Suna no Onna (1964)

Vooraf eigenlijk verwacht dat dit weleens kanonnenvoer zou kunnen worden. 140 minuten naar een vrouw in een kuil kijken, bleek gelukkig toch een stuk boeiender te zijn.

Absoluut een film die de moeite waard is. Hij ziet er vooral prachtig uit. De vele zandverschuivingen zagen er indrukwekkend uit. Zeer gedetailleerd weergegeven. Veel close ups van dieren, zand en de zee. En qua onderwerp is het weer eens wat anders. Ook de stemmige muziek kon ik zeker waarderen.

Het verhaal is ook boeiend. Vooral fijn, dat het hoofdpersonage na de aankomst in de kuil niet gelijk berust in zijn lot, maar naar uitwegen blijft zoeken . De conversaties tussen man en vrouw zijn leuk om te volgen. Beiden hebben tegengestelden belangen, het zorgt voor behoorlijk wat dubbelzinnige situaties. Daar waar ik de vrouw in het begin een simpele vreemde einzelganger vond, moest ik dit beeld steeds meer gaan bijstellen. Ze had op haar manier, toch wat vertederends. Prachtig hoe zij aan haar idealen bleef vastklampen. 4*

Indrukwekkende film die op zeer veel vlakken werkt: spannend, claustrofobisch, sfeervol, bizar, meeslepend, maar ook heftig.

Helaas kon de film mijn aandacht niet constant vasthouden, wat ik jammer vond. Ik weet niet of dit mijn mijn geestesgeseldheid (nogal wat aan mijn hoofd) of de lenget te maken heeft. Had wellicht liever de korte versie gezien. Voor nu een dikke 4, al heeft het zeker 4,5-5* potentieel onder idealere omstandigheden. Een zeer bijzondere en tijdloze film.

Zanderiger dan Gerry, waarvoor hulde.

Ik ga mee met alle positieve punten die al zijn genoemd: sterke verhaalsituatie, stijlvolle cinematografie, mooie diepere laag en beklemmende muzikale ondersteuning.

Toch kom ik net niet aan vier sterren. Het middengedeelte van Suna no Onna is me daarvoor te saai. Een half uur minder had de film zeker goed gedaan.

Inhoudelijk viel mij vooral op dat de man niet wenst te praten over zijn Tokio. Het paradijselijke beeld dat de vrouw hiervan heeft lijkt hem eerder te irriteren, omdat het ontmaskert dat zijn oude leven uiteindelijk niet waardevoller was dan zijn huidige bestaan. Merk ook op dat hij de eerste dag vrijwillig bereid is zand te scheppen en hij zich pas verzet op het moment dat hij hiertoe gedwongen wordt. Het enige wat hij wenst is vrijheid, of eigenlijk: bevrijd te worden.

Veel meer zie ik er ook niet in.

Een fraaie, kunstzinnige film dus waarvan ik vind dat hij wat te lang duurt en die daardoor onnodig saaiig wordt. Dikke 3,5*.

Dit is niet al te best als je op een shot kunt zien dat je meteen weg kunt lopen naar achteren van het huis.

En vanuit dat startpunt is dit natuurlijk bagger. Welke regisseur zorgt er nu voor dat je uitgangspunt niet klopt ? En dan is er ineens gezeik dat de manspersoon geschoren moet worden, terwijl ik nog nooit iemand heb gezien die zo glad is geschoren...

De verschrikkelijke fotografie en dito muziek doen dit ook niet goed.

Zelden zo teleurgesteld geweest in een film die zgn "naam" heeft.

1*

Overdonderend.

Wellicht heeft FK gelijk en zijn er een aantal details die niet helemaal goed zijn uitgewerkt, maar had voor mij op geen enkele wijze invloed op de sfeer die deze film uitstraalt. Beklemmend, mede dankzij de sterke soundtrack. Bevreemdend en apart, uniek en knap. Suna no Onna zoog mij werkelijk weg, heerlijke ervaring weer.

Dringend op zoek naar de lange versie...

De lange versie is gewoon op dvd te koop. In de japanse klassieker reeks. Zit o.a. ook nog sonatine en branded to kill in.

Ligt bijvoorbeeld in de Boudisque voor tien euro te koop. Zal hem zelf ook maar eens op de bonnefooi meepakken.

Hoezo moet iets kloppen? Het is toch een idee, een maf en prikkelend uitgangspunt. Het gaat toch niet of iets kan of niet. Een beetje imaginair. Lijkt me oa de crux van niet alleen deze, maar van veel films.

Had ik dus ook Rokuro, verhaal is hier voor mij erg ondergeschikt aan het gevoel en de sfeer. Bedankt voor de snelle reacties, kiriyama en danuz .

ja handig hè die 'mijn updates', je kan zelfs niet even met je ogen knipperen...

Ik doe niet aan 'mijn updates' hoor, klik gewoon zo af en toe op 'update' Kuch kuch neurotisch kuch kuch..

Ik denk dat het meer dan 40 jaar geleden is, dat ik deze film in Kriterion in den Haag heb gezien.

Heeft toen op mij een overweldigende indruk gemaakt.

Zou dolgraag nog eens bekijken, maar ja dat kan ik wel vergeten. Is hier vast niet te krijgen.

4

Er is gewoon een Nederlandse dvd hoor. Gewoon even zoeken.

oa bij Bol.com

Zelfs niet duur ook!

Je moet zoeken naar een paarsige hoes met zwatr-wit foto De titel staat er wel in het Ebngels op, maar hij is NL ondertiteld. Film van Total film. Ligt bij diverse zaken voor onder de tien euro, dan wel in een actie van 3 voor 25 of zoiets. Ook wellicht bij Van Leest in Den Haag. Of misschien zelfs wel bij de Media Markt. Anders een reisje naar A'dam of Utrecht of R'dam. Daar ligt hij zeker bj velvet of Boudisque.

Ramon en Mochizuki.

Ik vind het fantastisch dat jullie mij op deze manier willen helpen.

Maar ik woon aan de Mekong rivier grens Laos in Thailand. Moet ik eerst 800 km naar Bangkok en dan 12.000 naar Roterdam of den Haag.

Is net iets te ver. !

De post dan misschien? Ik begreep dat je nog steeds in Den Haag woonde. Misschien kom je er nog eens...

Hoogst originele film. Je moet een beetje met de premissen meegaan, maar dan heb je een rake parabel over het leven: de bioloog die de stad met al zijn bureaucratie ontvlucht maar in een vergelijkbare situatie terecht komt. Het leven, je moet er gewoon wat van maken, zelfs als je in een kuil zit. De film is werkelijk prachtig en heel sensueel geschoten, met veel close-ups van zand op lichaam, zand dat de berg afglijdt, zand hier en zand daar. Ik besef dat deze beschrijving niet iedereen over de streep zal trekken, maar dit is echt een aanrader.

Dat je met zand verzoenen moet om het leven op deze aardkloot, die vol met valkuilen zit., te kunnen waarderen, is een mooie ironische boodschap dat je in deze film zou kunnen zien. Het zijn en niet zijn door oneindig reflecterende kristallen weergegeven: het leven in en als massa. De zandtransformaties laten perfect zien wat leven in feite inhoud: saai, tandenknarsend, irriterend, totalitair, onvoorspelbaar, doordringend, dorstend, snijdend, schurend, steekt......die piep scheurende muziek is dan ook zeer toepasselijk......en een paar korrels kan je stem verpesten.....MAAR OOK ....sensueel zacht,..... die prachtige glooiende duinen zijn als de ronde welvingen van een vrouw.....hoe heerlijk vormen ze met je eigen lichaam mee..... als je er in ligt....en als de wind waait over de duinen en prachtige structuren vormt, hoe lijken de duinen dan op de menselijk huid.....en die korrels hebben met elkaar onverwachte eigenschappen. Het geheel is veel meer dan de som der delen. Zand bewijst de relativiteit op geheel eigen wijze. Dit is wat je noemt een film met substantie!

En dan laat Teshigahara in deze parabel een vrouw als een insekt in het zand wonen, als kleine koningin van een kolonie lokt ze een nieuwe man.
De stadse leeraar/wetenschapper krijgt een lesje in wat 'massa' echt betekend: het wordt voelbaar gemaakt. De rollen worden dan ook uiteindelijk omgedraaid ook hij eindigd als nijvere insekt, van zijn stad vervreemd, in het zand is hij tevreden met zijn bijzondere ontdekking.

De film is ietwat onevenwichtig, het verhaal is iets te lang.....de zand betovering verzwakt........maar wat een geweldig geniaal cinematografisch idee!!! En met uitstekende acteurs!
Kortom redenen, ontelbaar als zandkorrels, om naar deze film te kijken!
Vijf kleine*

ps: een prachtig gedicht uit Zuid-Afrka................

Korreltjie sand......................................Korreltje zand..................................

Korreltjie korreltjie sand.....................Korreltje korreltje zand..................
klippie gerol in my hand.....................teentje gerold in mijn hand..........
Klippie gesteek in my sak.................steentje gestopt in mijn zak...........
word korreltjie klein en plat...............wordt korreltje klein en plat............

Sonnetjie groot in die blou................Zonnetje groot in het blauw...........
korreltjie maak ek van jou.................ik maak een echt oogje.................
blink in my korreltjie klippie..............schijn in mijn korreltje steentje.....
dit is genoeg vir die rukkie................eventjes 't er maar eentje...............

Kindje wat skreeu uit die skoot.......Kindje die krijst uit de schoot.........
niks in die wêreld is groot ...............niks in de wereld is groot................
stilletjies lag nou en praat...............stilletjes lacht het en praat..............
stilte in doodloopstraat....................stilte in de doodloopstraat...............

Wêreldjie rond en aardblou.............Wereld rond en aardblauw.............
ek maak net 'n ogie van jou.............korreltje maak ik van jou.................
huisie met deur en twee skrefies...huisje met deur en twee kiertjes...
tuintjie met blou madeliefies...........tuintje met blauwe madeliefjes.....

Pyltjie gevaar in verskiet...................Pijltje veert weg in het verschiet.....
liefde verklein in die niet...................liefde verkleint in het niet.................
Timmerman bou aan 'n kis.............Timmerman bouwt aan een kist...
Ek maak my gereed vir die niks......Ik maak me gereed voor het niks..

Korreltjie klein is my woord..............Korreltje klein is mijn woord..........
Korreltjie niks is my dood.................korreltje niks is mijn dood..............

Ingrid Jonker (1933-1965)...............vertaling: Gerrit Komrij.....................

In het geciteerde gedicht van Ingrid Jonker zit nauwelijks een verhaal of een moraal. In de film Suna no Onno ontbreken ze grotendeels ook. De film van Hiroshi Teshigahara vind ik zeer geslaagd omdat geprobeerd wordt de kijker vooral te vangen in visuele impressies van (on)menselijke ervaringen. Ik beleef de film dan ook meer als een muziekstuk dan als een literair werk. Dit ondanks dat de film gebaseerd is op een boek van de schrijver Kôbô Abe. Soms kan een verhaal of een moraal ontzettend afleiden van pure handelingen waar het uiteindelijk allemaal om zou kunnen draaien.

Muziek en literatuur maken gebruik van een bepaalde toonsoort die naar een boodschap inderdaad zou kunnen wijzen. Het geeft je in elk geval een bepaald gevoel.

Een man is op zoek naar kevertjes in het zand en wordt, door een speciaal soort samenzwering, zelf een zanddiertje. Hij vond het huisje in het zand eerst griezelig, terwijl hij de kevertjes in het zand blijkbaar normaal vindt........die mooie droge ironische omkering heeft een specale Oosterse kwalteit...... Oh ironie, terwijl hij vast zit in het huisje, nog niet helemaal bewust van zijn benarde positie, pint hij zijn verzamelde insektjes en torretjes vast in een doosje.......

Het intrigerende voor mij is dat die samenzwering van de andere duinmensen t.o.v de leraar/onderzoeker door die talloze korrels extra samenspannend wordt. De boodschap, al of niet gewild, is er één van abstracte relativering.....het leven, met al zijn paranoia, wordt in al zijn eenvoud teruggebracht naar de kern.

Zand wordt op de korrel genomen........ook het kleine, in natuurlijk verbond gesloten, kan in samenwerking met de wind een achtervolgende vijand worden die overwonnen moet worden.......

Het is als de 'survival of the fittest', je kan als mens, net als insektjes of kevertjes, in gekke en beperkte omstandigheden, met het leven leren verzoenen.........

Maar aan dit soort moraal hoeft je natuurlijk geen boodschap te hebben......je kan ook abstract genieten van handelingen.......maar de hoofdpersoon heeft wel emoties. En dat is ook een element van deze prachtfilm!

Nou ja, om het gedicht van Ingrid Jonker (over de dood, sterker nog, haar eigen zelfmoord) te citeren is nogal vreemd. Is niet de thematiek van de film. Zandkaste...ik bedoel luchtkastelen bouwen.

Minder vreemd dan je denkt...........

Een bandeloos associërende morele wind moet stevig oppassen om alle verschillende zandkorreltjes niet altijd over de eigen duinkam te willen laten scheren. Natuurlijk zijn alle korreltjes ergens identiek, maar juist ergens ook weer niet.

Suna no Onna is voor mij trouwens niet enkel een allegorie over het overleven van een individu. Het overleven van een groep, eventueel ten koste van het individu, wordt zeer nadrukkelijk in de film ook verbeeld.

Overigens is in Satyricon(1969) van Fellini uit deze film van Teshigahara een prachtig citaat te vinden over het spanningsveld tussen persoonlijke en sociale gevoelsaspecten tijdens het rijpen van een liefdesleven.

Je kan je als 'individuele korrel' gevangen (eh.. bureaukratisch verzanden) en verloren voelen, deze film laat zien dat er ook andere perspectieven zijn.......hoe wanhopig het ook lijkt......het is maar uit welke richting de gevoelswind waait ...en nieuwe hoopvolle bronnen duiken op in kleine onverwachte plaatsen.

Vele fragmenten opnieuw bekeken, deze originele film verdiend de volle pond!

Die waarschuwig schuurt een beetje BASWAS........

Die windwaarschuwing werd vooral ingegeven door de simpele reactie op het vreemd vinden van het citeren van het gedicht van Ingrid Jonker: “Minder vreemd dan je denkt”. Een nadere toelichting ontbreekt daarbij verder.

Zelf voel ik ook overeenkomsten tussen deze twee kunstuitingen, o.a. de repeterende structuur met het simpele beeld van een korreltje zand. Toch had ik graag wat meer achtergrond van jou gelezen, waarom jij dit gedicht in een reactie erbij haalde.

Trouwens, zelf heb ik ook vaak moeite om een goed gesmeerd sociaal wieltje onder de eigen persoonlijke stokpaardjes te vinden, zodat ze niet al te hard gaan schuren bij de ander.

De beginshot van de film, die ene blinkende korrel, gaat al snel over in een schaalvergroting: de individuele korrel verdwijnt in de massa. Die opgejaagd door de wind prachtige structuren vormt. Een korte veelzeggende opname, heel effectief gemonteerd. En dan die man die alleen door dat zand loopt. Vlak daarna heeft hij het over de bureaukratische rompslomp........men is bang iets over het hoofd te zien....wat de groei aan regels bevordert . Deze typisch stadse levensangst.....gepaard gaande met de ophoping van schijn zekerheden......wordt door de film gerelateerd aan de hoeveelheid korrels zand. Als hij het huisje dat omringt is door zand ervaart hij een soort voorgevoel, hij vind het eng. Dan klopt er iemand op z'n rug.....(De muziek is vaak ook spooky)...Terwijl hij die ene torretje met veel vertedering in de zand ziet wegkruipen..........Dat hij later ook in zo'n bijzondere niche kan leven is voor hem nog onvoorstelbaar.

Het bewustzijn van hoeveelheid en wat het kan veroorzaken wordt ook later in de film benadrukt.....de onderzoeker vertelt, als hij in het huisje zit, angstig dat hele steden door de ontelbare korrels zijn verdwenen.

Het gevoel van angst voor engte, kleine ruimte zonder horizon....als het ware levend begraven worden.....daar speelt de film onderhuids mee. (spooky muziek ...)
De zandvrouw heeft haar partner en kind op die manier verloren. Maar haar verhouding met het zand is er één van haat en liefde.
Haar tragisch leven lijkt een soort respect bij haar dorpsgemeenschap te hebben afgedwongen......zelf constateert ze: Wat ben ik zonder dat zand?

In het gedicht van Ingrid Jonker spiegelt ze zich en de wereld in een korrelzand. Het drukt ook de desolaatheid uit van het bestaan. Dat wordt door de laatste strofe duidelijk...
"Korreltjes niks is my woord
Korreltje niks is my dood"
Haar woorden en haar dood stellen niks voor in vergelijking (impliciet) tot de enorme (uniformerende) wereld. De dichteres voelt zich zo klein dat ze lijkt op te lossen in het niets of omgekeerd te verdwijnen in de massa. Zelfs haar poëzie geeft geen ontsnappende troost.
Aan het eind van de film blijkt de onderzoeker door een politierapport
als vermist en verdwenen verklaart., dit i.t.t de eerder geuitte verwachtingen van de onderzoeker.....ze zullen hem wel zoeken en vinden. (ook droog ironisch bedoelt!) Zijn hoop om onder zijn naam nieuw ondekte torren te publiceren is weggevaagd.

Maar hij heeft een nieuw doel en een nieuw gevoel van vrijheid, ontsnappen kan altijd nog...............

Met je laatste zin gooi je je glazen dus in als je de vergelijking met Jonkers gedicht maakt.

Er zitten parallellen in het zandkorrel thema......het gedicht is niet gelijk aan de film.....maar een aanvulling. De dichteres verliest zich, zo lijkt het, in de desolaatheid.....de onderzoeker put nieuwe hoop,... gelukkig!

Filmrecensies schrijven is een vak apart. Poëzie bespreken is dat niet minder. Door de poëtische ongrijpbaarheid is die laatste bezigheid misschien zelfs nog wel wat lastiger. Iedere eenduidige interpretatie die van een gedicht gegeven wordt, ruikt ergens naar verraad. Verraad van mogelijk aanwezige poëtische paradoxen. Levensnoodzakelijke tegenstrijdigheden die juist de verbeelding heerlijk weten te prikkelen. Even lekker helemaal weg van een alleen maar rationeel verantwoorde werkelijkheid, hoewel ...

Je laatste reactie doet me denken aan gevangen vluchtige gedachten die op een weinig poëtische manier als insecten vastgeprikt zijn in een biologendoosje. Alle leven uit de gevleugelde objecten lijkt verdwenen te zijn. De verzameling vleugellammen en het registreren van ze op een boekhoudkundige wijze kan misschien later nog enig nut hebben bij een mogelijk onderzoek dat waarschijnlijk nooit zal plaats vinden.

Het is vooral de warme ijzingwekkende registratie van een armetierig gevoel van nutteloosheid die mij in de film aanspreekt. Is bijvoorbeeld het serieus verzamelen van zandkorrels/gegevens en dit alles wel of niet boekhoudkundig willen vastleggen dan altijd nutteloos?

In de film zit een prachtig tegenpunt: de geslaagde poging om via de capillaire werking van zand wat levensnoodzakelijk water te kunnen winnen. Daarvoor lijkt het toch wel weer erg nuttig te zijn om gegevens te verzamelen en te registreren. Naast de plastische vondst om zand, als was het water, visueel rijkelijk ook te laten vloeien, is het o.a. deze poëtische tegenstrijdigheid over het bijhouden van gegevens die de film voor mij zo sterk maakt.

In het gedicht van Ingrid Jonker proef ik ergens ook een rijk gevleugelde registratie van een (w)arm gevoel van nutteloosheid dat zij in een korreltje zand heeft geprojecteerd.

Een optimale kunstwerk, voor mij, onthult iets geheimzinnigs en probeert tegelijk het mysterie intact te houden, een ongrijpbare kern blijft aanwezig. Een interpretator, in optima forma, ontmaskert het kunstwerk en openbaart zoveel mogelijk de geheimen. Dat is inderdaad verraad. Aan de andere kant daagt een kunstenaar ook uit. Publicatie is niet altijd noodzakelijk. Door in de openbaarheid te treden, als kunstenaar, ga je een duel aan met een 'veelkoppig monster': de publieke opinie. Beide kanten proberen 'de waarheid', in woord of beeld of in klanken aan te 'tonen' en vast te pinnen. Die tweestrijd kan zeer vruchtbaar zijn. En zand tussen de rationele en emotionele raderen kan nieuwe (nuttteloze?) denkstof doen ophopen.

Maar betekenisvolle waardheden vliegen meestal muzikaal ongrijpbaar uit de geklonken kooi, die woord en beeld kunnen vormen.......of toepasselijker 't blijft onbegrijpelijk.... als zand dat tussen je vingers wegglijdt.

Zowel het gedicht van Jonker als "Una no Sonna" zijn kunstwerken die voor mij ongrijpbaar blijven. Het gedcht alleen maar zien in het licht van haar biografie, daar doe je Jonker mee tekort. (hoe aanstekelijk werkt alleen al het woord "klippie"...) Mijn eenzijdige interpretatie is maar een benadering......die alleen maar wil aantonen hoe betekenisvol parallellen kunnen ze zijn.

'Unua no sonna' bevat het shot van een zandkristal en een shot van de facetogen van een insekt......Beide kunstwerken zijn voor mij caleidoscopen, het is maar welke reflecties je wil en kan zien.

Oh ja, over boekhouden gesproken.......inderdaad ik hou ook van boeken.