Showgirls (1995)

Herkijk na 11 jaar en verhoogd van een 1,5* naar 2,5*.

Het is nog steeds geen goede film, maar toch minder slecht dan ik de eerste keer dacht, om twee redenen:

Ten eerste zijn de camp en satire bewust, iets wat ik de eerste keer niet echt zag of wilde zien, en ten tweede, het is zo nu en dan vermakelijk over-the-top.

Maar goed, dat doet natuurlijk niets af aan de slechte B-film feel (ondanks het hoge budget), de slechte regie, slechte script, en cliché personages.

Verhoeven heeft in zijn regie en "visie" een aantal steken laten vallen, zoals het verkeerd regisseren van Berkley (die soms vreemde, abrupte emoties toont) en belachelijke seksscenes, die onbedoeld(?) grappig zijn geworden. Het maakt ook dat de oprecht dramatische momenten die de film kent, moeilijk serieus kunnen worden genomen.

Tot slot, het is een exploitation-film met veel overdadig naakt. Heb ik natuurlijk niks op tegen en het is ook wel passend in het verhaal, maar het geeft de film wel een goedkope, kitschy vibe.

Dus ik snap wel waarom het destijds de slechte reputatie heeft gekregen. De film wordt inmiddels wel beter op waarde geschat en heeft cultstatus gekregen, maar daar is dan ook alles mee gezegd.

Soms moeilijk te begrijpen waarom 'preuts' Amerika soms op de barricaden staat voor een bepaalde film. We spreken anno 1995, toch nu ook niet zo'n eeuwigheid geleden en er wordt moeilijk gedaan om wat bloot. Veel blote borsten ja inderdaad, noem het gerust functioneel, maar zo aanstootgevend vond ik niet. Dat Verhoeven wat tegen de Amerikaanse moraal instrijkt, is hem niet in dank afgenomen waardoor sommige van zijn films ook zijn afgebrand. Niet altijd terecht lijkt me.

Niet dat Showgirls een geweldige film is met diepere lagen. Inhoudelijk valt het heus allemaal wel mee. De personages mogen dan wel wat vlakker zijn dan bijvoorbeeld pakweg Suspiria of Black Swan, maar dat de glitter and glamour ook een duister kantje heeft, komt toch redelijk goed tot uiting in de film. Nomi evolueert van onschuldig en naïef wicht tot een zelfzekere niets onziende vrouw die weet wat ze wil, niet goed wetend welk monster ze tegen de schenen stampt. Ze krijgt een positief sympathiek imago mee van de kijker, maar ze is eveneens in staat om over lijken te gaan.

De shows zijn goed geschoten en de film kent een vlot verloop. De intriges en interne spanningen tussen de meiden onderling én de bazen komt bij vlagen goed tot uiting. Het einde is dan wel wat simplistisch, voor de rest heb ik zeker genoten van de film.

Slechte Verhoeven.

Als regisseur heb ik hem zeker rondom deze periode gemogen, maar dan wel in de films die gewoon op lompe actie mikten. Verhoeven zelf lijkt ook gewoon nogal lomp te zijn, want ik heb zelden echt een film vanuit zijn kant gezien die echt subtiel te werk ging. Pas 20 jaar na deze film begon dat erin te komen (zijn eerste Nederlandse films nog niet gezien), maar deze Showgirls heeft het echter nogal nodig.

Het lijkt voortdurend of Verhoeven en zijn duidelijke obsessie met vrouwelijk schoon (want het zit er altijd in, in letterlijk elke film) zelf aan het woord is. Showgirls zal vast wel wat los hebben gemaakt in Amerika toen het uitkwam, maar daar kijken we ondertussen niet zozeer meer van op. Om extra punten te geven voor iets dat je niet meer aanspreekt is dan ook niet eerlijk, en ik ga dat dus ook niet bij het cijfer rekenen.

Deze film kenmerkt zich in bombast, wild gedrag en glitters. Een stijl die best kan werken, mits het een beetje op normale manier wordt geregisseerd, want ik vond dit nergens op lijken. Zo raakt de editing kant noch wal. Dansscenes worden bijvoorbeeld op rare manier in beeld gebracht waardoor de helft van het dansen niet te zien is. Of juist van heel ver, waardoor je niet meer weet wie wie is. Camerawerk voelt te standaard en gemakkelijk aan voor een wilde film als deze. Scriptschrijver mag op staande voet vertrekken, of juist diegene die hem geknipt of herwerkt heeft. Wat al helemaal nergens op lijkt overigens, dat zijn de dialogen, die verschrikkelijk onnatuurlijk overkomen.

Mocht de film stilistisch te werk willen gaan, dan heeft het weinig positieve indruk gemaakt. Wil de film zichzelf prijs geven als een soort personagesonderzoek, dan vind ik dat het te veel gericht is op perversiteit en seksuele handelingen. Je kan toch wel meer doen op het vlak van dramatiek en romantiek dan wat neuken en schreeuwen. Bovendien wordt de relatie tussen personages enkel en alleen via korte gesprekjes opgebouwd. Voelt eerder lui aan, en in een film van 131 minuten is dat wel kwalijk.

Acteerwerk vond ik tevens een enorm stoorpunt. Berkley bakt er werkelijk helemaal niets van. Gershon loopt er ook onnozel bij. Davi lijkt compleet verloren te zijn in het geluidsspektakel. De enige die ik af en toe nog wel redelijk vond was MacLachlan, vooral omdat het voor hem zo'n ongebruikelijke rol is. Toch ziet de film wel met pluspunten. Zo zorgt het wilde, losgeslagen en lompe karakter voor de film voor een (wellicht onbedoeld) op hol geslagen tempo dat de speelduur nooit als opgave aan laat voelen. Tevens schoot ik regelmatig in de lach door de vreemd en sterk aangezette dialogen, dus een slechte tijd was het niet. Het ik-ben-een-gekooid-diergedrag van Berkley zorgt ook voor het nodige vermaak.

Ik vind het vooral een bende. Wellicht leuk voor Verhoeven-fans, of gewoon voor mensen die van naaktheid houden, want daar zal je binnen Showgirls genoeg van vinden. Wellicht dat de maatschappijkritiek werkt als onderliggende boodschap, maar het constante wanacteerwerk en enorme hoeveelheid een compleet idiote dialogen zorgen ervoor dat deze maar geen seconde serieus te nemen valt. Een film die tegenwoordig alleen nog als feestje of als ramp kan worden gezien. Ik zie niet veel mensen hier precies tussenin zitten, maar ik kan er zelf niks mee. Zie Verhoeven liever gewoon lompe actie met veel geweld doen. Laat hem afblijven van dramafilms.

Deze film heeft een cultstatus als een bijzonder slechte film. Maar na het zien van de trailer was ik buitengewoon nieuwsgierig. Mijn voorliefde voor films in Vegas telt mee, evenals het verhaal over ambitie en natuurlijk is de overdaad aan vrouwelijk schoon ook niet onprettig.

Showgirls is een prima film. Niet perfect, maar ook zeker niet zo slecht als vaak beweerd is. Het grootste minpunt is het acteerwerk van hoofdpersoon Nomi, die constant in modus overacteren staat, en daardoor moeilijk sympathie opwekt. Het is me dan ook een raadsel waarom Molly haar direct bij haar in huis neemt. Verder stoort haar egocentrische karakter me niet zo. Dit is een film over een jonge vrouw die naar de top wil en daar werkelijk alles voor over heeft en die haar handen vies wil maken. Ik denk dat Showgirls een treffend beeld schetst van de competitie onderling, hoewel dat niet bepaald sympathieke karakters oplevert natuurlijk. De film kent daarnaast een flauwe eindscene waarin het laatste open eindje nog even afgevinkt moet worden, maar serieus… hoe realistisch is het dat exact dezelfde vent haar weer een lift geeft?

De film is mooi geschoten, kent een pompende soundtrack, bevat realistische sets, spectaculaire dansscenes en een aantal opwindende momenten.

Naast het overduidelijke commentaar op de hypocrisie van de showbizz is het een vrij standaard coming of age verhaal over een getroebleerde vrouw die zichzelf wil ontdekken. Maar ik heb me goed vermaakt met deze film, die echt wel een hogere score verdient.

3,5*

Showgirls moest er toch ook maar weer eens van komen waar ik nog nooit een hoge pet gehad heb van deze film noch van Paul Verhoeven waar een paar films wel oké zijn maar het meeste overloopt van shock value en ongenuanceerdheid wat dan volgens anderen weer van waarde is want Verhoeven doet wat hij wil. Dat is mooi voor hem waar hij ongetwijfeld niet zal wakker liggen van mijn mening dat het regelmatig smakeloos en wanstaltig is. Dat de man wel degelijk oog heeft voor discrepantie en moralisme en een spiegel voor willen houden en er niet voor terugschrikt issues aan te snijden is een heel ander verhaal maar ondanks de interessante onderwerpen lijkt Verhoeven de finesse te missen om iets op een goede manier te brengen. Maar hè, dat is mijn mening maar...

Want net als Stone, die ook geen moeite heeft met heilige huisjes, zoekt Verhoeven het daar ook graag in en gaat vaak nog even iets verder met zijn shock value. Desalniettemin heeft Verhoeven wel weer een interessant onderwerp met dubbele moraal die overigens niet alleen geld voor Amerika maar voor heel veel mensen ter wereld. Verhoeven zegt dat de film niet bedoeld is om enkele erecties te veroorzaken maar zou dus een diepere aanklacht zijn over de dubbele morale van 'nudity'. En daar valt van te zeggen rond Amerika waar het optilt van de sekswerkers en stripclubs maar men aan de kook raakt bij teveel naakt op tv. Maar zoals het gezegd luidt knijpt men allemaal de kat in het donker. Tevens zou de relatie tussen vrouwelijke collega's en concurrenten, die snel om kan slaan naar giftig, een onderwerp zijn in deze film. Niet geheel oninteressant toch...? Nee absoluut niet. Buiten de handen gerekend van Verhoeven.

Want het strand voor mij waar het begint. Berkley kreeg niet voor niets een 'razzie' voor haar prestatie en het is om te janken zo slecht, maar dat ligt niet alleen aan haar want de dialogen zijn ook waanzinnig slecht iets dat niet alleen Berkley treft maar ook Glenn Plummer die ook buitengewoon armoedig en sneu overkomt. Buiten dat komt karakter Nomi überhaupt niet verder dan regelmatig boos weg stormen, iets dat voor mijn gevoel dan weer totaal niet past bij dat naïeve blij ei uitstraling die ze regelmatig heeft inclusief dat ze regelmatig dom overkomt. Uiteraard zit hier een stukje karakter building in van de leeghoofd naar de vixen die ze wordt en niet terugdeinst om haar plekje 'by force' af te dwingen. En zoals ik al zei zit er in de kern van het verhaal best een aardig idee maar ligt het volledig aan de uitvoering.

Is het dan allemaal zo slecht...? Ja, het is wanstaltig en onsmakelijk inclusief Mama Bazoom, iets wat anderen ongetwijfeld weer geweldig zullen vinden, en dat terwijl dat de scene met de dans met James helemaal niet zo verkeerd is. Net als de zinneprikkelende lapdance. Oftewel hier had veel meer mee gedaan kunnen worden net als het idee dat pooier Robert Davy nog niet eens zo slecht voor zijn personeel is maar de grote bedrijven en hun directies, en mensen met macht wel. Want nu komt Verhoeven niet verder dan een smakeloze klucht.

Zo'n film waar je vanwege alle commotie benieuwd naar bent. Mijn verwachtingen waren heel laag. Ik was me ervan bewust dat de film op grote schaal is neergesabeld, niet alleen door critici en publiek, maar bijvoorbeeld ook door Kyle MacLachlan, die weigerde deze film bij de release te promoten. Tegelijkertijd hoor je ook hier en daar geluiden dat de film juist een guilty pleasure is en soms zelfs dat het stiekem een meesterwerk is waar de wereld in 1995 nog niet klaar voor was.

Gisteravond me dan toch maar enigszins huiverig hieraan gewaagd, ook nog na herziening van Black Swan: één van mijn favoriete thrillers. De film is me gelukkig 100% meegevallen. Ik zou bijna een vergelijking maken met Batman & Robin: een gevalletje zó fout dat het daardoor leuk is. De film begint in ieder geval vrij slecht. Elizabeth Berkley speelt haar personage zo labiel in de eerste scènes in Vegas dat het even een behoorlijke kluif lijkt te gaan worden. Ondanks dat haar personage ook gedurende de rest van de film een apart figuur blijft, werd het wel steeds aangenamer en begon ik op den duur ook nog met haar mee te leven. Uiteindelijke conclusie is dan toch dat ik vind dat ze het binnen deze context goed doet. En jazeker, ook op sensueel vlak doet ze het uitstekend. Het valt te begrijpen dat MacLachlans personage zo onder de indruk van haar is.

De rest van de cast vond ik eigenlijk ook helemaal niet zo verkeerd. Het is een bonte stoet aan foute typetjes, allemaal met zo hun eigen plannen en belangen. De film toont in ieder geval hoe wreed en corrupt de showbizzwereld kan zijn en wat voor een enorme druk er op de dansers afkomt. In dat opzicht zit er zeker een serieuze ondertoon in dit campy festijn. Sowieso merkte ik dat de film in de tweede helft wat meer van dit soort zaken aan de kaak probeert te stellen en meer gaat focussen op de onderlinge rivaliteit. Het voelt bijna alsof het verhaal pas halverwege echt op gang komt en Paul Verhoeven tijdens de eerste helft een beetje aan het freewheelen is. Sommige zaken landen ook totaal niet: het hele subplot omtrent Glenn Plummers personage vond ik één van de zwakst geschreven onderdelen van Showgirls. Het omstreden einde, weliswaar wat simpel, vond ik daarentegen eigenlijk wel weer passend.

Over het algemeen heb ik me goed vermaakt. Ik zie er niet meteen het juweeltje in dat het voor sommigen klaarblijkelijk wel is, maar ook absoluut niet het gedrocht waar anderen dan weer over spreken. Gewoon een leuke film! De shows worden goed in beeld gebracht, de personages zijn best leuk (bij vlagen grappig) en de film heeft opzichtig profijt van de hoeveelheid mooie vrouwen en ietwat vreemde, maar daardoor wel memorabele, scènes. Te denken valt aan de lapdance, de auditie, het zwembad en de wraakactie op het einde. Het verdient wellicht niet altijd de schoonheidsprijs, maar Showgirls blijft wel onderhoudend en, zeker na een ietwat stroef eerste half uur, zit het qua amusementswaarde echt wel goed.

3*

Tja.

Een film met een reputatie, maar dat valt allemaal nog wel mee. Ik vermoed dat ik op HBO Max de R-rated versie gezien heb. De NC-17 zal ongetwijfeld nog een paar expliciete scènes meer bevatten, maar het is niet dat daar in de R-rated versie een gebrek aan is. Het is wellicht ook de reden waarom deze film niet zo geweldig ontvangen is indertijd, maar behalve het naakt is het toch redelijk standaard allemaal. Paul Verhoeven volgt gewoon de gekende genreclichés. Hij overgiet het met een klein Verhoeven-sausje, maar het is niet zo dat de satire of de aanklacht er daardoor zoveel scherper op geworden is. Gewoon een drama, hetzij met iets meer schwung gebracht, maar verder is het zo speciaal niet. Het acteerwerk is evenwel zo slecht dat het nog een vermelding verdient.

2