm zou Clouzot zijn tijd ver vooruit geweest zijn als hij de film had afgemaakt. Deze documentaire laat ook duidelijk hoe slecht te veel perfectionisme kan uitpakken. Zowel voor de crew als voor de regisseur. Dat Clouzot tijdens de opnamen door een hartinfarct werd getroffen kan nauwelijks verbazing wekken.

Ik ben inmiddels wel nieuwsgierig geworden naar een andere film van Clouzot "Quai des Orfèvres", een film waar regelmatig in deze documentaire naar verwezen werd. Moet volgens mij een van Clouzot's beste films zijn.

3,5*

Clouzot's magnum opus

De laatste tijd ben ik bezig om een aantal films te zien die al jaren staan te verstoffen in de DVD kast. Vermits ik altijd de rekeningen in de hoes steek, is het niet zo moeilijk na te gaan welke films ik al lang heb en tot mijn grote verbazing had ik L'Enfer al sinds januari 2011 liggen. Geen idee waarom dat het zo lang heeft geduurd maar bon, daarjuist dan eindelijk eens voor gaan zitten.

Ik weet nog dat ik indertijd na het zien van de trailer hier vrij enthousiast over was maar de uiteindelijke uitwerking laat soms wel wat te wensen over. Zo vond ik de keuze om sommige scènes na te spelen met andere acteurs werkelijk tenenkrommend. Vooral qua setting en aankleding maar ook gewoon omdat het compleet overbodig was. Op papier leek het misschien wel een interessante mogelijkheid om de dialoog te kunnen overbrengen want het gevonden materiaal bevatte geen geluid maar dit leek nergens op. Gelukkig wordt het niet teveel toegepast en kun je voor de rest gefascineerd zijn door de beelden. Want wat Clouzot en de zijnen hier allemaal uit hun mouw schudden is erg geslaagd. Toch krijg ik het gevoel dat dit in een afgewerkte versie beter tot zijn recht had kunnen komen want nu krijg je soms een nogal fragmentarisch gevoel. Veel echte filmbeelden natuurlijk maar ook een aantal interviews met mensen die indertijd hebben meegewerkt aan de opnames. Jammer dat de echte hoofdrolspelers zoals een Romy Schneider of een Clouzot zelf niet meer geïnterviewd konden worden maar dit soort 'verhalen' zijn altijd interessant en dat is hier niet anders.

Wat mij echter het meeste aansprak aan deze documentaire is dat je een boeiend beeld krijgt van de totstandkoming van een film. De storyboards waarin Clouzot tot in de uiterste details ging, zijn manier van werken met drie cameraploegen die hij (normaal gezien) afwisselend ging begeleiden, ... Zijn pietje precies zijn is bewonderend maar je krijgt ook de andere kant van de medaille te zien doordat het vrij snel duidelijk wordt dat de regisseur zijn eigen graf is aan het graven. Het grootste minpunt is echter dat een aantal vragen onbeantwoord blijven, zo eindigt de documentaire wel erg abrupt zonder enige uitleg wat er nu eigenlijk met het project is gebeurd na de hartaanval van Clouzot, waardoor je toch een tikkeltje op je honger blijft zitten. Temeer omdat de beelden zelf wel erg interessant waren en ik me afvraag hoe het kan dat ze zoveel jaren ongezien zijn gebleven en waarom niemand anders er iets mee heeft gedaan.

Romy Schneider mag dan wel legendarisch zijn vanwege haar Sissi rollen, ik vind haar keuzes die ze heeft gemaakt om van dat imago af te geraken (de samenwerking met Visconti voor Ludwig onder andere) vele malen interessanter. Hier krijgen we ze weer in een compleet andere stijl te zien en alleen daarom al is dit een voldoende waard. De documentaire vermaakt voor de gehele speelduur maar er blijft teveel onbeantwoord.

3.5*

Meeslepende documentaire over een nooit gerealiseerd meesterwerk. De hier getoonde visuals, met onder meer een supersensuele Romy Schneider, zijn het werk van een man met visie. Ik vermoed dat H.G. Clouzot misschien wel getriggerd was door bepaalde visuals die een Hitchcock eerder al realiseerde (ik denk aan bepaalde droomscènes in Vertigo, Dial M for Murder) maar wat in deze docu getoond wordt, lijkt mij voor 1964 du jamais vu. In de opvolger van dit niet afgewerkt project, zijn laatste speelfilm La Prisonnière (1968) en de enige in kleur, gaat hij gelukkig verder met zijn visuele experimenten en heeft hij nog iets van zijn visie in een afgewerkt product kunnen realiseren, met prima resultaat.

Ook al werd L'Enfer nooit gerealiseerd, toch is met deze docu bewezen dat Clouzot zijn tijd vooruit was. Bij het bekijken van de beklijvende in 1964 geschoten beelden overheerste bij mij dan ook sterk het gevoel 'wat als ...'

Epic.