Cabiria (1914)

Stokoude, maar ook overweldigende film met massale sets. Sommige scenes maken nog steeds indruk, zoals wanneer met behulp van een menselijke pyramide een grote muur opgeklommen wordt. Ook gaaf is het om te zien dat jachtluipaarden en zelfs olifanten gebruikt zijn. Het verhaal heeft wel wat te lijden door al deze grootsheid. In het begin is het nog allemaal goed te doen, maar halverwege wordt het wel erg complex allemaal.

Om nou te zeggen dat deze film geweldig is in het vertellen van verhaal; nou nee. Heel veel titlecards en het medium film was met momenten nog lastig. Kunnen we ze moeilijk kwalijk nemen aangezien dit nog pre-Griffith's feature films is. Cabiria is echter zeer memorabel vanwege de briljante sets. Ook opvallend is de subtiele camerabeweging die het geheel net ietsje dynamischer maakt De decoupage mag dan wat vlak zijn de film wist me met momenten oprecht kippenvel te bezorgen en een dusdanig spectakel zullen we niet veel vaker zien.

Volgens de intro was Griffith zo onder de indruk van Cabiria dat het hem inspireerde tot het maken van intolerance. Die film vond ik dan weer veel malen indrukwekkender dan deze vroege Italiaan. Cabiria is nogal warrig, en ook vrij langdradig. De actiescènes zoals de belegering van Cirta en het vergaan van de Romeinse vloot bij Syracuse zijn wel spectaculair maar duren relatief kort- meestal zie je toch acteurs in de weer met allerlei kleine en grote intriges, al dan niet glimmend van de schoensmeer, en dat was geregeld saai. Vanuit cultuur-historisch oogpunt een belangrijke en invloedrijke film, maar heeft toch wel veel ingeboet wat betreft de entertainment waarde.

Dit is de oudste film die ik gezien heb waarin ik qua film op momenten ook echt onder de indruk was. Bij Cabiria begint het echt op een moderne film te lijken, met spektakel, spanning, een plot, en een filmaanpak waarin je niet naar een serie losse scenes zit te kijken. Cabiria is een groots opgezet, episch werk uit 1913, en alleen daarom is het al de moeite waard. Het speelt zich af tijdens een van de Punische oorlogen, en de film biedt een hoop spektakel in een aantal verschillende en nogal meanderende verhaallijnen. Cabiria is een Romeins meisje dat door de Carthagers ontvoerd wordt om te offeren aan hun god Moloch, maar zij wordt gered door de Romein Fulvius Anxilla en zijn hulp Maciste. Verder volgen er nog vele ontsnappingen, zoektochten, veldslagen (waarbij de zeeslag bij Syracuse best tof gedaan is), een romantisch subplot van een Carthaagse prinses, enzovoorts, waarbij op een gegeven moment de relevantie voor het plot allemaal niet even duidelijk meer was. De plotwendingen dienden vaak ook vooral als excuus om er wat spektakel in te gooien, met wederom een ontsnapping, een veldslag, een vulkaanuitbarsting of andere ramp tot gevolg.

Maar goed, alleen al voor de indrukwekkende decors en de kostuums is Cabiria de moeite waard. De tempel van Moloch bijvoorbeeld was echt indrukwekkend, het deed me ook erg denken aan de Temple of Doom van Indiana Jones. Zeker het eerste half uur is daardoor erg geslaagd, later verzandt het in een overgecompliceerd plot waarbij ik na de zoveelste ontsnapping of achtervolging er wel een beetje klaar mee was. Toch een indrukwekkend epos, een blockbuster van zijn tijd, en ondanks de duidelijke gebreken biedt het meer dan genoeg vermaak.