Manufactured Landscapes (2006)

Sommige documentaires hebben het eigenlijk gemakkelijk: soms is het genoeg om iets gewoon te tonen om je toeschouwers te verbouwereren. Er zijn genoeg zaken op de wereld die zo hallucinant zijn, dat haast niemand onbewogen kan blijven als je ze in een film verwerkt.

Als je er dan ook nog eens in slaagt om deze waanzinnige beelden op een visueel verbluffende wijze in beeld te brengen, dan ben je vertrokken voor een film om u tegen te zeggen. En eigenlijk is het dat wat deze documentaire doet, niet veel meer. Burtynsky is fotograaf die foto's trekt van hallucinante landschappen, plekken waar de menselijke inbreng zo groot is dat de omgeving compleet getransformeerd is. Hij is zijn carriere gestart met foto's van mijnen en steengroeven, vervolgens foto's van terreinen waar metaal gestort wordt om geselecteerd te worden voor recyclage, hij heeft foto's gemaakt van de terreinen in Bangladesh waar olietankers worden gedemonteerd, bijna met de blote hand, van olievelden en olieraffinagerijen, en vooral van de technologische revolutie in China. In de documentaire zie je een aantal van die foto's tot stand komen, maar vooral krijg je beelden te zien van de landschappen zelf: zonder enige commentaar, enkel met muziek, adembenemend mooi en hallucinant tegelijk. Net als Burtynsky met zijn foto's wordt bewust geen politiek standpunt ingenomen, enkel dingen getoond. Je kan er soms een ode aan de menselijke kracht en vindingrijkheid in zien, maar over het algemeen is het toch vooral schokkend. Maar prachtig om zien, die tweestrijd blijft de hele tijd aanwezig.

Het hoogtepunt van de film, en de reden waarom ik er zo kapot van was, zijn de laatste twee uitstapjes: de drieklovendam in China, en de extreme stedelijkheid van Shanghai. Ik was van plan daar iets over te schrijven, maar het lukt niet echt, ik denk dat de indruk die dat gemaakt heeft misschien ook eerder persoonlijk is. Ga de film kijken en beslis zelf maar wat je ervan vindt .

Strikt genomen is het misschien niet eens zo'n goede film. Klassiek opgebouwd, soms nogal slordig gemonteerd, de beelden zijn zelfs vaak korrelig. Maar het is een van die films die je tijdens het kijken voor een deel zelf moet maken denk ik: de gedachten die in je opkomen bij het bekijken ervan (en dat hoeven heus niet allemaal doemgedachten te zijn over de toekomst van onze planeet), en de enorme indruk die de beelden achterlaten. Je voelt je nietig achteraf, voor een keer niet door beelden van enorme berglandschappen of gigantische oerwouden, maar door de nalatenschap van de menselijke industrie zelf. Toen de film gedaan was kon ik enkel nog maar denken: Iemand moet ons helpen, dit kunnen wij mensen niet meer in orde krijgen. Hier geraken we nooit uit zonder hulp. Maar zo ongelooflijk prachtig!

Ik vond dit toch heel erg tegenvallen. Zeker n.a.v. de berichten van Freud, NKyou en NarcissusBladsp. keek ik hier heel erg naar uit.

Ja, de foto's en beelden waren mooi. Maar het commentaar vond ik vooral storend; het kwam niet veel verder dan de gebruikelijke cliché's over hoe we erge problemen creeëren met de industrie, dat het geen kwestie is van goed of fout maar dat men bewust moet worden, enz.

Misschien dat het feit dat milieu en aanverwanten zo gehyped wordt tegenwoordig deze film mij deed tegenvallen.

Nu begrijp ik dat de boodschap niet erg centraal staat, dat hij vooral probeert alles aan de kijker over te laten, maar bi jmij werkte het niet. Ook de beelden waren niet echt indrukwekkend. Mooi zeker, maar niet speciaal. Al met al heb ik de gedachte "slap aftreksel van Koyaanisqatsi" niet kunnen indrukken.

Eigenlijk 2.5*

Bijzondere documentaire, gisteren gezien in Helmond. We gingen in de eerste plaats voor de fotoexpositie van Burtynsky in het gemeentemuseum, maar toen bleek dat de film werd gedraaid in het tegenoverliggende gebouw, hebben we die maar even meegepikt. En dat bleek een goede keuze te zijn!

Het zijn bijna surrealistische beelden, maar anderzijds zo down-to-earth als het maar zijn kan. Het surrealistische zit 'm bij mij vooral in het onvoorstelbare van de getoonde omgevingen en omstandigheden. Veel mensen weten wel dat een groot deel van de producten die we gebruiken in China gefabriceerd worden, maar hebben waarschijnlijk geen benul van de manier waarop of de omgeving waarin. Het openingsshot alleen al, die onmetelijke hal en al dat handwerk wat later getoond wordt. Wij zouden er binnen 10 minuten waarschijnlijk al kriebelig van worden, maar de mensen daar doen het dag in dag uit, jaar in jaar uit. Vol verbazing zat ik te kijken naar de vrouw die supersnel een of ander elektrisch component in elkaar zit te monteren, of het testen van spuitmondjes voor spuitbussen. Ook het verdwijnen van individualiteit raakte me. Wanneer je met honderden mensen met allemaal dezelfde kleren in een enorme hal arbeid staat te verrichten, en vervolgens naar een woninkje gaat waarbij iedereen de was buitenhangt en blijkt dat iedereen dezelfde was heeft... Je denkt bijna dat de werkkleding de enige kleding van de mensen is. Onvermijdelijk rijst de vraag of die mensen wel gelukkig zijn, of hoe ze zich überhaupt voelen in de rol die ze hebben.

Ik ben zelf in april in Shanghai geweest, maar de tegenstellingen binnen de stad zoals ze in de film getoond worden, heb ik daar niet ervaren, vooral omdat we met name in het centrum geweest zijn. (Overigens heb ik ze in Beijing wel gezien, waar de oude huizen moeten wijken voor de moderne woningbouw, liefst vóór de Olympische Spelen). De torens schieten in Shanghai als paddestoelen uit de grond, en de verdichting die in de stad plaatsvindt is fenomenaal. Woontorens die stuk voor stuk hoger zijn dat het hoogste kantoorgebouw van Nederland worden gebouwd alsof het niets is, en dan met honderden tegelijk. Verhoogde snelwegen slingeren als slangen tussen de torens door. Iedereen moet wijken voor de voortrazende trein die groei heet. 'Zachte dwang' en mooie beloften moeten de mensen overhalen om verderop in de stad te gaan wonen; meestal krijgen ze wat geld en worden ze ergens in een buitenwijk op '3 hoog achter' gestopt. Sommige mensen wijgeren dit, en geef ze eens ongelijk...

Hele stukken stad worden platgewalst en heringericht. En dan niet alleen voor woningen, maar ook voor projecten als de Wereldtentoonstelling in 2010 (of in Beijing de eerder genoemde Olympische Spelen). Bij de stadsmaquette die ook in de film wordt getoond, wordt het beeld wel duidelijk: 600 m2 aan miniatuurstad waar je omheen kunt lopen...

Binnen de fototentoonstelling vond ik ook de mijnen en groeves erg interessant. Soms is het totale gevoel van schaal en richting weg. Je gaat op zoek naar aanwijzingen zoals een mens of een auto om je, als je er eenmaal een gevonden hebt, te verbazen over de enorme afmetingen van de graafwerkzaamheden.

Al met al een indrukwekkende film (in combinatie met de fototentoonstelling). Sommige dingen waren niet geheel nieuw voor me, maar nu heb ik er ook beeld bijgekregen, waar het eerst vooral verhalen waren. Het was voor mij ook interessant om de beelden uit Shanghai te zien, omdat ik tot nu toe alleen de 'succes'-kant had gezien in het grote centrum van de stad.

Toevallig heb ik vanavond afgesproken om naar Earth te gaan. Dat zal ongeveer de grootst mogelijke tegenstelling zijn met gisteren, vermoed ik.

4*

PS: de tentoonstelling hangt in Helmond tot 6 januari. De film wordt in het tegenovergelegen filmhuis getoond.

http://www.gemeentemuseumhelmond.nl/

http://www.manufacturedlandscapes.nl/

Ik vind de vorm en uitwerking van deze docu toch niet zo heel sterk. Hij moet het vooral hebben van de inderdaad indrukwekkende gecreerde landschappen, die per slot van rekening alleen maar gefilmd hoeven te worden, en natuurlijk die Chinese economie die gewoon verbijsterend blijft.

Maar verder wel erg fragmentarisch en oppervlakkig. de gesprekken met die paar Chinezen gaan eigenlijk ook nergens over.

Whoooow !

Ik ben opgegroeid met een fascinatie voor Techniek en Wetenschap, maar als je ziet welke gevolgen dit allemaal heeft op Wereldvlak begin je jezelf toch vragen te stellen over waar dit allemaal naartoe moet.

Dit is een straffe film die bij mij zeldzame gevoelens oproept van eenzaamheid, onbehagen en troosteloosheid...

De bevreemdende, naargeestige soundtrack draagt in grote mate bij aan de sfeerschepping, ik denk dat ze dit genre muziek "Minimalistische Electronica" noemen.

8/10.

Deze heb ik intussen op DVD gekocht om hem alle zoveel jaar te herbekijken, om mezelf te dwingen de échte realiteit nooit uit het oog te verliezen.

Ik ben er zeker van dat de meeste mensen totaal geen besef hebben van wat er in deze Docufilm wordt getoond.

Misschien maar goed ook, of we hangen binnenkort met zen allen aan de Prozac...

Deze docu net gezien en ik heb ervan genoten.

Allereerst moet gezegd worden dat Burtynsky echt fascinerende fotografiekunst maakt. Prachtig hoe hij de industriële landschappen in beeld kan brengen, zo groots en massaal als ze zijn, maar tegelijkertijd ook de details niet ongemoeid laat. Magistraal zoals het ook al in het plot wordt genoemd. De opzet van de docu is ook gewoon erg leuk, de camera volgt Burtynsky overal en geeft min of meer tekst en uitleg bij zijn werk. Jammer alleen dat deze uitleg miste bij deze foto - eigenlijk de foto die mij tot deze film wist te lokken. Alles is, zoals Animosh at al noemt, zeer simpel in beeld gebracht met eenvoudig en strak camerawerk, wat heel goed overeenkomt met de fotokunst van Burtynsky. Beiden werken ze juist wél met veel gevoel voor:

Interessante, somber stemmende documentaire over fotograaf Edward Burtynsky, die de hele wereld afreist om landschappen te fotograferen die veranderingen hebben ondergaan door industrialisatie. Hier neemt hij China onder de loep, één van de grootste vervuilers ter wereld. Geen moraliserend gezever maar gewoonweg schitterend in beeld gebrachte vervuiling, iets waar we allemaal aan bijdragen. De foto's van Burtynsky die sporadisch langskomen zijn af en toe onwerkelijk mooi. De documentaire springt soms nogal van de hak op de tak en had dus wel wat meer gestructureerd mogen zijn, maar is zeker de moeite waard.