Salaam Cinema (1995)

Een vervelnde in decomentere stijl gemaakte film over film dat onterecht veel aandacht gekregen heeft.

Ode aan cinema en haar schoonheid in zijn meest pure vorm. Het is fascinerend om te zien wat de liefde voor film met al deze mensen doet (een man die vanaf het begin van diens auditie zich blind voordoet, een man die maanden leeft in stilte om een dove te spelen, een vrouw die binnen 10 seconden huilt als dat haar wordt gevraagd)

De vele bespottelijke vragen, de menselijkheid die hij aan de kaak stelt, en de vernederende opdrachten die Makhmalbaf zijn publiek laat uitvoeren, maken het voor de kijker ook een soort marteling om naar te kijken. Geen ruimte voor morele waarden (ben je een acteur of een mens?) De film is verder in een mixer gegooide, oneindig fascineerde mengsel van fictie en realiteit.

Briljant. 4,5*

Hé, er staat opeens een nieuwe poster!

Ongelooflijk dat dit pas mijn eerste Makhmalbaf is. De naam van deze grootheid van de Iraanse cinema staat al zolang op mijn radar dat ik dacht toch wel een of zelfs enkele van zijn films te hebben gezien, maar dit bleek echt de eerste. Nun va Goldoon (1996) heb ik al ruim 5 jaar klaarliggen, maar het was er nooit van gekomen. Hoog tijd dat daar verandering in kwam.

Zoals rokkenjager in zijn review schrijft opereert dit docudrama op de scheidslijn tussen fictie en realiteit, waar ook collega's Kiarostami en Panahi films hebben gemaakt. Dat moet je een beetje liggen, maar zeker voor cinefielen is Salaam Cinema erg de moeite waard. Makhmalbaf had moeilijk een betere film kunnen maken om 100 jaar cinema te eren.

4*

Bijzonder, confronterend docudrama waarbij Makhmalbaf van een open auditie meteen ook een film maakt. Het begint met een rumoerige bijeenkomst, die nog voor enig gevaar zorgt als mensen onder de voet dreigen te worden gelopen. Acteurs in spe wordt vervolgens gevraagd om op bevel in huilen uit te barsten, en om de druk wat op te voeren schroomt de regisseur niet af te tellen en zuigende vragen te stellen. Het is een bloedserieus spel van afwijzing en toenadering, mensen benen teleurgesteld weg, waarna ze weer voor de camera gehaald worden. Het is soms een beetje te veel en ik had ook best te doen met sommigen, tot het besef neerdaalt dat iedereen die in deze film verschijnt uiteindelijk zijn droom werkelijkheid heeft zien worden. De film lijkt overigens volledig te zijn geïmproviseerd, maar dat kan natuurlijk ook bij het spel horen.

Makhmalbaf kreeg nogal wat kritiek op zijn rol als meedogenloze regisseur, maar ook hij speelde een rol, en een van zijn vragen was of mensen acteur wilden zijn, of humaan. De twee meisjes in de laatste akte gaan tegen deze valse tegenstelling in, maar het is interessant hoe zijn in de rol van regisseur dezelfde tactieken toepassen waar ze zelf eerder nog slachtoffer van waren.

Er is weinig info te vinden over wat er verder met de acteurs uit de film gebeurde, maar de man met de boeventronie kreeg een rol als politieagent in Nun va Goldoon (1996), dat vind ik een grappig detail gezien de discussie die hij heeft met Makhmalbaf in deze film, en het meisje dat Iran wilde ontvluchten om bij haar vriendje te zijn kreeg de hoofdrol in Gabbeh (1996) .