A Londoni Férfi (2007)

Viel me toch wel hard tegen de eerste Tarr. Bijzonder traag en voor mij was deze ook gewoon te traag. Ook het verhaal was niet om over naar huis te schrijven. Het probleem wat ik vaker heb met cinematografisch prachtige films is dat ze het verhaal vergeten. Hier lijkt het ook weer of ze een prachtige film willen maken en dan ineens bedenken verrek er moet ook nog een verhaaltje omheen. Soundtrack is ook niet blijven hangen. Blijft over de fantastische look van de film. vandaar toch nog een 1,5.

De film zelf. Af en toe briljant geschoten, vooral camerawerk is subliem. De rondes van de camera vanuit de toren zijn echt een lust voor het oog, maar vooral het verhaal is niet bijster interessant, wat zorgde dat vooral het laatste stuk maar weinig emotionele impact had. Gelukkig heeft Tarr de beste acteurs goed gecast, zodat ze perfect in de plaatjes passen. 3,5*

Dat Tarr aanwezig was maakte bijna meer indruk op me dan de film. Ik had de beste man nooit gezien en 'm ook niet verwacht. Maar hij was er wel. En hij leek me nog een ontzettend leuke man ook.

De film is iets te veel Tarr-die-een-Tarr maakt. Vaak een lust voor het oog, maar een verhaal dat niet echt bij Tarr lijkt te passen en de film eerder dwarszat dan dat de film er beter door werd. Met dialogen die ook niet echt liepen. Maar de fantastische torenscenes of die scene waarin de camera door het raam naar buiten gaat zijn zo fijn dat het de moeite waard werd, met de Q&A als slagroom op de taart.

3.5*

Ik vond het een geniale film, voila. Heel traag (uiteraard heb ik ook af en toe tijdens de film gedacht dat het toch wel een béétje sneller kon, en dat we niet íedere keer weer die hele camerabeweging van links in zijn kot helemaal naar rechts en terug nodig hadden maar dat er ook iets als monteren bestaat, maar zoals steeds is dat het eerste wat je vergeet als je na de film buiten staat), schitterende, uitgepuurde beelden (zwart-wit was zelden zo zwart-wit, en de hele film deed me heel erg denken aan de strips van Tardi, die weliswaar in Parijs spelen, maar op dezelfde manier met contrasten werken en waarin de personages/acteurs eigenlijk vooral getekend/gekozen zijn voor hun karasteristieke kop) en een langzaam, weinig opzienbarend maar mooi en fundamentele thema's aanrakend verhaal. Maar eigenlijk is dat verhaal nog het minst belangrijke van al, net als in Satantango zijn het de losse scenes die het meest imponeren en die misschien wel een geheel vormen, maar eigenlijk individuele mentale momenten worden (misschien zoals het echte leven, dat is weliswaar ook een geheel, maar ik herinner me van het mijne toch vooral de fragmenten, en niet de opbouw, ontknoping of spanningsboog).

De muziek is even repetitief als de beelden, en past daardoor natuurlijk wonderwel. Een snuifje Badalamenti inderdaad, maar vooral het eindeloos herhaalde accordeonthemaatje vond ik schitterend. Tarrs geniale gevoel voor humor (te vergelijken met Kaurismaki, maar veel minder aanwezig) komt zoals in bijna al zijn films even piepen in de o zo tragische stoel-dans-scene in het cafe, in feite totaal hilarisch, maar tegen die tijd ben je al zo door de leegte van de film ingenomen dat je het als de normaalste zaak van de wereld opvat.

Zoals blijkt ben ik eigenlijk best wel laaiend enthousiast over deze film, die ik eerder per toeval (wist zelfs niet van zijn bestaan af) in Berlijn gezien heb toen ik te laat was voor de toneelvoorstelling die ik eigenlijk wilde gaan zien (opvallend ook hoe niemand in het zaaltje, waar toch wel 20 toeschouwers zaten, heeft zitten zuchten of voor het einde doorging - blijkbaar was iedereen erop voorbereid Overigens, hij draait daar gewoon mee in het circuit, blijkbaar is de Duitse release nogal heel erg uitgesteld). Misschien is het toch eindelijk eens tijd dat ik die dvd van Satantango aanschaf, want het is eigenlijk toch schandalig lang geleden dat ik die zag en op nummer 1 in mijn top heb gezet...

Prachtige beelden, dat zonder meer.

Maar daarmee houdt de pret ook wel een beetje op. Het verhaal is tergend traag - in de helft van de tijd was het nog steeds een slome boel geweest. De soundtrack - voor zover ik het even begrijp achteraf in gebroken Frans ingesproken - is beroerd slecht, loopt niet synchroon, en past van dictie niet bij de beelden. Het wordt daarmee toch echt moeilijk om nog iets van waardering te voelen voor wat er over blijft. Jammer.

Hiermee vat je precies samen wat ik wat uitgebreider wilde schrijven. Dat het Tarr is die een Tarr maakt zorgt er in ieder geval voor dat er een hoop te genieten valt. Het prachtige zwart-wit en de verbijsterende cameravoeringen inderdaad, evenals onmisbare momenten zoals die met dat accordeon en die biljartbal. De opening is extreem lang, maar groots gefilmd, met een prachtige locatie, geweldige belichting en één van waarschijnlijk de meest moeilijk uit te voeren tracking shots uit de filmgeschiedenis. Alleen al door dit soort hoogstandjes is dit de moeite van het zien waard.

Maar het noirig of Hitchcockachtige verhaal voelt niet natuurlijk aan en lijkt zoals gezegd niet bij Tarr te passen. Nou is dat misschien wat overdreven, want in voyeurisme is Tarr wel degelijk goed, getuige die opening of in het constant plotseling ver in een shot onthullen dat er nog ergens iemand in een kamer aanwezig is die we eerder niet opmerkte. Maar Tarrs stijl is vooral contemplatief of onderdeel van het ritme van de wereld die hij wil schetsen en dat komt hier maar ten dele uit de verf. Dat contemplatieve werkt hier niet zo goed omdat de situatie vrij straigt-forward is, overbekend ook uit andere films. Er is gewoon te weinig om over na te denken in dit langzame tempo. De meer pulpy aanpak van film-noirs doet meer recht aan de morele dilemma's die hierbij komen kijken.

Verder vangt Tarr natuurlijk wel het lome ritme van het saaie leven van zijn hoofdpersoon, maar het is al snel duidelijk en niet echt essentieel om er zo lang over te doen. Bij bijvoorbeeld The Turin Horse wordt dat tempo gewoon de film, omdat dit tempo in zekere zin het leven van de personages is. Dit geldt ook voor Satantango, al zit daar als bonus ook meer diepgang in. Bij The Man From London werkt het slome wat averechts, omdat het in zekere zin gaat over een man wiens saaie leven een nieuwe wending krijgt. En ik kreeg niet de indruk dat de lange takes daar veel inzicht in gaven. Dat had eventueel wel gekund, maar het kwam er niet uit. Misschien heeft het iets te maken met de kennelijk moeizame productie van de film, maar dat lijkt me niet.

Dus ja, een mindere Tarr, maar dit is een stijl die nooit echt werkelijk mindere films zal afleveren, denk ik. Ik kijk ook wel uit naar Werckmeister. Oh, een de Franse audio kon echt niet.

3,5*

Inderdaad allemaal ietsje minder. Minder bezwerend doordat een stuk meer gesneden is. Ook een iets te gewoon verhaaltje. Vond het verder wederom erg fraai allemaal, vooral in de haven zitten een paar mooie scenes, maar als geheel steekt het een beetje af tegen Tarr's beste films.

3.5*

Een film volgens Tarrs gebruikelijke recept, maar die desalniettemin goed smaakt. De openingsscène mag geniaal genoemd worden. Prachtig, het schip en de trein, en hoe de camera beweegt vanachter de ruiten van het wachthuis. De mooiste scène is als Swinton richting de balkondeuren loopt waar al veel zonlicht doorheen schijnt, en vervolgens baadt in het licht als ze ze opent, waarna ze de luiken sluit. Werkelijk prachtig. Audiovisueel zijn er dus sterke momenten, maar net als in de andere films is Tarr daar niet altijd even constant in. Toch ook een aantal beelden die minder in het oog springen.

De muziek is ook typisch, want weer gecomponeerd door Mihály Vig, waarvan ik vermoed dat ik hem ook accordeon spelend in beeld heb gezien. Onheilspellend, een tikkeltje mooier dan in Sátántangó, maar wel wat minder dan in Werckmeister Harmóniák. En verder veel omgevings- en bromgeluiden, wat erg sfeerverhogend werkt.

Verder is de setting typerend. Het speelt dan niet in Hongarije, maar de omgeving voelt precies hetzelfde aan als het Hongaarse trio films van Tarr dat ik heb gezien: behoorlijk mistroostig, en dat geldt ook voor de mensen. Het plot mag meer richting film noir gaan, maar voor de rest valt er weinig van te merken.

Ik lees hier enkele opmerkingen over de dub. Ik moet zeggen, dat heb ik ook gezien, en nee, het klinkt niet super, maar voor mijn gevoel zijn de dialogen in de eerdere Hongaarse films van Tarr ook verre van geniaal qua vloeiendheid. Uiteindelijk kan ik me er weinig aan storen, er is genoeg ter compensatie.

Uiteindelijk is er op één vlak toch een kleine verbetering ten opzichte van Tarrs oudere werk, namelijk in de montage. In vorige films werd een scène inclusief muziek soms bruut afgekapt, maar daar is hier niet langer sprake van. Soms wel dat er een cut in de beelden zit en dat de muziek zachter klinkt, maar de muziek wordt niet langer ook plotseling uitgedraaid. Maakt dat ik toch op een kleine 4* uit kom in plaats van een halfje lager.

Ontzettend traag, nagenoeg in real time. Het kan te veel zijn. Dus eerder een psychologisch portret van gebeuren dat een uur had kunnen worden ingekort. Is natuurlijk spannend, als ge daar de tijd voor neemt.

De bekendste film van Tarr die ik nog moest zien, en na zijn recente overlijden leek het me een gepast moment. Maar helaas vond ik het behoorlijk teleurstellend. Natuurlijk zitten de bekende ingrediënten er wel in: lange takes, prachtige cinematografie, een langzame plotontwikkeling, zelfs een dronken dansje op accordeon-muziek- maar het deed me dit keer allemaal weinig.

Het is me vooral een raadsel waarom Tarr en Krasznahorkai dit verhaal van Simenon kozen voor een bewerking, ik haalde er in ieder geval maar bar weinig uit. Nog vreemder is de keus om te werken met een internationaal gezelschap waarbij niemand in zijn eigen taal lijkt te spreken en vervolgens idereen te dubben. Waarom Tilda Swinton casten voor een niet bijster belangrijke rol met een Franse dub? Het leidt vooral af. Zelfs de score van Vig viel enigszins tegen, sfeervol dat wel, maar ook een beetje generiek. Vanwege het camerawerk nog wel de moeite waard, maar geen film die ik anderen zou aanraden.