Meningen

Maar de doorsnee actiefilm is toch bijzonder manicheïstisch voorgesteld? En oke, het is hier ook wel duidelijk wie de bad guy is, maar ik vind dat in de Batmantrilogie van Nolan het kwade en het goede zich zelden zwart wit tot elkaar verhouden. In TDK stelt Bruce Wayne zich constant de vraag of hij verantwoordelijk is voor het handelen van The Joker. Dan begin je als kijker toch te twijfelen en je af te vragen in welke mate het Goede steevast soelaas biedt.

In een artikel in de DeMorgen (24/07) stond treffend vermeld dat deze prent een erg diepgaand uitgangspunt aanwendt, namelijk:: onder welke omstandigheden is eigenrichting toegewezen? Hier wordt naar mijn mening diepgang echt niet verwisseld met gelaagdheid of wat dan ook. Anderzijds zet de film toch ook enigszins tot na denken. Hoe zou onze maatschappij gedijen mocht het gezag in de schoot van Jan Mondaal worden geworpen? Om maar een voorbeeld te geven.

Wat betreft het punt of wie hier al dan niet hebben te maken met een moraalridder; bij iemand die aanvankelijk wordt gedreven door haat (wraakgevoelens jegens de moordenaar van zijn ouders) lijkt me het etiket 'moraalridder' niet zo accuraat te zijn.

Even terzijde; er reeds essays en artikels verschenen die het gedachtegoed van bepaalde filosofie linken met bepaalde kwesties in de trilogie van Nolan. Ik ben geen intellectueel, maar zulke gegevens wekken bij mij toch de indruk op dat er meer te sprokkelen valt dat enkel hapklaar blockbustergeweld.

Ik volg zo al enkele maanden dit forum en heb gemerkt dat er hier heel wat meer invalshoeken worden aangekaart dan in de doorsnee recensie. Na het kijken van de film had ik ook echte zo'n paar vragen die ik eens wilde voorleggen aan andere en me dus ook eindelijk eens wilde laten horen op dit forum.

Oke, globaal gezien vind ik het een goede film, zelf meer dan behoorlijk. De acteerprestaties zijn top. Brad doet weer flink z'n best, zo die onderkaak die hij meer laat uitsteken naarmate
hij ouder wordt, de scenes waarin hij razend word op z'n zoons en vervolgens vol met adrenaline terug aan tafel gaat om verder te eten (!), het kind dat Jack vertolkt in de film, etc. Zo'n acteerwerk is een zeldzaam goed en geeft de film uiteraard veel meerwaarde. Ook is het cinematografisch aspect natuurlijk van een vee lhoger kaliber dan wat we zijn gewend, maar dan doel ik vooral op de 'normale' scènes. De dialogen worden knap in beeld gebracht, er is aandacht voor de lichaamshouding van de acteurs (in het begin, de scene waarin Brad Pitt zijn hand op de rug legt van Jessica Chastain als ze de straat doorwandelen, vind ik echt schitterend. Hierin blijkt ook de uitzonderlijke kunde van Pitt als acteur. Hij legt namelijk niet de hand op haar schouder (teken van steun en troost), maar duwt hem zacht haar rug aan met als boodschap 'we moeten verder, ik duw je wel'. Deze scene is voor mij tekenend voor Pitts personage (de bitterheid van een mens die vindt dat hij gefaald heeft in het leven zelf, zijn conservatieve houding) en Malick accentueert dit aardig door een subtiele close-up). Dat wat betreft het normale camerawerk, over naar het echte werk (?).

Alle beelden van de fauna en flora zijn natuurlijk erg mooi, maar ik vraag me nu af als ze het verhaal wel iets bijbrengen, laat staan onderbouwen. Momenteel beschouw ik die fantastische
(lees: fantasie) beelden louter als een lofkaartje aan Gods adres (hé, kijk eens wat Hij heeft gemaakt). Nu wat mij hierin vooral stoort, is het feit dat Malick het ontstaan van de wereld volgens een wetenschappelijk procedé (dat wars staat tegenover het Bijbelse scheppingsverhaal) in beeld brengt en zodoende het niet echt steek houdt wanneer tijdens deze scènes in de voice-over naar God wordt verwezen. Dan kan ik enkel maar vaststellen dat het gekende scheppingsverhaal niet spannend genoeg is of niet over de eigenschappen beschikt om er een visuele parel van te maken. Persoonlijk vind ik dat Malick beter had gekozen voor een een film met een meer omlijnde plot en waarin minder (of zelfs geen) visueel gestunt aan bod komt - hoewel het camerawerk an sich over het algemeen erg opmerkelijk is

Hierdoor had ook Sean Penns aandeel veel groter had kunnen zijn. Dit vind ik een ware tristesse dat een acteur van zijn kaliber simpelweg voor zich uit moet staren en enkele woorden moet prevelen - goed dat ik ondertitels had of ik had er niets van begrepen. Ondertussen las ik zelfs een artikel waarin Penn zelf kritiek uit op de film en het niet gepast vindt dat tijdens de montages zoveel van zijn scènes werden verwijderd (hij had dus hoogstwaarschijnlijk een groter aandeel tijdens de opnames van de film). Zulke feiten wekken bij mij de indruk op dat Malick met zijn evolutiescene en dat laatste twintig minuten durend metaforenbal de hele film wilde domineren. Zo dacht ik vaker bij de slotscène: 'oké, heel mooi allemaal,
maar wat heeft dit te betekenen..' Is het strand de hemel? Is die houten deur in de woestijn een symbool voor de doorgang tussen het wereldse en het spirituele? Ook de sluikse verwijzing naar 'Sneeuwwitje' in het midden van de film vat ik niet.

Wat ik er nog over kwijt wil is het volgende, in vele recensies kom ik het woord 'filmgedicht' tegen. Mooie en vooral passende term vind ik. Hier wordt ook met metaforen gespeeld en moet je als kijker zelf je weg banen door een verhaal door er een persoonlijke betekenis aan te geven. Hierdoor is ook duidelijk waarom er amper een middenweg te bewandelen valt: ofwel snapt men er niets van (eventueel door gebrek aan moeite) en vindt men de film ook niets, ofwel heeft men er een band mee, geeft men er betekenis aan waardoor kijkers de film (denken te) begrijpen en is het een ongezien meesterwerk.

Voorlopig ga ik toch proberen die middenweg volgen en geef ik een 3,5. Ik ga deze film sowieso nog herbekijken, misschien volgt dan ook een nieuwe bespreking!