Bronenosets Potyomkin (1925)

Volgens mij is dit nu de oudste film die ik gezien heb. En voor die tijd (1925) was het natuurlijk ontzettend revolutionair. De snelle montage zorgt er voor datje toch wel een beetje mee leeft en de spanning een beetje 'voelt'. Met nadruk op een beetje, want met niet gesproken films heb ik vaker het probleem dat ik me niet goed in het verhaal en de personages in kan leven. Je hoort geen dialogen, je moet afgaan op de stukjes tekst die en af en toe in beeld krijgt en het acteerwerk is grotendeels het goed kunnen uiten van gezichtsuitdrukkingen.

Ondanks dat is het toch leuk om dit eens gezien te hebben. Qua uiterlijk krijgt deze film van mij 3,5*, maar qua verhaal en acteerwerk stelde het mij toch wel een beetje teleur; 'maar' 2. Dus gemiddeld kom ik dan uit op 2,75* en dit worden dan 3***.

Ondanks het feit dat er geen hoofdpersonages inzitten, vond ik Potemkin toch opmerkelijk boeiend, spannend zelfs. Vooral de muiterij aan het begin van de film en de beruchte Odessa-trappenscène waren best sterk opgebouwd. Volledig over-the-top qua dramatiek, dat wel, maar toch ook wel weer pakkend. Het drama wordt nog eens extra in de verf gezet door de werkelijk fantastische orkestmuziek (nee, niet de score van The Pet Shop Boys), en de vooruitstrevende montage en shotkeuze. Natuurlijk is het op sommige momenten best gedateerd (die tussentitels! die orthodoxe priester!), maar over de hele lijn is de klassiekerstatus absoluut terecht.

4 sterren.

Propaganda-drama met het communisme in de hoofrol.
Wat mij ook opviel was de rol van de priester die men op Raspoetin heeft laten lijken, alhoewel die pas in 1907 in contact kwam met de tsaar en zijn familie.

En heeft hier Brian de Palma het idee opgedaan voor zijn trappenscène met de kinderkoets in The Untouchables? Wie weet...

100 jaar geleden begon de generale repetitie van de Russische revolutie. Een prachtig artikel.

Graag meer van dit.

(Film-)historisch ontzettend boeiend. Als film wat minder. Vaak erg mooie shots van strijdvaardige koppen en zeker voor die tijd erg energiek gemonteerd. Maar ook een berekenende, wat kille film. Als er al een persoon uit de massa's gehaald wordt is het me vaak net te dik aangezet en te karikaturaal om me echt te raken. Eerder heel erg interessant dan heel erg goed.

3.0*

Eens met starbright boy. Een fraai staaltje propaganda maar het doet me verder bijzonder weinig. Net wat interessanter dan medepropagandafilm Triumph des Willens, al is de techniek hier nog beduidend minder. Maar leuk om eens gezien te hebben.

Krappe 3*

Inderdaad. Misschien wel de belangrijkste reden dat ik destijds deze film toch wel graag wilde zien.

Een mooie film trouwens verder, deze Battleship Potemkin. Nu ben ik sowieso niet vies van de oude klassiekers, maar Potemkin viel ook zeker niet tegen.

3,5*.

Het verhaal gaat dat Eisenstein het einde van de film nog zat te monteren toen de premiere al gestart was. Of dat waar is weet ik niet, maar dat de montage van The Battleship Potemkin fabuleus is staat vast.

De breuk met de Hollywood-principes is totaal. Volgens Eisenstein moet film geen droommachine zijn maar herkenbaar blijven als film, het registreert niet de werkelijkheid maar construeert die. De montagefilm gebruikt filmtechniek als een daad van interpretatie en als artistieke vorm tegelijk. Beelden zijn bij Eisenstein dan ook nooit neutraal.

De film maakt daarnaast inbreuk op de klassieke norm ten opzichte van plot en personages. Wat het eerste betreft is de film niet zozeer narratief maar eerder retorisch. Daarbij is er geen protagonist: het volk is de hoofdpersoon. Acteurs zijn dan ook gecast als typage. Ze staan model voor een bepaald soort mens in de samenleving.

Het is onvoorstelbaar wat een impact deze film moet gehad hebben in 1925. Maar het mooiste is dat het nog steeds werkt. Ook ik werd meegevoerd in de stroom van beelden die me werd voorgeschoteld. De trappenscene is een van de belangrijkste momenten uit de geschiedenis van de cinema en nog steeds indrukwekkend. Wat een emotie in de close-up van de moeder met de kinderwagen.

De film afdoen als propagande is daarom veel te kort door de bocht. The Battleship Potemkin draagt een visie uit, een boodschap. En dit op zo'n manier dat veel mensen film voor het eerst begonnen te zien als kunst.

4*

Of de film als propaganda op de zenuwen werkt of niet, dat blijft een kwestie van smaak. In ieder geval is het propaganda, zoveel is zeker. Wellicht heeft dit woord een negatieve lading, maar slechts door het vaak in een juiste betekenis te gebruiken kan er een herwaardering plaatsvinden, niet dan?

Zelf heb ik me, anders dan bij de docu's van Moore, absoluut niet geërgerd aan de stijl. Ik denk dat Bronenosets enerzijds veel waarheidsgetrouwer en minder suggestief is, anderzijds is hier het medium film ook werkelijk als kunst gebruikt, wat natuurlijk alleen maar te waarderen valt.

Ik heb werkelijk genoten van deze klassieker. Indringende beelden, inderdaad collectieven gebruikt als personages, en de 'trappenscene', prachtig. Overigens daarover: van tevoren bestond in mijn optimistische geest een indruk van deze scene als iets heel moois, een hele grootse blik op grote trappen ofzo. Pas nu begrijp ik dat de 'trappenscene' ongeveer dezelfde lading heeft als de 'stoeprandscene' uit AHx... om maar eens een foute vergelijking te maken. De emotie op de gezichten was prachtig en indringend.
Trouwens, ik denk dat niet alleen collectieven als personages worden gebruikt, ook worden andersom individuen als metaforen voor een collectief gebruikt. De vele vrouwen die vol emotie, met of zonder kind, in beeld worden gebracht lijken net als in veel andere vroege Russische films te staan voor het Russische volk. Moedertje Rusland is gehavend, gekwetst, en dat mag men niet over zijn kant laten gaan.

Een mooie ervaring. 4,5*

Ik heb de film ook gezien met de passende soundtrack van Sjostakovitsj. Dat is wel het meest passend bij zo'n monumentaal werk als deze. Hoe vaak wordt er ook niet filmhistorisch gerefereerd naar deze film? Eigenlijk hebben we het hier over een must-see, ook al wil ik niet meteen iedereen verplichten deze film te zien.

Bronenosets Potyomkin zelf is een uitstekend uitgevoerde film, waarbij de montage voor een geniale spanningsopbouw zorgt. Wel vond ik het abrupte einde jammer.

Verplichte kost voor elke filmliefhebber. Het verhaal vond ik niet zo geweldig, maar de montage en de executie- en trappenscene vond ik erg goed gedaan.

3.5*

Een zeer opvallende film,die ondanks de korte speelduur ontzettend goed is gewoon, zeker voor die tijd mag dit wel een opmerkelijk film zijn geweest. Het is een mooi en niet al te ingewikkeld verhaal, dus erg simpel te volgen en dat is wel fijn bij een film waarbij je natuurlijk goed moet kijken naar het beeld, gezien het een stomme film is.

Visueel is het echt niet geloven dat deze film uit 1925 komt, ik heb hem natuurlijk wel digital remastered gekeken, maar alsnog is het echt geweldig. Ook de camera posities bijvoorbeeld zijn heel goed doorgedacht, het is mijn eerste Eisenstein maar ik ben heel erg benieuwd naar de rest. Mimiek van de cast was ook erg goed.

Ik heb ook zeer genoten van de muziek, een zeer waardevolle toevoeging voor dit meesterwerk. Vaak zijn de geluiden overdreven gedaan gezien de beelden maar dat is geen hinder.

Ja de trapscene is natuurlijk geweldig, al veel over gelezen en gehoord en kan ook niets anders zeggen dan dat ik het geweldig vond, wat een combi van briljante muziek een ontzettend sterke en mooie beelden erg indrukwekkend allemaal.

Hij had wel langer mogen duren in principe, maar ja het zijt zo.

4*

Leuk om eens gezien te hebben, omdat je altijd leest dat Battleship Potemkin zoveel invloed heeft gehad op andere regisseurs en de moderne cinema. Samen met A Man With A Movie Camera bewijst deze film dat de Russen toch compleet anders met film bezig waren dan bijvoorbeeld Duitsers of Amerikanen. Het is allemaal minder statisch geacteerd en vlotter gemonteerd, waardoor het geheel toch wat makkelijker wegkijkt dan andere stomme films.

Toch wist de film mij verder totaal niet te boeien. Waarschijnlijk vanwege zijn propaganda-insteek en (voor mij) oninteressante verhaallijn. Geef mij toch maar een klassiek verhaal als Nosferatu, ook al is dat al zo vaak verfilmd.

Ik vind niet dat ik Battleship Potemkin een hoog cijfer moet geven alleen vanwege zijn historische waarde en zijn destijds vernieuwende filmtechnieken. Daarom toch maar 2*.

Een Sovjet film, die er voor zijn tijd inderdaad erg goed uit ziet en op sommige punten behoorlijk vernieuwend is. Het eerste kwartier is even inkomen, maar daarna is het allemaal erg boeiend om te volgen. Vooral de reeds veelgenoemde trappenscène is meer dan indrukwekkend om te zien. Ik kan me ook niet aan de indruk ontrekken, dat bijvoorbeeld een film als The Untouchables misschien wel haar inspiratie voor haar trappenscène uit deze film heeft gehaald.

Verder ziet het er redelijk vlot en dynamisch uit, is het veel minder expressionistisch dan een hoop andere films uit deze tijd en kijkt het allemaal vlot weg.

3.5*

Beetje hetzelfde als bijv. Sunrise, leuk eens te zien, zitten hele leuke dingen in, maar als geheel valt het nogal tegen.

Een tamelijk heroisch gebeuren met bij vlagen geweldige shots (de scenes bij de trappen zijn behoorlijk geniaal, net als die scene met het mist boven het water). Lang niet altijd even interessant om te volgen, maar gelukkig duurt het ook weer niet te lang dat het irritant wordt.

2.5*

This is a battleship, show some respect for yourself and your men on the Potemkin

Ik was eigenlijk al tijden benieuwd naar Eisensteins Battleship Potemkin maar ik vond hem nooit in de gewone winkels en op het internet kostte hij al gemakkelijk 20€. Gelukkig bracht de zender Arte een oplossing door de film uit te zenden, al was het dan wel met Franse subs.

Dat was dan ook de reden waarom het een tijd heeft geduurd voor ik effectief aan de film begon. Nu is het gelukkig een silent film, die nooit echt een snel verhaal bevatten, maar om een film te volgen met Russische bordjes die worden vertaald is toch vrij moeilijk. Mijn Frans op zich is gelukkig dan wel weer redelijk waardoor ik toch het merendeel van de film heb kunnen meepakken. De film op zich is ingedeeld in 5 hoofdstukken waar het ene hoofdstuk soms een pak interessanter is dan het andere. Persoonlijke favoriet is toch de magnifieke trappenscène die later door DePalma werd gebruikt voor zijn epos, The Untouchables. Het probleem dat ik alleen heb bij silent films is dat ik me nooit echt zo goed kan in leven de personages en het bijhorende verhaal maar Battleship Potemkin is één van de weinige films die daar heel dicht bij komt. Ik heb eigenlijk geen idee waarom maar door de hoofdstukken bleef de film me eigenlijk heel de tijd boeien, alhoewel ik door de Franse ondertiteling sommige zaken niet al te goed meekreeg.

Ik vind het altijd moeilijk om de cast te beoordelen in dit soort films. Eigenlijk moet je als acteur niet veel doen dan wat over the top gaan met je gezichtsuitdrukkingen. Zo ook in Battleship Potemkin maar storen doet het allemaal niet. Het idee van Eisenstein om geen echte acteurs in te huren maar amateurs die gewoon leken op officiers of andere matrozen paste dan wel goed in de film. Ik zeg het nog eens, bij dit soort films moet je geen fantastische acteurs casten.

De reden waarom Battleship Potemkin wordt gezien als een filmklassieker is niet voor zijn acteurs en ook niet voor zijn verhaal maar voor de montage. Althans dat is toch wat ik had gehoord en met dit in het achterhoofd stelt Eisenstein toch wat teleur. Oké, je moet de film natuurlijk in zijn tijdsbeeld zien en in 1925 zal het vast allemaal zeer vernieuwend zijn geweest maar heden ten dage voelt het allemaal serieus achterhaald aan. Dat neemt niet weg dat ik niet kon genieten van de snelle montage en de flitsende beelden maar toch krijg ik het gevoel dat ik de film niet ten volle kan waarderen juist doordat het allemaal later verschillende keren is nagedaan. Gelukkig duurt de film ook niet te lang want vaak beginnen silent films mij nogal snel te vervelen.

Interessante film om eens een keer te hebben gezien maar in mijn ogen niet koopwaardig. Misschien als ik hem ooit nog eens zie met verstaanbare ondertitels dat mijn stem omhoog gaat maar voor nu krijgt Eisenstein een dikke voldoende.

3.5*

Nadat ik onlangs de The Man with the Movie Camera (1929) zag, was ik nogal onder de indruk van het hele visuele gebeuren. Sowieso beschikken Russische films vaak over een prachtige cinematografie en Bronenosets Potyomkin kan daarvan de trotse grondlegger genoemd worden!

Ik moest wel even in de film komen. Nadat we enkele beelden gezien hebben, gaat het scherm steeds even op zwart waarna vertaalt wordt wat er zich precies afspeelt op de beelden. Dit voelt vaak wat loos aan, aangezien het allemaal niet heel complex is wat er zich afspeelt op het schip. Gelukkig beginnen er steeds grotere gaten te gapen tussen beelden en uitleg, waardoor ik steeds beter in de film kwam.

Het hoofdstuk: De trappen van Odessa, is niet alleen dankzij de klassieke wandelwagenscene het meest interessant, maar ook dankzij de energieke manier waarop Eisenstein een volksoproer gade weet te slaan. De andere hoofdstukken zijn ook boeiend genoeg, waarbij veel te genieten viel op het visuele vlak. De muziek was ook best fraai eigenlijk. 3,5*

Revolution is war. Of all the wars known in history it is the only lawful, rightful, just, and truly great war...

Genoteerd als nummer 10 in de top 1000 van TSPDT. Dat belooft toch wel wat.
Vanwege de korte speelduur is deze film zeker goed te doen. De film wordt nergens saai en langdradig. Jammer genoeg ook, op de beroemde trappenscène na, nergens echt hoogstaand. Tegen het einde aan wordt het wel spannend, maar het einde vond ik een beetje een anti-climax en een gemiste kans.
De trappenscène is erg aangrijpend en zeker één van de betere scènes aller tijden. De beklemmende sfeer tijdens die scène is onbeschrijfelijk. Vooral wanneer de kinderwagen naar beneden rolt. Je weet dat het gaat gebeuren, maar diep van binnen hoop je toch van niet.

Voor de rest zeker geen onaardige film, maar jammer genoeg niet de topper die ik verwacht had. Wel denk ik dat ik deze film na (meerdere) herkijk(en) beter ga vinden.

3,5*

Het begin van de film viel me een beetje tegen, maar het tweede deel daarentegen was zeer goed. Het beste shot vond ik met het kindje die op de trap werd neergeschoten en betrapt. Dit maakte toch wel indruk. Je merkt wel hoe belangrijk de muziek in een film kan zijn. Je merkt erg goed wanneer de spanning stijgt en daalt. Ik moet wel zeggen dat ik niet gauw weer een film zou kijken zonder geluid.

Oersaai.

Als filmhistorisch werk kan je hier boeken over neerpennen. Als film zelf is het eigenlijk best lastig om er twee paragrafen mee te vullen.

Visueel stelt het niks meer voor. Eén of twee aardige shots uitgezonderd. Toch anders dan een Kane die op momenten nog steeds erg mooi is.

Moest tijdens de film een aantal keer denken aan On The Waterfront en Kanikosen, twee andere scheepsopstanden (waarbij Kanikosen nog iets duidelijker, aangezien het daar ook meer om de groep draait - grappig trouwens dan men nét daar ontsnapt naar een los en vrij Russisch schip).

Verder écht niet boeiend. De trappenscene komt inderdaad in latere films terug. Zal best, vond het niet echt om aan te zien. Vooral ook door de onmogelijk expressieve acteerstijl en de immer bombastische orkestsoundtrack. Echt vreselijk om een film zo te overspoelen met povere muziek.

Zeker leuk voor mensen die films graag vanuit boekjes benaderen of onder de indruk raken van historische feitjes, de rest kan toch best rekening houden met een eventuele teleurstelling.

0.5*

Vervelend werkje.

Niks baanbrekends, maar dat hoeft ook niet met zo'n op historie gebaseerd verhaaltje, mits het serieus op me over wordt gebracht. Dit lukt alleen niet. Nu ben ik dan ook niet van de stomme films, heb er ook niet veel gezien, maar bij deze lukt het mede door het gebrek aan spraak en geluiden niet om enige emotie op me over te brengen. Ook de muziek is bij de ongeregeldheden (de momenten die nog het best te pruimen zijn) slapstick-achtig spannend en te aanwezig, wat ook niet meehelpt. De muziek op de andere rustige momenten is niet storend, alleen wat too much zo'n hele film door (alhoewel natuurlijk ook begrijpelijk in een stomme film, reken het dan ook niet mee in me cijfer). Ook die stukjes teksten voelen erg afstandelijk en maken het meer een geschiedenisles dan een film die me pakt en waarin ik meegevoerd wordt.

Verder grotendeels een aaneenschakeling van saaie ('herhaalde') beelden, ondanks de korte speelduur.

Ook is er door de montage vaak duidelijk te merken dat er voor 1 shot soms meerdere camera-shots zijn gebruikt, beetje ergerlijk.

Cast beetje lastig om te beoordelen.

Jammer, wel een halfje erbij voor the legless veteran, geniaal. 2*

Neh, dit was toch wel een flinke teleustelling. Battleship Potemkin is best interresant om gezien te hebben. Zo zaten er hier en daar wel een paar aardige scenes tussen. Dan bedoel ik ook vooral de wereldberoemde trappenscene, die later nog even over wordt gedaan in The Untouchables. Maar verder vond ik het zeker niet veel voorstellen. Af en toe had de film echt dodelijk saaie stukken en was het zelfs een beetje vechten tegen de slaap. Snap zoiezo de hele klassieker status niet zo. Inhoud was misschien dan wel goed, maar als ik de film op kwa vermaak beschouw, is het toch echt een zware onveldoende. 1,5*

Deze klassieker wordt hier nogal streng bekritiseerd, maar langs de andere kant zou het natuurlijk al te gek zijn de film puur vanwege historisch belang hoog te waarderen. Gelukkig heb ik Bronenosets Potyomkin heel anders ervaren. In tegenstelling tot het langdradige, nogal fragmentarische Stachka van Eisenstein is dit een meeslepende, schitterend gestructureerde vertelling. Ik zou zelfs zover gaan de film een heus spektakelstuk te noemen: door de befaamde montage zijn de virtuoos geregisseerde actie / massascènes ongeëvenaard dynamisch en intens. Naast de Odessa trappenscène springen voor mij persoonlijk de executie en het einde vooral in het oog.

Nog steeds een overweldigend epos dat niks aan kracht heeft ingeboet. De massaliteit van die talloze figuranten heeft nog steeds een ontzagwekkende werking. Toch weet Eisenstein nog steeds oog te hebben voor het persoonlijke leed van het collectief. Het levert een knappe film op waarbij er niet één perspectief is maar het gevoel van een heel volk wordt getoond. Wellicht ietwat wrang omdat we allemaal weten dat het met het communisme niet zo best is afgelopen, maar het doet niks af aan het meesterschap van Eisenstein als regisseur.

Stem nummer 1000, wat wil je dan zien. Uiteindelijk kwam ik bij deze uit, die ik voor een stukje kende van CKV II jaren terug en deze ook kende als één van de meest invloedrijke films aller tijden.

Enfin, een typische Sovjetfilm. Sowieso vanwege het onderwerp dat men aansnijdt (met alle historische onjuistheden) maar ook doordat er geen hoofdrol is: iedereen is gelijk. Eisenstein brengt dit alles op een fijne manier. Soms mooie abstracte beelden (die slaapzaal met driehoeken, de bootjes die varen naar de Potemkin of de zwarte rook in de lichte lucht en de witte schittering van de zon in de donkere zee in één beeld). Ook de montage valt op. Soms voelt het wat onwennig aan, maar verder weet Eisenstein bijzonder veel dynamiek te creëren met alle tempowisselingen. Verder werkt de muziek meestal prima mee. En natuurlijk heeft de film één van de tien bekendste scènes uit de geschiedenis van cinema.

Uiteindelijk is niet alles even spannend of interessant en zeker het laatste hoofdstuk na de climax voelt wat slapjes aan (ondanks ook weer enkele mooie beelden). 4,0*.

Bijzondere film, met veel oog voor het detail en met spectaculaire massascènes, zeker gelet op het tijdperk (stille films) waarin dit historisch werk werd gemaakt. Sommigen noemen dit een meesterwerk en dat is het misschien, zeker met de emotionele waarde aan dit waar gebeurd verhaal gehecht.

Schoolvoorbeeld van de Sovjet montagestroming en dan in het bijzonder van Sergei Eisenstein. Het is natuurlijk een geweldig propagandafilm die ook nu nog erg indrukwekkend overkomt. De scenes met al die figuranten zijn erg cool om te zien. Ik had de befaamde scene van op de trappen al eens gezien, maar daar ben ik nog steeds niet helemaal kapot van. Het gaat echt heel traag, de manier van monteren vliegt alle kanten (mensen gaan naar beneden, blijven zitten of gaan zelfs omhoog. Hoe breed en lang is die trap wel niet dat dit mogelijk is??). Het is wel goed gedaan met de muziek, maar het kan mij gewoon niet bekoren omdat het voor m'n gevoel niet klopt.
Daarbij komt ook nog eens de anti-climax op de panterkruiser. Er wordt met veel bombarie een hevig slotstuk aangekondigd en als kijker schuif je naar het puntje van je stoel. De aanloop blijft echter maar duren en daar blijft het dan nog bij ook. Dat vond ik ook vrij teleurstellend. 3*

Deze klassieker uit de zwijgende cinema weer eens herzien. Blijft mooi maar zoals bij alle films uit het tijdperk van de zwijgende cinema is het voor mij zeer belangrijk welke score hier voor gebruikt wordt. De DVD die ik bekeken heb heeft als score muziek uit symphonien van Shostakovich. Klinkt erg bombastisch allemaal maar ook zeer heroïsch en past daarom uitstekend bij deze Eisenstein klassieker die de opstand in Odessa in 1905 als uitgangspunt heeft. Op visueel vlak valt er op deze film nog steeds niets aan te merken. De scènes op de Potemkin en de massacre op de trappen in Odessa werden prachtig in beeld gebracht. Van propaganda is deze film uiteraard niet vrij, maar ik maal daar verder niet om. Hoewel ik geen communistische sympathieën heb en trouwens ook nooit gehad heb kon ik mij uitstekend inleven in de matrozenopstand.

4,5*

Ritmische montage en expressies zoals zichtbaar in de befaamde trappenscene zijn erg knap toegepast. Ik begrijp dat dit werk van Eisenstein destijds (letterlijk en figuurlijk) als een revolutionair werk gezien werd. Daarin zit hem ook meteen het belangrijkste nadeel: Potemkin is met name filmkunst, en wist mij persoonlijk nauwelijks te roeren. De film is knap opgebouwd, kent een toonzettende scene voor verdere ontwikkelingen in de filmindustrie en verhaalt een interessante historische context. Daar is eigenlijk alles mee gezegd. 3*

Hoewel iedereen het altijd over de trappenscene heeft, vind ik vooral het eind waarin de twee pantserkruisers op elkaar afvaren geweldig. Ik vertel niet hoe het afloopt.

Door de wisselende reacties vandaag nog eens bekeken, maar het was een goede film, is nog steeds een goede film, en blijft voor immer ook een goede film. Prachtig toch dat je in nauwelijks 70 minuten zo veel moois krijgt voorgeschoteld? Onbegrijpelijk dat sommige de trapscène ondermaats vinden...Een slok op of zo? Was even luguber als geniaal gefilmd, bombastische muziek maakte het helemaal af.

Vanaf akte vier zat ik weer op het puntje van de bank, en die scènes met die maden....Dan ga je toch weer anders kijken naar je dagelijks stukje vlees. 92 jaar jong inmiddels maar still going strong. Eisenstein bedankt! Het was weer een waar genoegen.