Transe (2006)

Ik wist helemaal niet dat Teresa Villaverde een regisseur was 'om in de gaten te houden'. Maar dit is een zeer bijzondere, visueel krachtige en eigenzinnige film. Het verhaal is donker en hard, maar verteld in strakke, sterk gecomponeerde beelden die flink indruk maken.

De enige referentie die mij te binnen schoot, was Claire Denis.

Transe scoort bij mij vooral op de realistische (?) en rauwe aanpak. Waar films als Lilja 4-ever en Sex Traffic blijven hangen in het onrecht en vooral al snel op zoek gaan naar ontsnappingspogingen, is dit gewoon een grote trechter naar beneden; iets wat mij een veel realistischer beeld geeft. Verder mooi dat de gemoedsrust van Sonia door de film lijkt door te sijpelen. Hoe verder de film vordert, hoe meer tijdsprongen, wordt de film steeds fragmentarischer en wordt op het einde zelfs heel moeilijk te interpreteren. Iemand enig hoe we dit einde nou moeten interpreteren?. Bij vlagen vond ik hem te traag, maar uiteindelijk toch wel intrigerend. 3,5*

Transe kent een erg fijne eerst helft, vanaf Italië werd het helaas wat minder.

In het eerste deel laat Villaverde de camera een aantal keer over het landschap zweven, wat in combinatie met de muziek erg rustgevend werkte. Dit soort beelden en traag tempo in een dergelijk verhaal werken voor mij perfect.

Het verhaal kent wel wat te weinig diepgang en aangezien het tweede deel visueel minder te genieten was, wouden mijn gedachten nog wel eens afdwalen. Grootste minpunt zijn de twee scènes waar de muziek zo expliciet aanwezig is (scène op de poster en de scène waarin een hoer gaat zingen).

3.5*

Toch een tegenvaller. Waar ik vooral op stuitte was het gebrek aan medeleven met het personage van Moreira. Met zoveel ellende op het scherm is dat een knappe prestatie, in negatieve zin, en heb je dan best wel gefaald als regisseur zijnde. De afstand bleef mij gewoonweg te groot en het af en toe apathische gedrag van Moreira's personage ging me op een gegeven moment irriteren.Toch heeft Transe een hoop moois te bieden. Bepaalde scènes (poster scène) zijn om in te lijsten en de soms bijna Tarkovsky-achtige aanpak zorgt voor een hypnotiserende sfeer. Villaverde mist echter het audiovisueel vernuft van bijvoorbeeld een Noé of Laugier, regisseurs die met hun films mij pas écht beduusd hebben achtergelaten. Vooral op auditief vlak had hier veel meer ingezeten. Nu bleef het helaas bij registratie van gebeurtenissen. Villaverde heeft het zeker in d'r, getuige een handvol scènes, maar een meesterwerk zit er voor nu nog niet in.

3,5*

Dromerige, bij vlagen surrealistische film die een gruwelijk onderwerp koppelt aan een bijna hypnotiserende sfeer. Prachtig gespeeld door hoofdrolspeelster Moreira en krachtig qua beeldvoering, maar de emotionele impact neemt af naarmate de film vordert. Door de wat afstandelijke, soms surrealistische aanpak is het moeilijk mee te leven met de hoofdpersoon en wordt de film nergens echt schrijnend of zelfs maar realistisch. Niet dat dat noodzakelijk is, maar hierdoor kon ik er niet heel veel mee. Toch de moeite waard; visueel is de film behoorlijk indrukwekkend.

Weer een erg rauwe film die ook weer zo in het rijtje Lilja 4 ever, Loverboy, of Import/Export thuishoord. Het begin is wat we kunnen verwachten: we nemen een kijk in de uitzichtloze en sombere leven van Sonia in de grauwe achterbuurt van Sint Petersburg, die het nieuwe leven en een doel wil vinden in het rijkere gedeelte van Europa. Wat ook een beetje een soort roadmovie word. Maar dan wel een hele donkere en grimmige kant van een roadmovie. Ook klinkt het op de achterkant van de hoes ook allemaal exotisch: van Duitsland, naar Italie en Portugal, maar dat is het dus totaal niet. Wat ik wel erg mooi vind is dat het allemaal heel subtieletjes is gedaan, dat Sonia langzaam maar zeker de wereld van de seksindustrie enz tegemoet komt. Alhoewel je al weet dat dat gaat gebeuren is het toch wel mooi om te zien dat alles in het begin nog best geheimzinnig blijft. Maar het is gewoon een misselijkmakende film. Erg subtiel maar toch wel weer erg schokkend. Sonia die aan alle kanten vernederd en misbruikt word. Het einde waarbij Sonia zich moet laten nemen door een hond was ook echt uber en uber smerig, en je kon eigenlijk de verlamde besmettelijke schaamte in Sonia's ogen lezen aan het einde. In Dead or Alive van Miike zat ook al zo'n scene maar dit was nog vele malen erger.

Maargoed, ook dit is weer een film om niet vrolijk van te worden. Maargoed, dit onderwerp bestaat echt!

4,0*

Viel mij eigenlijk best tegen. Vooral omdat zo enorm onevenwichtig was. Ik kan me wel enigszins vinden in de quotes van Mochizuki Rukero. Maar dat onevenwichtige ging nog wat verder. Zo kwam na een heel sterk stuk in dat Italiaanse bordeel een nogal potsierlijk en maf stuk waar ik echt helemaal niks mee kon (in die villa met dat gestoorde zoontje) en door die enorme wisselvalligheid werd ik soms in de film getrokken en er soms weer uitgegooid. Van wonderschoon tot heel irritant.

2.5*

Verbijsterende film over de mentale en fysieke degeneratie van een jonge vrouw door toedoen van gewetenloze beesten. Een afschuwelijk verhaal dat steeds gruwelijker wordt.

Het lijkt erop alsof regisseur Villaverde de kijker tijdens de eerste helft van de film een beetje in slaap wil sussen, om daarna keihard uit te pakken. De talrijke long shots (o.a. lipstick-scène; zie: poster) en het nergens expliciet tonen van seksbeelden maken de film nog dramatischer en nog meer onthutsend dan hij al is. Als je naar een bordeel gaat of naar een pornofilm zit te kijken, dan kan DIT er dus aan voorafgegaan zijn!

Is het een goede film? Zeker.

Is het een mooie film? Absoluut niet, daarvoor is het verhaal te monsterlijk.

Wil ik deze film nog een keer zien? Ja, maar niet nu. Eerst even bijkomen.

Tegenvallende film over een Russische vrouw die haar geluk gaat zoeken in het Westen, maar ten prooi valt aan de mensenhandel. Te traag, te vaag en een nogal moeilijk volgbare structuur (vooral de eerste helft). Ondanks een aantal pittige momenten, wist de film me niet te raken.

In Transe doet regisseur Villaverde alles om de ellende die Sónia over zich heen krijgt ook voelbaar te maken voor de kijker. En eerlijk is eerlijk, Transe is dan ook verre van een aangename zit. Dat deprimerende en sombere gevoel weet de regisseur erg goed over te brengen, maar je moet er wel tegen kunnen. Onscherpe beelden, antagonisten die opduiken en ook net zo snel weer van het toneel verdwijnen, lange tijd zwart beeld met enkel wat vreemd geluid; de bedoeling van Villaverde is duidelijk. Maar toch begon ik me op den duur wel te storen aan het gebrek aan structuur, het hak op de tak verhaal en bepaalde ellenlange scènes waar geen eind aan komt. Het naargeestige sfeertje dat wordt neergezet is sterk en doeltreffend, maar had het idee dat Villaverde overal net teveel doorsloeg en te lang doorging, waardoor ik steevast weer uit de film werd geknikkerd.