Filmfestivalbezoekers die kokhalzend de zaal uitvluchten: dat pr-trucje kennen we inmiddels wel. Maar bij The Substance voelt het toch anders. Deze film zit zó vol ranzige body horror, dat je zelfs als doorgewinterde kijker even moet slikken.
Een gladde manager die gamba’s op onsmakelijke wijze naar binnen schranst. Of etterende bulten op een lichaam dat grotesk transformeert. Alles wordt expliciet en zonder genade in beeld gebracht. Met al dat bloed, kots en pus wordt niet wegkijken je bijna onmogelijk gemaakt.
Die smerigheid botst hard met de klinische decors en de vrouwelijke splendeur. Tijdens de semi-erotische workoutscènes, die zo uit een Benny Benassi videoclip lijken te komen, voel je je als lichtelijk opgewonden kijker haast betrapt. Ook daar sluimert dus een ongemakkelijke soort spanning. Regisseur Coralie Fargeat speelt geraffineerd met aantrekking en afstoting.
Dat is niet zonder reden: de film zit namelijk bomvol maatschappijkritiek. We volgen de gevallen Hollywoodster Elizabeth Sparkle én haar jongere alter ego – beide indrukwekkend neergezet door twee actrices die zich letterlijk en figuurlijk bloot durven geven. Fargeat fileert op satirische wijze de absurde schoonheidsidealen van een wereld waarin filters en fillers de norm zijn.
Wat overblijft is een gekweld hoofdpersoon in vrije val, die de aftakeling van haar roem en schoonheid aan den lijve moet ondergaan. The Substance is smerig, misselijkmakend en extreem – en juist dát maakt de film zo verontrustend onweerstaanbaar.
