The History Boys (2006)

Hoe bereik je Oxford? Dat is in feite het onderwerp van de film. De acht intelligente en leergierige jongens van de middelmatige grammar school in het industriële hart van Engeland hebben veel, zo niet alles, ervoor over om toegelaten te worden tot een van de colleges in het prestigieuze Oxford. De groep is heel divers samengesteld qua etniciteit, religie en sociale achtergrond. Toch vormen zij een goede band met elkaar en hun leerkrachten die hen vooruit willen helpen. Let wel: je moet behoorlijk wat in je mars hebben (een aantal A-levels) om zelfs maar aan Oxford te kunnen denken, laat staan aangenomen te worden.

Hun vak zal geschiedenis zijn en worden. Hun lerares (Mrs. Lintott) heeft hen volgestampt met feiten die ze feilloos kennen. Daarnaast is er de leraar (Hector, die graag zijn handen laat dwalen langs hun benen) die het woord in gesproken en gezongen vorm als hoogste goed lijkt te hebben. De directeur stelt een nieuwe leraar (Irwin) aan die volgens eigen opgave in Oxford heeft gestudeerd.

Is geschiedenis de droge opsomming van elkaar opvolgende gebeurtenissen, zoals Mrs. Lintott min of meer heeft gedoceerd? Heeft het zin een essay te doorspekken met citaten van bekende personen, zoals Hector voorstaat? Of zal Irwin's suggestie met verrassende "feiten" voor de dag te komen de doorslag geven?

Natuurlijk wordt de kijker geconfronteerd met een vloedgolf van woorden en citaten, maar dat is onder de gegeven omstandigheden toch te verwachten. Gewoon prachtig, hoewel ik de film twee keer moest zien om alles goed tot me te laten doordringen.

Wat ik zo mooi vind is de sfeer van kameraadschap, ieder (ook een volwassene) te accepteren zoals die is. Je ziet geen ruzie, hoewel je blanken, bruinen en zwarten / christenen, moslims en joden / religieuzen en hedonisten / homo's en hetero's (om maar enkele tegenstellingen te noemen, die heden ten dage telkens als antagonisten naar voren komen) in een beperkte ruimte bij elkaar treft. Jongeren met een doel voor ogen gaan niet op het kwade pad (althans niet in 1983, het jaar waarin de film zich afspeelt).

Mooie opnamen (ook die in Oxford), leuke cast (Samuel Barnett als Posner!), goed geacteerd: een verademing door het ontbreken van geweld.

Vandaar: 4,5*

Ik noem het meer drama dan humor. Die dramatische toon zit er eigenlijk gedurende hele film wel in, grappen blijven toch wat beperkt. Sterk geacteerd, wat een talentjes zeg. Camerawerk was prima, lekker rustig. Verzorgde film, ietsjes anders dan de gemiddelde Engelse vind ik toch wel. Verhaal is opzich oké, dialogen zijn goed maar het totaal komt toch iets te stijf over ( behalve die dikke schoolhoofd natuurlijk ).

Niet verkeerd.

De film is een adaptie van het toneelstuk van Alan Bennet dat met veel succes werd opgevoerd in Engeland, daarna een tournee over de wereld maakte om te eindigen op Broadway in New York. In de film spelen dezelfde acteurs als in het toneelstuk. De regisseur van de film Nicholas Hytner deed ook de regie van het toneelstuk. Dat is goed te merken. De film is zeer herkenbaar als adaptie van een toneelstuk. De filmische mogelijkheden die voorhanden zijn worden amper benut. Veel in de film wordt op vertellende wijze aan de kijker meegedeeld. De gekozen stijl komt soms ietwat verkrampt en gekunsteld over.

Desondanks is The History Boys een prima film. De dialogen zijn bijzonder gevat en zeer genietbaar. Humanistische overpeinzingen over het menselijke zijn en menselijke vorming zijn interessant en vermakelijk. Nagespeelde scènes uit oude Hollywoodklassiekers zijn bijzonder amusant. Al deze activiteiten vinden plaats in het klaslokaal van de leraar literatuurgeschiedenis gespeeld door een fantastische Richard Griffith, die in zijn klaslokaal een groep jongens uit de arbeidersklasse klaarstoomt voor het toelatingsexamen voor de universiteiten van Oxford en Cambridge.

Leraar Griffith doet dat op onorthodoxe wijze met zang, dans en toneel. Ook zijn boodschap is onorthodox. Volgens hem is de waarheid niet per se belangrijk maar is het veel belangrijker om een interessante interpretatie van de feiten ten gehore te brengen. Tegenover Griffith staat het personage Irwin, gespeeld door Stephen Campbell Moore. Een jonge leraar geschiedenis die zich volgens Griffith veel te veel bij de feiten houdt en de diepte van de interpretatie verwaarloost. Bij de lessen van Griffith moeten de jongens bedachtzaam en creatief zijn. Bij de lessen van Irwin hoeven ze alleen maar hun kennis te spuien.

Middels deze tegengestelde manieren van onderricht heeft de film een aandeel in de discussie over het doel van onderwijs, dat in de huidige vorm misschien teveel luistert naar de eisen van het bedrijfsleven en zijn curriculum aanpast aan de economische vraag waardoor andere aspecten van onderwijs (het interpreteren van opgedane kennis of waardering voor de kunst bijvoorbeeld) minder aandacht krijgen. De film stipt aan en laat Griffith en Irwin het woord doen, waarbij geen van beide personages als maniakaal of vervelend is gekenschetst. Beiden zijn sympathiek. Beiden hebben zo hun schemerige eigenschappen. Beiden hebben het respect van de jongens.

De studenten in The History Boys staan met hun snelle scherpzinnige dialogen en replieken niet model voor het reservoir aan leerlingen die je zo veelvuldig in met name Amerikaanse highschoolfilms aantreft. Ik vond het wel prettig om eens met een ander type tiener te maken te hebben. Gelaagder, interessanter. Het zelfde geldt voor de leraren met een niet-gladde menselijke uitstraling. Fijne film.