La Cinquième Saison (2012)

Geselecteerd voor het Filmfestival van Venetië...

Artikel op De Standaard Online

In competition at the next Venice Film Festival.

Samen met To The Wonder en The Master de derde film waar ik ongelooflijk naar uitkijk op Venetië. Goede selectie dit jaar, en een trotse Belg hier

Zéér benieuwd naar deze na de schitterende films Khadak en Altiplano. Hopelijk vertoningen op het komende filmfestival van Gent.

De film draait op het filmfestival van Toronto.

Trailer (YouTube, Engels ondertiteld)

Doet erg denken aan The Wicker Man.

Muziek Michel Schöpping...?

La cinquiéme saison (2012) - IMDb

Trailer ziet er goed uit. Idd erg Wicker Man.

Een absoluut visueel meesterwerk deze nieuwste prent van Peter Brosens en Jessica Woodworth: net zoals in Altiplano overdonderen ze jou met scènes die aanvoelen als schilderijen van de Vlaamse Meesters.

Wat zou er gebeuren als de lente niet meer terugkomt? op een heel realistische en visueel overdonderende manier brengen ze het einde van de maatschappij weer en dat in een Waals dorp. Zoveel symboliek weer in de film maar op zo een knappe visuele manier dat de film zich zeker niet richt tot een echt cinefiel publiek.

Bedankt Stijn. Eén van mijn grootste verwachtingen, je benadrukt precies wat ik wil dat deze prent heeft. Verwachtingen verhoogd, voor zover dat mogelijk was.

Ik sluit me helemaal aan bij Stijn B., al vermoed ik wel dat de film hoofdzakelijk het cinefiel publiek zal kunnen bekoren. Daarvoor ligt het tempo te traag en primeert visuele stijl duidelijk op een rijk verhaal.
De film is in zijn verhaal misschien een beetje teveel "in your face" (een totale ontmenselijking is het resultaat van een onverklaarbare rampspoed), maar daarmee is zo ongeveer elk negatief aspect aangehaald wat mij betreft.

Zo mogelijk vond ik La Cinquième Saison nog mooier/aantrekkelijker dan Altiplano (de meningen over de film waren in mijn vriendenkring wel sterk verdeeld...): dit is cinema van bijzonder hoog niveau. Schitterende tableaus, magnifieke klankband, en een bedeesde cameravoering die me geregeld deed denken aan het werk van Béla Tarr.
Van alle films die ik op het voorbije Filmfestival van Gent gezien heb, is La Cinquième Saison absoluut een van de toppers. Een ruime 4*!


4*

Vanaf 21 februari in de bioscoop (Contact Film)

Komt begin volgend jaar in de Lumière in Brugge, ik kijk er al naar uit.

De gehandicapte zoon, die uiteraard de wereld om zich heen niet begrijpt en daarom het gelukkigst lijkt in deze modderige ellende, spande de kroon in dit absoluut dolkomisch theatraal verhaaltje. Zelden zo vaak bij alle onverklaarbare zaken (de verkrachting! het oneindig inzoomen op een hoop worstjes!) met een brede glimlach om me heen zitten kijken en me afgevraagd of we dit nou allemaal moesten slikken omdat het zo'n artistiek aura rond zich heen heeft? La Cinquième Saison vervalt in een bombastisch werkje dat veel grote thema's aanhaalt, en erin slaagt om geen enkele daarvan degelijk uit te werken, waardoor de film een wandeling is langs een jaar-durende misère waarin personages ernaar verlangen om in slow-motion uit beeld te vallen. Oh ja, de tienerprostituee met een bronchitis krijgt u er gratis bij.

2* En die gaan dan vooral naar dat briljante eindshot. Wie de film al heeft gezien, weet dat hij zich gelukkig prees dat de film op dat moment niet in 3D was...

Op de film valt best wat aan te merken, maar de visuele kwaliteiten van La Cinquième Saison zijn zo verbluffend dat ik ik alle zwaktes van de film zonder twijfel door de vingers zie.

Daarbij is het uitgangspunt van de film interessant en biedt het stof om langer over na te denken.

Zonet heb ik de avant-première gezien in het gezelschap van co-directeur Peter Brosens en de controversiële acteur Sam Louwyck. Brosens verklaarde dat hij tijdens een wandeling in de Ardennen rond Dinant met zijn vrouw en co-directeur Jessica Woodworth op het idee kwam voor hun nieuwe film. Wat als de seizoenen totaal ontregeld worden?

In de film zien we, op een visueel lyrische manier, hoe een dorpje in de Ardennen een driftige natuurramp ervaart. Na de winter wil de lente maar niet op gang komen met alle gevolgen vandien. Zaden willen maar niet groeien, de eerste dieren sterven uit, honger steekt de kop op, het menselijk gedrag verandert... De keuze voor het dorp op de buiten bleek doelbewust. Na de Mongoolse steppen en het Peruviaanse hooggebergte speelt het derde deel van deze eco-trilogie zich tevens af weg van de geciviliseerde maatschappij zodat de film beter kon benadrukken hoe afhankelijk de mens wel niet is van de natuur.

De mens beschouwt zichzelf namelijk als een manager van het universum die boven de natuur uitsteekt terwijl hij er in sé deel van uitmaakt. Ook zijn we een beetje van onze menselijkheid verloren. Hierbij verwijs ik naar een citaat van Mahatma Gandhi : 'The world has enough for everyone's need, but not enough for everyone's greed'.

Omdat de personages met hun innerlijke zelf verwikkeld raken, wordt hun gedrag beïnvloedt. Alice zou alles doen om in haar levensonderhoud te voorzien, zelfs immorele praktijken behoren hiertoe. Ook zien we dat een gemeenschap zich bijeengaart in moeilijke tijden. Dit werd weergaloos geïllustreerd aan de hand van Ensor-maskers die het bekrompen individualisme symboliseert. De gemeenschap zocht immers een zondebok voor het hele gebeuren die resulteerde in een collectieve ingreep.

Brosens vermelde eveneens dat de rol van Octave van essentieel belang was. Hierbij wil ik de zeer terechte opmerking van Pieter Montana aanhalen.

3,5*

Weer een aangenaam deel in de man vs nature trilogie van Brosens en Woodworth. Van Mongolië en Peru naar de lage landen, qua omgeving een flinke setback maar de kilte en lelijkheid van de lage landen heeft hier zijn esthetische functie. La Cinquieme Saision toont de onwetendheid en arrogantie van de mens jegens de natuur, qua insteek dus een bocht van 180 graden.

Visueel is het misschien nog wel de meest verbluffende van de 3, harmonisch samenspel van beeld en geluid. Het sounddesign is complementair aan de visuele registratie en de aanklacht van Brosens en Woodworth jegens de algemene houding van de westerlicht richting de natuur is treffend. o geldt ook voor de egocentrische aard van de westerling. Nergens is de toon van Woodworth en Brosens belerend en nemen ze bewust de kijker niet bij de hand.

Een heel treffend maar naargeestig portret die de eco trilogie tot zijn eind brengt. Zowel thematisch als cinematografisch is het een groot succes gebleken. Want zijn onze zuiderburen gezegend met zo'n magnifiek filmmaker. Nu mag Brosens gaan proberen indruk te maken met een komedie.

Ben ik de enige die geregeld aan Calvaire moest denken tijdens deze film? Visueel inderdaad overdonderend, met name in het begin. Het middenstuk vlakte flink af en daarmee viel de kwaliteit van de film ook erg terug. Het einde was wel weer heel erg sterk. Mede door het mij niet pakkende middenstuk een 3,5. En dat is jammer, want vanaf het begin leek dit rechtstreeks naar een 5 te gaan.

Daarop wordt de film door De Volkskrant afgewaardeerd:

"Dan steelt La cinquième saison ook nog eens onbeschaamd van Robin Hardy's horrorklassieker The Wicker Man (1973)"

Zoiets schreef ik hier onlangs nog over De wederopstanding van een klootzak en kreeg tot mijn verbazing een hele horde over me heen.

Enfin, De Volkskrant roemt de visuele kracht van de film en daar ben ik het ook eens. Bruegel-achtige shots. Voorlopig 3,5*

Vind ik een slechte reden om een film af te waarderen, dat viel me ook erg tegen van Kevin Toma in zijn VK recensie. Een dergelijke redenering getuigt van een ouderwetse romantische notie van de kunstenaar als genie. De kunstzinnige realiteit is tegenwoordig toch vooral een van hergebruik van materiaal uit het verleden, een nieuw kunstwerk kan zich daar echter op verschillende manieren toe verhouden: hercontextualiseren, kritisch becommentariëren, ironisch quoteren etc.

Mee eens. Tarantino houdt zich vooral met dat laatste bezig: ironisch quoteren. Dat is iets anders dan een scene uit een andere film in zijn geheel te kopiëren zonder toegevoegde context.

"Calvaire" meets "The Wicker Man".

Aan die films moest ik dus onmiddellijk denken toen ik deze apocalyptische film zag waarbij de mens tentoongesteld werd in al zijn nietigheid. De mens wil God zijn en de natuur de baas zijn, maar de natuur laat zich niet overheersen en gaat prompt in staking, met als gevolg dat de mens volledig van slag raakt en teruggrijpt naar het meest primitieve, het brengen van mensenoffers. De onmacht van de mens ten opzichte van de natuur kon niet beter uitgedrukt worden. Ik beschouw deze film daarom ook als een puur filosofische film die je toch tot nadenken zet.
Behalve het mysterieuze plot mag ook de cinematografie van deze film niet onvermeld blijven. Op visueel vlak is dit namelijk een verbluffend mooie film, een surrealistisch kunstwerk te vergelijken misschien met de schilderijen van Breughel.

4,0*

Hier ben ik het maar ten dele mee eens. Voor mij gaat de film veel meer over de inherente spanning tussen het individu en de gemeenschap, waarbij het individu uiteindelijk het onderspit delft.

De natuur beschouw ik in deze film weliswaar, net als jou, als niet te overheersen kracht. Maar de relatie mens-natuur is niet het hoofdthema van de film. De boerengemeenschap in de film is namelijk niet echt een symbool van de mens die de natuur de baas wil zijn en haar schaamteloos uitbuit. Er leeft juist ontzag voor de natuur, door middel van primitieve rituelen probeert men de instabiele balans met de natuur de behouden - in de gunst van de goden te blijven.

De natuur die het laat afweten is eerder een aanleiding om de menselijke samenleving en haar onderliggende structuren te onderzoeken. De film toont vooral de mens en toont zijn reactie op niet te controleren onheil. De film confronteert je met de primitieve, ritualistische onderstroom van de cultuur, die we zelf maar al te graag als beschaafd en rationeel zien. Denk bijvoorbeeld aan hoe men het mensenoffer brengt: met maskers op. Een verbeelding van een soort magisch denken: een bescherming tegen het geweten (het zijn niet meer de mensen zelf die het doen), het morele stemmetje in het hoofd letterlijk overstemmend met het geratel.

Dat is wel knap bedacht. Ik zag in het masker een verwijzing naar de Middeleeuwen. De Pestmeesters.

Dat is ook zeker een interessante referentie. Het masker lijkt er duidelijk op. Het element van de angst voor besmetting is iets wat zeker in deze film terug te vinden is. Het is namelijk de buitenstaander, het vreemde, de indringer die als zondebok wordt aangewezen. Bedankt voor de goede aanvulling Redlop (volgens mij strookt het wel met de rest van mijn betoog).

Kan me goed vinden in IDM's analyse. Zeker geen arrogantie ten opzichte van de natuur, eerder ontzag inderdaad. De overvloed aan narigheid voelde op een gegeven moment een beetje 'too much', maar uiteindelijk zijn de (weerzinwekkende) handelingen van de dorpsbewoners niet onbegrijpelijk, ook al wordt het proces alleen van buitenkant getoond, waardoor het erg tegen kan staan. Audiovisueel echt pure weelde, helemaal mijn straatje. Ook fijne humor in het begin.

mijn grootste probleem met de film. Juist omdat we wel tot allerlei personages geïntroduceerd worden maar het verhaal, zoals je zelf ook aangeeft, toch op een afstand wordt gehouden, blijft de film nu af en toe net iets te veel in mooi gestileerde vignettes / tableaux hangen... om voor mij echt helemaal te werken had het dan óf nog iets abstracter gemogen... óf iets rauwer qua vormgeving. Het is een hele mooie en ook goede film, maar op dit vlak stelde het me wel iets teleur; ik voelde deze apocalyps niet helemaal.

Brosens begs to differ.

Wellicht houden we er een verschillende betekenis van arrogantie op na. Zou dan eerder spreken van vanzelfsprekendheid of zo, vind arrogant toch wel erg sterk. Heb de vorige twee films niet gezien, misschien dat dat meer duidelijk daarover geeft.

Eens, al vind ik vanzelfsprekendheid weer te mild, al is arrogant misschien weer net iets te sterk inderdaad. Staat vooral erg in contrast met de houding jegens de natuur in Mongolië (Khadak) en Peru (Altiplano). Heb de dvd's ook maar besteld, moet ze ook nodig herzien.

De auteur is dood, leve de kijker! Maar even serieus, ik kan het maar moeilijk in de film terugvinden. Als het Brosens en Woodworth daarom te doen was, dan hebben ze toch jammerlijk gefaald.