Hôtel Monterey (1972)

Chantal Akermans debuut was met deze docu. Is het eigenlijk wel een docu? De camera is eigenlijk een hoofdpersoon die een verhaal maakt, eerder dan vastlegt en louter registreert. De synopsis van hierboven komt ergens van het net. Het doet vermoeden dat het een lyrische film is over verval. Dat is het niet helemaal geworden, maar intrigerend op zijn eigen manier is het wel. Meer dan een film over een eigen universum vond ik het een film over vorm, licht, diepte en beweging. Niet altijd helder wat de bedoeling is, niet altijd even fraai. Meer een kunstwerk of avant garde vormexperiment (hoewel: avant garde is wel weer teveel van het goede) dan een docu. En als aan het einde de camera naar buiten gaat op het dak van het hotel en de omgeving van het hotel gaat verkennen komt er toch een kleine betovering. Weer dat licht, dat prachtige licht waarmee Akerman haar film gevuld heeft.

Ik kan een eind met het bovenstaande meegaan. De omschrijving doet een interessantere film vermoeden.. Ik kon hier aanzienlijk minder mee dat met Je, Tu, Il, Elle, want wat taai was het wel. Grappig was dat het feit dat er soms in de stilstaande shots in het hotel bijna een spannings- of komisch moment sloop als er eens een deur openging of iets bewoog. Zoals een vrouw die heel even door een kier gluurt. Juist omdat de film geen geluid heeft.

2.5*

Als Akerman me weet te raken met haar films, dan doet ze dat diep. Ze kan met heel weinig al spanning opbouwen en met een uitdrukkingsloze gezichten diepe gevoelens overbrengen... maar als die vonk ontbreekt is het gelijk ook wel heel erg leeg, zoals hier. Ook technisch vond ik dit experiment maar matig uitgevoerd.

Omdat ik het geheel wel met een matige intresse en zonder al te grote ergernissen heb uit kunnen kijken toch niet de laagste score... maar dat zegt misschien meer over mij dan over de film

Ben mijn Akerman ontdekkingsreis begonnen bij het begin. Eerst de korte films Saute ma ville en La chambre. Nu deze. Haar eerste korte film was niet onaardig. La Chambre vond ik niet veel aan. Dat is een experimentele film waarbij de camera ronddraait in een kamer. En dat is het wel. 10 minuten duren dan best lang, hoewel het wel een bevreemdend effect had. Er ging een soort van treurigheid van uit en de kamer ging wat 'leven'. Saai, maar niet geheel onverdienstelijk.

Dat zelfde kun je zeggen van deze film. Het idee op zich is best oke. Het hotel komt wel wat tot leven en wordt op dat moment een personage op zich. De hoofdpersoon. Er gaat een soort van melancholische schoonheid én lelijkheid uit van een plek waar geleefd wordt door mensen in de winter van dat zelfde leven. Troosteloos en hypnotiserend. Sommige shots zijn best oke. Erg bijzonder wordt het ook wat dat betreft niet. De film bestaat voor het grootste gedeelte uit een collage van statische shots met weinig tot geen dynamiek, hooguit op het eind. Vaak worden deze ook best lang aangehouden. Dat zal het hypnotiserende kracht moeten bijzetten, maar het is gewoon nogal saai. Heb ook een telefoongesprek kunnen voeren tijdens de film.

Op momenten weet Akerman een nogal troosteloos gevoel op te roepen. Soms is de film zelfs ietwat spannend als er dan in een shot een deur opengaat. En daar had meer ingezeten. Als ik het experiment dan maar voor lief neem, is het jammer dat het niet meer wordt dan een vingeroefening. Technisch gezien niet knap genoeg en het hotel komt niet genoeg tot leven en het blijft teveel een droge registratie. Nogmaals niet geheel onaardig, maar ik ben blij dat ik nu haar speelfilms mag gaan bekijken. 2,5 sterren.

Blijkbaar hebben ze het dit jaar al eens gedaan (in filmhuis De Keizer), maar begin volgend jaar wordt in de Verkadefabriek wederom een concert bij deze film gegeven. Ben benieuwd of die aan de E luxo so soundtrack gaat tippen

Wat een verademing is het toch als een film je niet opdringt wat je moet zien, denken en vooral ook voelen (vanwege de afwezigheid van muziek).

De film is als het bezoeken van een overzichtstentoonstelling van Mondriaan. De werken komen je op het eerste gezicht gevoelsmatig niet meteen helemaal kloppend over. Maar, hoe langer je kijkt, hoe aantrekkelijker en sprekender de beelden worden. Of, gezien Akerman hier vooral tendeert naar grauwe kleuren en verticale composities, is de juiste referentie toch beter het werk van Mark Rothko.

Hoe langer je kijkt, hoe meer je ziet. Maar eigenlijk passeer je, in dit genre films, vaak het punt waarop er nog meer te ontdekken valt in het beeld zelf. Dat is bij uitstek het gebied waar het interessant wordt. Waar je ofwel contemplatief aan het associëren slaat, ofwel in slaap valt van geestdodende verveling. Het is maar wat je als kijker bereid bent te investeren in een film, en wat je op kunt brengen ook wellicht.

Voor veel mensen zal dit te experimenteel zijn, is er te weinig verhaal of gebeurtenis om je als kijker aan vast te houden. Als slow film snob kan ik echter niet anders dan hier erg gecharmeerd van zijn. Met name het middenstuk, waarin de camera gefixeerd is en de mens grotendeels uit het beeld verdwijnt. Als dan de camera ineens in beweging komt, in de vorm van een langzame rijder door de gang, dan veer je als kijker ineens op uit je stoel, op een manier vergelijkbaar met zoals de horror film kijker doet bij een schok moment. Ja, dit soort films gaat toch over hele andere, veel meer basale perceptuele ervaringen van tijd, ruimte en kleur, dan over boeiende, aangrijpende thematische verhalen die we gewend zijn voorgeschoteld te krijgen vanuit de droomfabriek.

Voor de liefhebbers van experimenteel werk vergelijkbaar met werk uit de contreien van Benning, Hutton of Gehr (of Warhol, natuurlijk).

Adembenemend meesterwerk van Chantal Akerman, die toch meer een beeldende kunstenares was dan een cineaste, 5 sterren.