Mary Magdalene (2018)

Lion-regisseur Garth Davis creëert geen mythes, hij ontkracht ze. In een uitleidend tekstblok wordt de framing van Magdalena als prostituee onterecht genoemd. Daarmee is op zichzelf niets mis, maar de twijfelachtige toon van de film schijnt er wel in door. Enerzijds geeft Mary Magdalene een zeer eenzijdig beeld van haar proto-feministische heldin. Haar empathie reikt zo ver dat ze de getroebleerde Christus (Joaquin Phoenix) als enige begrijpt. Zelfs Petrus (Chiwetel Ejiofor) komt er bekaaid vanaf. Terwijl de apostelen zich beklagen over het uitblijven van een revolutie, ziet Maria de metafoor: het Koninkrijk is geen staat, geen utopia; het Koninkrijk zit in ons. De scherp aangezette contrasten brengen de geloofwaardigheid van het geheel in het geding.

Mary Magdalene beweegt zich constant tussen de statische plot en de sfeervolle uitwerking. De film zelf geeft de kijker soms ruimte, de boodschap niet. Daar zit hem direct ook het grootste risico: zie je Maria Magdalena eenmaal als geïdealiseerde apostel, dan kun je nauwelijks meer iets anders zien.

volledige recensie

Mooi gefilmd op prachtige locaties, maar extreem zwaar op de hand. Een gevoel dat wordt versterkt door de overdadige, sombere score in deze hervertelling van het nieuwe testament bedoeld om de reputatie van Maria Magdalena te herstellen. Garth Davis draaft echter nogal door en zet Maria Magdalena [Rooney Mara] neer als de wijste van de 13 (!) discipelen, omdat alleen zij besefte dat Jezus geen revolutie predikte. Het resultaat mag je dus gerust een tegendraadse hervertelling van het Nieuwe Testament noemen, al is het verhaal doorspekt met verwijzingen naar de moderne politiek. Davis vertilt zich behoorlijk en je kunt je afvragen of Onze Lieve Heer wel zo in z'n nopjes is met Joaquin Phoenix in de rol van De Messias.

Een trage film, verhaal is bekend maar dit keer uit het oogpunt van Maria Magdalena. Hoofdrollen zijn prima.

Maria Magdalena is een ietwat mysterieuze vrouwsfiguur uit de Bijbel - dat blijft ze nog steeds na deze film. Wie ze was, waarom ze deed wat ze deed, er komen dar geen antwoorden op. Geen idee wat Davis hiermee wilde, maar alleen het ontkrachten van fabels voor het grote publiek? Dat lijkt me wat te simpel.

De film is niets meer dan een korte registratie van Magdalena's leven vanaf het moment dat ze Christus ontmoet. En vooral doodserieus gefilmd. In een vrij donker grimmig palet met zware muziek die irriteert, moeilijke blikken en stiltes in een enorm traag tempo. Er kwam voor mijn gevoel echt geen eind aan en er was maar weinig wat me wist te interesseren. Mara is dan nog wel fijn met haar dromerige blik maar iets meer pit had de film kunnen gebruiken. Nu en dan een aardig shot nog wel en leuk spel met zonlicht op de mooie omgevingen. 1,0*.

Bittere teleurstelling. Davis heeft overduidelijk ambities en wil iets gedenkwaardigs vertellen, maar werken doet het voor geen meter. Ontiegelijk saai, vol met scènes die geen functie hebben, een wat al te bekend verhaal wordt voor de zoveelste keer herkauwd. Wie denkt iets te weten te komen over het titelpersonage zal dan ook bedrogen uitkomen, Mary Magdalene blijft hier ondanks het solide spel van Mara een wat wezenloos, raadselachtig personage. Phoenix als JC is een serieuze misser, ziet er meer uit als een straatzwerver op leeftijd dan op een religieuze inspiratiebron, zal niet de bedoeling zijn geweest. Alles bij elkaar pretentieuze onzin eigenlijk, een film die je gelukkig snel bent vergeten.

Kijkfeestje.

Of beter misschien, een kijk- en luisterfeestje. Voor het verhaal hoef je de film niet te gaan zien, tenslotte zelfs ik als verstokte atheist wist allang hoe het aflopen zou. En de controversie over de status van Maria Magdalena is wellicht voor theologiestudenten erg interessant - maar heel veel karakterverdieping hoef je niet te verwachten, en nieuwe feiten al helemaal niet. Dat is denk ik ook een voor de hand liggende keuze, want waar je er als filmmaker bij zo ongeveer elk boek mee wegkomt om daar je eigen draai aan te geven en alle ontbrekende details met brede streken in te kleuren... in dit geval, mwah, beter van niet denk ik.

Goed, daar ging het dus niet om. Het verhaal is gekend, nieuwe details zijn er niet. Maar Mara speelt geweldig, al is het tegen het saaie aan ingetogen voor een groot deel van de film. En evengoed is Phoenix een in mijn ogen perfecte Jezus, en is er een mooie Judas van Tahar Rahim, en de Petrus van Chiwetel Ejiofor komt er ook mee weg.

De locaties zijn ongeloofwaardig - alsof het geheel zich in een natuurhistorisch museum afspeelt. Geen lapje was hangt er te drogen in de steden waar het verhaal ons langs brengt. Maar mooi is het zeker wel, en het compenseert voor mij meer dan voldoende voor de traagheid waarmee het verhaal naar de gekende afloop kronkelt. Niet elke film hoeft tenslotte een actiespektakel te zijn, en de manier waarop de soundtrack van Jóhann Jóhannsson op elke scene inspeelt is wellicht veel indringender. Zo hebben Mara en Phoenix zeker een erg indrukwekkende scene met muziek en beeld prefect geintegreerd, en misschien zijn er dan nog wel een paar die me nu ontgaan ook. Erg, erg knap werk van Davis om dat allemaal bij elkaar te brengen.

Zeker een film om vaker dan een keer te zien, al moet je er misschien voor in de stemming zijn.

Redelijke film waarin een jonge vrouw haar familie achterlaat en Jezus volgt naar Jeruzalem. Ondanks de titel is dit toch meer het verhaal van Jezus gezien door de ogen van Maria Magdalena, en weet in dit opzicht ook weinig nieuws toe te voegen. De film ziet er verder wel mooi uit, heeft een aangenaam tempo en ook de cast doet het goed.

Zoals wel meer religieuze films zoekt ook Mary Magdalene het evenwicht tussen respect en kritiek op de religie. Het resultaat is een wat afstandelijke film. Maar inhoudelijk zit het veelal wel raak qua geloof en interpretatie van wat in de Bijbel staat. Ik zie de film dan ook als een religieuze film waar (twijfelende) gelovigen zeker iets aan hebben. Als je niets met de katholieke kerk hebt, kan dit misschien wel wat tegenvallen. Op Wikipedia staat de commentaar van Nick Allen (RogerEbert.Com) die zegt: "writing that moved me in a way that no previous film about Christianity ever has". Daar kan ik hem zeker in volgen. Maar wie dat niet zoekt in een film, zal begrijpelijk wel teleurgesteld zijn.

Eergisteren erg genoten van de expositie over Maria Magdalena in het Catharijne Convent in Utrecht, waar op een installatie ook wat flarden van deze (reeds op mijn watchlist staande) film te zien waren. Goede aanleiding om hem eens op te zetten dus.

Ik kan weinig in tbouwh’s mooie recensie vinden om het echt oneens mee te zijn, maar mijn waardering is toch iets hoger, en ik rond mijn 6,7 met genoegen naar boven af. Het is niet ondenkbaar dat ik enige genoegdoening ervoer na ondergedompeld te zijn in wat er met de beeldvorming over Maria Magdalena gebeurde na de acties van Gregorius I in 591, en Davis’ nu vlak na haar canonieke ‘rehabilitatie’ een film te zien maken in de geest van een heel andere Maria, zoals die ook in andere archeologische vondsten naar voren is gekomen. Dan parafraseer ik gemakzuchtig de historici van de expositie, ik heb me zelf niet recentelijk ingelezen, al ben ik globaal met de vondsten bekend.

Er is waanzinnig veel over geschreven, en bij dergelijke overlevering blijft de vraag ‘wat is feit’ altijd een issue. Maar naast het acteerwerk van Mara en Phoenix, de prachtige sets, en de mooie score van Johansson, kon ook deze atheist deze portrettering van Maria Magdalena prima welgevallen.

3,3*

Goh ja.

Mary Magdalene is niet per se een slechte film - het zal voor de geïnteresseerden wellicht een hele hoop te bieden hebben over Jezus en co. Mij kan het niet bekoren. Met Joaquin Phoenix en zijn eega Rooney Mara in de hoofdrollen was het een vrij gemakkelijke keuze dit een kans te bieden, maar het onttrekt zich niet aan wat cliché toestanden en dus zit de film vol met zweverige dialogen en semi-filosofische riedeltjes, over een hoop mannen (maar niet allemaal dus) in de woestijn. Misschien dat dit per definitie hoort bij een Jezusfilm, maar dan moet ik die toch maar aan de kant laten liggen, naar de toekomst toe.

2

Een traag en mooi verhaal over Jezus' laatste dagen op aarde, verteld vanuit het standpunt van Maria Magdalena. Gebaseerd op de gnostische, apocriefe evangeliën die geen deel van het Nieuwe Testament uitmaken. Deze gnostische geschriften, die worden toegeschreven aan een apostel die telkens wordt aangeduid als de geliefde apostel van Jezus en die bepaalde geheime openbaringen zou ontvangen hebben, werden waarschijnlijk opgetekend in de tweede of derde eeuw na Christus, en dus lang nadat de apostelen waren gestorven. Zo wordt in het evangelie van Thomas de zogenaamde tweelingbroer van Jezus als geliefde en ingewijde apostel aangeduid. In het canonieke evangelie van Johannes is Johannes de geliefde apostel van Jezus, de enige die in leven zou blijven totdat Christus zou wederkomen.

In het apocriefe evangelie van Maria Magdalena is zij dus de enige die ingewijd is in de geheime leer van Jezus. In de film spreekt Maria de apostelen tegen die verwachten dat Jezus het Koninkrijk Gods op aarde komt brengen. De film weerspiegelt de typische gnostische gedachte dat Jezus de wereld niet kwam redden door zijn lijden, dood en opstanding (zoals het evangelie volgens de apostel Paulus luidt - 1 Korinthe 15:1-4), maar door zijn voorbeeld. Elke gelovige werkt aan het tot stand komen van het Koninkrijk door zijn godvruchtig leven en door de wet van de liefde: "Het Koninkrijk is in u".

Een leuk detail in deze film is dat Maria's naam wordt gezuiverd van de eeuwenlange aanname dat zij de bekeerde prostitué is die ook de naam Maria had, een aanname die later door de katholieke kerk werd teruggenomen. Wel staat opgetekend in de evangeliën dat Jezus haar van zeven demonen heeft bevrijd en dat zij één van de vrouwen was die Jezus volgden en met hun rijkdom financieel ondersteunden. Ook was zij zowel bij de kruisiging aanwezig als bij de verrijzenis van Jezus. Toen zij aan de apostelen het nieuws over de uit de dood opgestane Jezus kwam verkondigen, geloofden zij haar echter niet.

De film duurt twee uur maar is zo voorbij. De beelden zijn sober en de schaarse muziek onderstreept de rustige sfeer. Rooney Mara is overtuigend als de vrouw die getrouw aan Jezus zijde blijft staan. Joaquin Phoenix ziet er wat oud en uitgeleefd uit, en zijn stem komt eerder zwak over. Hij heeft duidelijk Maria nodig als zijn steunpilaar. Het mooiste moment uit de film vind ik de opstanding van Lazarus, als je de levensadem van God (Jezus) in het lichaam van Lazarus hoort gaan, net zoals God bij de schepping van Adam zijn levensadem (hebr.: ruach) in de neusgaten van de eerste mens blies.

Ik ben blij dat ook de opstanding van Jezus zelf even wordt belicht, waardoor toch aangegeven wordt dat de boodschap van Jezus meer is dan een les in sociale gerechtigheid en liefde. Het is ook de hoop van de gelovige op de overwinning over de dood. En daarvoor heeft de mens toch echt God nodig. Had Judas in deze film deze boodschap begrepen, dan had hij zich dus niet hoeven op te hangen om zij geliefden terug te zien.