Flammes sur l'Adriatique (1968)

Ze bestonden nog : FF films van auteur Alexandre Astruc...niet voor lang meer want dit was de laatste. Teleurgesteld schijnbaar over zijn laatste werk gaf de bedenker van jullie geliefde camera stylo theorietje er de brui aan, om net als Rossellini en anderen de cinema gemakshalve dood te verklaren en zich vervolgens te wijden aan didactische werkjes voor de teevee.

Dat hij teleurgesteld was over deze film lijkt me logisch : er spreekt weinig geloof uit en je vraagt je af waarom de regisseur ja zei tegen dit puddingproject, dat au fand vooral een cevapcici war is volgens het gekende procédé, u weet wel : heroiek galore, wat verplichte sentimentele love interest, moffen anoniem op de achtergrond met een enkele sadist die wat prominenter in beeld komt ( hier niet trouwens ) en overal boze fasjistiese collaborateurs en verraders die op de loer liggen, bij voorkeur afkomstig uit de hogere klassen.

Ook hier weer volgt het scenario dat stramien, geschreven door de Bosniaak Selimovic en ter plaatse opgenomen aan de Adria. Enige originele trekjes zijn dus de maritieme setting en de afwezigheid van Bata, deze held heeft voor het Franse publiek plaats moeten maken en wel voor peplumster Barray, met als sidekick Passalia- Konrad, collega officier op de destroyer Zagreb die gered dient te worden uit de klauwen van de nazi's. Als booswicht hebben we Basic als de met de moffen heulende kapitein, en voor de- hier zinlozer dan ooit- romance hebben we n.b. Bondbabe Auger, wie weet gecast omdat ze na thunderball blijkbaar alles wist van oorlogsvoering op zee !

Niet dat we hier zoveel oorlogstaferelen te zien krijgen : in den beginne vallen de moffen over de lucht aan met vintage stuka's of weet ik veel wat het waren en...dat was het wel zo'n beetje. Astruc voelt zich duidelijk niet thuis op dit terrein, de eerste minuten die zwijgend verlopen zien we nog wat camera stylo aanzetten maar daarna zakt alles tamelijk in mekaar als een plumpudding, terwijl Barray de hele tijd duimen zit te draaien tot hij tegen het eind alsnog de held mag spelen. Ook hij hier niet in zijn element, zo te zien.

Deze film die mede mogelijk werd gemaakt door de Joegoslavische marine en waarvan ik niet weet wat Cikes bijdroeg aan de regie ( kan zijn dat hij slechts vanwege co- productie verplichtingen op de credits staat ) is uitgebracht op DVD met onderschriften in het Engels, terwijl vreemd genoeg enkele van Astrucs hoger aangeslagen werken dat bij mijn weten niet zijn. Oorlogscinema buffs raad ik deze niet meteen aan, maar u moet het zelf weten. Wat vonden jullie hier eigenlijk zelf van ?

Vermoedelijk vonden jullie de score van Chabrol huiscomponist Jansen beter dan de film zelf. Tegenvaller.

Het kletsverhaaltje van Pippo waarin hij met veel woorden beweert dat alle oorlogsfilms uitgaan van het zelfde stramien, maar gelaten voor wat het is. Deze 'Flammes sur l'Adriatique' is geen goede film, maar wel een interessante en stamt uit een tijd dat het communistische Joegoslavië zijn 'heroïsche' oorlogsverleden begon op te poetsen. De 'The Battle of Neretva' van Veljko Bulajic uit 1969 is daarvan het beste voorbeeld, maar er zijn er meer.

Zo ook deze, eveneens gebaseerd op een ware gebeurtenis. Op het moment dat Duitsland en Italië Joegoslavië binnenvallen, in april 1941, krijgt de vloot de opdracht zich over te geven aan de Duitsers (eigenlijk aan de Italianen, maar die krijgen we niet te zien). Twee officieren van de destroyer 'Zagreb' verdommen dat en brengen hun schip tot zinken, hetgeen ze niet overleven. Een heldendaad die lange tijd door de communisten onder het tapijt is geveegd, want het betrof natuurlijk de koninklijke marine van koning Peter, die met de Duitsers zou hebben geheuld. Onzin natuurlijk want de Joegoslavische regering in ballingschap bevond zich in Londen.

Maar in de jaren zestig kwamen de commie's tot inkeer en sedertdien worden de twee officieren als helden vereerd. Maar deze rommelige en nogal amateuristisch gemaakte film doet ze geen recht. Het einde, de ondergang van het schip in de Baai van Kotor wordt afgeraffeld en verder zit de reeks gebeurtenissen vol gaten en onlogische wendingen. Waar het zich allemaal afspeelt wordt ook niet duidelijk gemaakt. De personages krijgen onvoldoende invulling om ze uit elkaar te houden en we leren niets over hun beweegredenen. Voor de commie's was het wel lastig al die portretten van de jonge koning Peter aan boord, maar zo konden ze ons wel laten zien hoe snel de vloot (en het leger) zich aan de Duitsers had overgegeven. En dat was inderdaad wel een dingetje.