Woman They Almost Lynched (1953)

Western gebaseerd op een verhaal uit de Saturday Evening Post, maar vooral een western waarin vrouwen de plak zwaaien.

Niet verwonderlijk dan dat romantiek heel wat ruimte krijgt en ook wat gezang en humor, maar helaas weinig diepgang.

Maar liefde en edelmoedigheid die boven een burgeroorlog uitsteken mag je van de Amerikanen niet verwonderen, ook al is het allemaal niet echt waarschijnlijk.

Een buitenbeenwestern, maar toch maar matig

Voor al degenen die dachten dat Johnny Guitar de eerste genderbender-western was, Woman They Almost Lynched van B-film coryfee Dwan (een miskend auteur als we de eminente Jean-Claude Biette mogen geloven) kwam mooi een jaar eerder! De film speelt zich af tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog in een stadje waar een bende puriteinse Pilgrim Mothers de plak zwaaien onder leiding van een corpulente matriarch die 'de neutraliteit' wil behouden. Op deze Noord-Zuid breuklijn tekent er zich een ander contrast af, namelijk tussen de protagoniste en de antagoniste: de roodharige zondagschoollerares die zelfs outlaws als Jesse James (gedegradeerd tot een beta male sidekick in deze feministische parel) de les spelt en onvrijwillig salooneigenares wordt versus de hyper-seksualiseerde banditqueen met hoekige Germanistische gelaatstrekken die zich heeft aangesloten bij een bende Confederate Guerillas, bye bye mannelijke WASP hegemonie van het Wilde Westen. Na een paar serieuze catfights lijkt de film af te steven op een erruptie van hormonen en geweld, maar uiteindelijk kiest Dwan – zoals de titel al doet vermoeden – voor gemoedelijkheid en verzoening. De burgeroorlog komt ten einde, het 'neutrale' stadje verenigt zich in de saloon om samen luidkeels Dixie te zingen, zelfs de grootste pillaarbijters gaan aan de fles. En John Ford zag dat het goed was.

Een verrassend uitbundige Republic Pictures productie, met een grote cast en heel veel actie.

Echt wel een buitenbeentje van deze studio.

Ook wat langer dan gewoonlijk (87 minuten)

Oorspronkelijk zou de film ook nog ik kleur worden opgenomen, maar dat is er uiteindelijk niet van gekomen.

Te dure cast en stuntteam waarschijnlijk.

Ongebruikelijk veel vrouwen in belangrijke rollen.

Pittige vrouwen ook, en dat is nog zacht uitgedrukt.

Joan Leslie is schitterend in haar metamorfose van lady naar saloonhoudster die ook nog raak kan schieten.

Pracht van een multi-getalenteerde actrice (al zien we hier maar enkele van haar talenten).

Audrey Totter past perfect in de rol van de ordinaire Kate Quantrill, al verliest ze in het laatste gedeelte van de film wel iets aan geloofwaardigheid.

Met haar wulpse moves tijdens het zingen in een saloon, in een lederen broek die haar vormen accentueert, vraag ik mij af hoe dat door de strenge US filmkeuring is gekomen destijds.

En daarmee nog niet genoeg voor wat het aandeel van actrices betreft.

Er is ook nog Nina Varela, die een kenau van een vrouwelijke burgemeester (Delilah Courtney) neerzet.

Om van te rillen.

Een leuk idee ook om het verhaal te laten spelen in een stadje dat "neutraal"wil blijven tijdens de Amerikaanse burgeroorlog, omdat het op de scheidslijn tussen Noord en zuid ligt.

Burgemeester Courtney heeft er flink de wind onder.

Onder de saloongirls is er ook nog Ann Savage in een aardige rol.

De acteurs dan:

Reed Hadley, aan wie alle acteurs die ooit de rol van Zorro na hem speelden schatplichtig zijn (zie Zorro's Fighting Legion (1939) speelt hier de broer van Sally Maris (Joan Leslie) Bill.

John Lund is Lance Horton, de "love interest" van Sally, en een beetje ondergeschikt aan haar, maar dat past ook prima in dit verhaal.

Ben Cooper (altijd goed) speelt de jonge Jesse James.

Een beetje klein van gestalte m.i., maar de wetenschap dat hij (in werkelijkheid) een van Hollywood's snelste schutters was helpt wel.

Brian Donlevy kroop voor de tweede keer in de huid van guerillaleider Quantrill (de eerste keer was dat in "Kansas Raiders-"1950) en doet dat niet onverdienstelijk.

De (mij altijd) onsympathieke Jim Davis is Cole Younger.

De catfight tussen Leslie en Totter is er een die de geschiedenis van de western in mag.

Het was nooit "gezelliger aan de bar" als hier.

De Duitse DVD release, onder de titel "Am Tode Vorbei" mag gezien worden.

Waarom vermelden de Duitsers toch zelden de originele titel erbij?

Een western "anders dan anders", die ik met heel veel genoegen bekeken heb.

Border City ten tijde van de Amerikaanse burgeroorlog. Het stadje heeft de neutrale status en staat geen Noordelijke of Zuidelijke troepen toe binnen een grens van 8 mijlen rondom het stadje. De burgemeester is een vrouw. Een kenau zogezegd die met ijzeren hand regeert en haar hand niet omdraait voor de ophanging van een ordeverstoorder.

In Woman They Almost Lynched spelen vrouwen de hoofdrol. De absolute hoofdrol is voor de zedige Sally Maris (Joan Leslie) die het hotel annex saloon van haar neergeschoten broer overneemt. Inclusief de schulden die haar broer heeft gemaakt. Inclusief de vrouwelijke inboedel die bestaat uit meisjes van plezier. En zo zit ze vast op deze plek vol geboefte waar immoreel gedrag hoogtij viert. Een plek die haaks staat op de preutsheid en het fatsoen dat Sally vertegenwoordigt. Een andere belangrijke rol is weggelegd voor Kate die deel uitmaakt van een mannelijke rebellengroep die het stadje af en toe frequenteert. En dan is er nog de al genoemde burgemeester die het stadje met straffe hand regeert. Drie sterke vrouwen. Het is even wennen maar ook leuk om nu eens niet de vrouwen in een western in een streotiepe rol als gedweeë bijpersonage te ervaren.

De vrij korte western biedt amusant kijkwerk. Ondanks de zwaarwegende aanwezigheid van vrouwen houdt de film zich niet in met betrekking tot schietpartijen, vuistgevechten en gevechten te paard. Een fraaie scène is een kroeggevecht tussen Sally en Kate. Opvallend trouwens dat in de film een schotwond niet met bloed gepaard gaat. Verder is het grappig hoe de acteurs overdreven acteren als ze door een kogel worden geraakt. Bepaald geen hogeschooltoneel.

Ach, heel erg is het niet. Het is gewoon een leuke film.