Farewell to the King (1989)

bah wat een k#tfilm zonde van mijn geld of mis ik wat? wat?

1 dvdinopenhaardpunt

Goeie film waarin een deserterende Amerikaanse soldaat de koning van een volk op Borneo wordt. Een ooriogsfilm die vooral tijdens de eerste helft vrij avontuurlijk gebracht wordt. Een boeiend hoofdpersonage waar echter net wat meer ingezeten had. Genoeg actie, mooie sets en prachtige beelden van de jungle.

Op het gokje bij de kringloop, en hoewel je dan zo'n film onvoldoende kent hoop je toch iets van waarde gevonden te hebben. Al is het maar vanwege de aanwezigheid van een Nick Nolte of bijvoorbeeld de best wel mooie art design van het hoesje. Maar helaas een topper bleek dit toch niet te zijn.

Het begin is zoals gewoonlijk even zoeken met de twee gedropte militaire die overgeleverd zijn aan de grillen van het volk en hun tot dan onbekende Koning die een blanke blijkt te zijn. Op zich komt daarna niet een verkeerd verhaal op gang rond de guerrillaoorlog tegen de Japanners. Ook noemenswaardig, het geschapen beeld van de Japanners die even zo goed leden onder het zware klimaat en ziektes. En natuurlijk gaat een Japanner niet zonder wreedheid, dus dat onderdeel is ook present. Mooi zijn de locaties, fraai is de natuur, de soundtrack is ook zeker dat het noemen waard, en erg sterk is de opgebouwde sfeer rondom de massamoord en de daaruit voort vloeiende wraakactie. Tevens moet ik het begin nog even benoemen en dan met name de rol van Nolte doordraaiend in de jungle en later tijdens de gevangenname waarin hij toch wel intens acteert.

Maar dan hebben we het toch al snel gehad met alle goede punten. Wamt buiten het begin valt Nolte in zijn rol toch vooral op als een beetje driest en weinig subtiel. Dan is er het verhaal zelf wat toch eigenlijk wel vrij lang aanvoelt, maar het grootste pijnpunt is toch wel dat de film op de een of andere manier een bepaalde overtuiging mist. Het is het op bepaalde momenten na gewoon allemaal net niet. En de vraag is waar dat nu precies aan ligt. Komt dat toch door het karakter van Nolte wat een beetje misplaatst voelt en overtuiging mist? Had de film baat gehad als dit karakter er niet geweest was? Was de film beter geweest als het inboorlingen een leider uit eigen gelederen gehad hadden? Het zijn vragen waar geen antwoorden op komen, maar wat gissen blijft. Ondertussen is Farwell to the King redelijk voor een keer maar ook zeker niet meer dan dat.

Avonturen/oorlogsfilm over twee Britse militairen die in de jungle van Borneo een primitieve stam ontdekken die geleid is door een blanke. Gebaseerd op een anti-oorlogsroman van Pierre Schoendoerffer. Het lijkt wat op een moderne versie van Heart of Darkness en het feit dat geweld en oorlog de mens achtervolgt tot in de meest onaangeroerde plekken voelt niet echt als een verfrissend uitgangspunt. Daarom vond ik de film ook niet altijd erg boeien. Nick Nolte als de luidruchtige Learoyd komt ongeloofwaardig over en mag wat mij betreft een miscast genoemd worden. Ook Nigel Havers (uit Chariots of Fire) is één van de meest kleurloze acteurs die ik ken. Het is een deftige middenmoter, mooi tot zelfs prachtig in beeld gebracht maar ik mis hier toch iets.

L'Adieu au Roi.

De film is nogal losjes gebaseerd op het boek van die titel van Pierre Schoendoerffer, dat op zich weer nogal losjes gebaseerd was op het leven van Tom Harrisson - met wellicht ook nog wat jatwerk uit Heart of Darkness. Het boek kwam ver voor Apocalypse Now uit, dus dan mag dat, zal ik maar zeggen. De film is wel van daarna, en ook duidelijk minder - minder sterk, minder rauw, minder indringend. De vraag doet zich aan wat Schoendoerffer er zelf van had kunnen maken, maar het antwoord is wellicht al gekend in dat hij er zelf voor koos om af te zien van dat project en het bij een boek te laten.

Nolte speelt wellicht wel de rol van zijn leven, en Havers mag daar de exacte tegenpool van neerzetten - waanzin tegenover verstand, wildernis tegenover beschaving. De hand van de schrijver is wellicht nog te herkennen in de wat lompe benadering van de vertelling, het larger than life van de helden.

In de handen van Milius komt er van de film weinig meer terecht dan boter en brood - niet precies een verwijt, want het is gewoon een prima film waar goedbeschouwd niks mis mee is, alles klopt gewoon. Maar het had wellicht veel meer kunnen zijn. Een snufje meer Apocalypse, een korreltje Geronimo.