Mutual Appreciation (2005)

Low budget-film over twintiger die in New York probeert een bandje van de grond te krijgen. The Bumble Bees, goeie naam, beetje Shins-y sixtiesmuziek. Alhoewel de muziekscenes (eerste repetitie, eerste gig...) heeeeel herkenbaar zijn, gaat de film meer over zijn relatie met het stel waar hij mee omgaat en de gematigde ontwikkelingen tussen die drie. En die zijn ook heeeeel herkenbaar. Zo natuurlijk geschreven en geacteerd dat je nauwelijks nog van een scenario en acteren kunt spreken (cinema vérité heet dat toch?) en dat levert een handvol gloedvolle, eerlijke scenes op. Soort Cassavetes for the new millennium. Aanrader!

Jaja. In het kleine stuk wat hierboven beschreven is, word wel gezegd wat er te zeggen valt. to the point, erg knap. Inderdaad heel erg menselijk, veel (slap) gelul, maar het komt allemaal over alsof je met een groep vrienden rond de tafel zit. Erg fijn.

Een tijdje terug heette dit genre nog gewoon Slacker trouwens en nu moet het opeens Mumblecore genoemd worden. Het verschil zal me misschien nog wel duidelijk worden, of misscien is het een subgenre, maar voorlopig vind ik het onzin.

Een van de toonaangevende films van het Mumblecore-genre en daarom ook van grote interesse voor mij. Helaas beviel deze film mij niet zo goed als zijn opvolger Beeswax (2009). Hoewel dezelfde elementen in de films zitten, vielen die hier wat mij betreft nog niet op zijn plaats. Mutual Appreciation is een film met een langzame opbouw, die pas in de laatste 20 minuten tot ontbranding komt. Alles wat tot dan toe gebeurd is, krijgt dan opeens een nieuwe betekenis en zijn een duidelijke opbouw; dat is echter tot dan toe niet duidelijk. De gesprekken bestaan uit veel gemompel en vooral de scènes bij de platenbaas en het daaropvolgende feest slepen zich wel erg lang voort.

Uiteindelijk komt door de ‘Mutual Appreciation’-scène wel alles op zijn plek en weet dat op een interessante manier de verhoudingen en ook de emotionele toestand van de karakters bloot te leggen. Helaas te laat. Niet slecht dus, maar een vingeroefening, wanneer men dit vergelijkt met Beeswax. Daarbij helpt het niet dat Bujalski niet de meest fantastische acteur is, wat dat betreft kan hij dat in de toekomst ook beter laten.

Wat vond je zo goed aan Beeswax dan? Ik vond dat een totale mislukking, die liet zien dat Bujalski na de fruitige Funny haha en Mutual appreciation een doodlopende straat is ingelopen.

Ik vond Beeswax vooral veel volwassener. Het kan natuurlijk zijn dat je dat wat minder bevalt. Mutual Appreciation is, volgens Wikipedia, al in 2003 geschoten, dus de tijd tussen beide films is best lang. Ik vind de opbouw van het verhaal en de emotie daar een stuk gelaagder en gedoseerder. Je leeft daar echt met de personages. In Mutual Appreciation wordt haast elke scène, overigens bewust, bruut afgekapt en komen sommige personages of verhaallijnen heel erg gecentreerd in het begin of het einde voor.

Overigens vind ik de acteurs in Beeswax ook een grote troef en een stuk beter. Rice heeft ook een goede kop en doet het goed, maar de andere twee ontbreekt het toch wel aan het nodige charisma. Overigens, misschien is dat nog wel een verschil. In Beeswax wordt volgens volgens mij veel meer op de personages (en ook hun gezichten) gemikt, hier is het duidelijk (en weer bewust) afstandelijker.

Wellicht wat minder speels als deze film en Funny Ha Ha (die ik niet heb gezien), maar het bevalt me beter.

Grappig hoe meningen zo kunnen verschillen. Beeswax wringt nergens en is vele malen anoniemer voor mij. En is "gelaagder" niet stiekem een ander woord voor "afgrijselijk saai"?

Èh nee, hoe meer lagen, hoe meer afwisseling, beleving, zelfs euforie

Ja, ik zie alleen de lagen niet...

O sorry, ik had het meer in het algemeen over films met lagen en wat ik daar in zie of bij voel.

Deze film heb ik nog niet gezien, dus ik weet zelfs niet of er lagen in zitten.

Er staan twee 'zwaarwichtige' aanbevelingen op de DVD hoes, maar aangezien ik die meteen in een hermetisch afgesloten enveloppe heb gedaan onder het mom 'dat onthou ik wel om aan te halen in mijn MoMe stukje' heb ik nu niet echt een goede kapstok om mijn stukje aan op te hangen. De ene aanbeveling was in elk geval van LA Weekly die de film bombardeerde tot de 'most defying for its generation' (maar dat zal pas over jaren gaan blijken), de andere is de slotzin van de cover en daarbij moet The One Ring mij maar uit de brand helpen die morgen in staat is om die slotzin te lezen. Het kwam neer op de ontnuchtering, en niet zomaar eentje, maar best een psychoterreur, van het ouder worden of eigenlijk van de leegte na de studie als je als mens ineens verantwoordelijk en serieus zal moeten zijn om het hoofdje boven water te houden. Zoiets.

Vooral die tweede vond ik nogal dik aangezet. In vluchtige beschouwing is deze Bujalski een moderne Amerikaanse variant op wat Rohmer zo'n beetje 30 jaar heeft gedaan. Een aantal 20-ers eindeloos over relaties en 'wat te doen in het leven' en 'wat te doen met die en die' zitten te ouwenelen terwijl de film er nogal troosteloos of zeg maar gewoon brak danwel weinig geïnspireerd uitziet. Neemt niet weg dat in die mono- en dialogen een hoop waarheden, spitsvondigheden, desillusie en miniatuurtjes zitten. Soms is het gewoon een lange zit. Aan het eind culmineren al die observaties toch wel in een bevredigend slotakkoord zodat je niet voor niks heb zitten kijken. Ik kan me trouwens voorstellen dat als je zelf in die fase zit zoiets wel weer confronterend kan zijn - ik zou dat wellicht nu meer hebben bij een film over dolende 40-ers.

Verder vond ik het er dus niet uitzien dat shabby 4:3 zwart-wit. Naturel, ontwapenend, bla-bla het zal wel. Het was morsig en goedkoop. Ik vond Rice het geweldig doen. Eerst een half uur getrut en gestamel en dan direct, emotioneel en ontketend bij zo'n optreden. Hoezo een uitlaapklep. Vond het feestje met de drie meiden ook tof trouwens. En zoals gezegd is het einde een mooie afronding.

Toch kom ik tot de slotsom dat de film met deze observaties meer baat had gehad bij een dynamischer en afgewerkerder stijl. Want Cassavetes (om maar een name-drop van hier aan te halen) is wellicht thematisch af en toe nabij, visueel is die veel uitgekiender bezig dan Bujalski. De kaders van Cassavetes zijn dwingend, dat heb ik hier nergens teruggezien ook al heb ik zo mijn best gedaan om het te ontdekken.

Tja, als je besluit om als regisseur totaal niets te doen met beeld en geluid (sommige recensies spraken van mooie cinematografie, waaronder ik dan maar versta dat je kon zien wat er gebeurde) en je al het gewicht gooit op dialogen kun je maar beter zorgen dat de dialogen uitzonderlijk zijn en de acteurs geweldig. Mutual Appreciation was een zware zit, omdat het juist aan die twee dingen ontbrak.

Toegegeven, het was vooral het gebrek aan goede acteurs die het de nek omdraaide. Ik ben vooral benieuwd wiens idee het was om Seung-Min Lee te casten, want ik heb zelden zo'n wanprestatie gezien. Ze zat ook de hele tijd met zo'n glimlach op haar gezicht alsof ze het bijzonder leuk vond gefilmd te worden of zo. Waardeloos. Bujalski zelf is bijna net zo vreselijk en Justin Rice een lichtgewicht. Alleen Rachel Clift wist me nog enigszins te overtuigen.

Over de dialogen weet ik niet zo goed of het probleem nou was dat ze matig waren of gewoon slecht uitgesproken werden. Soms zat er een verrassend rake opmerking in en ook merkte ik wel op dat er echt een poging gedaan werd om het zo naturel mogelijk te houden. Maar als je opmerkt dat er geprobeerd wordt naturel te schrijven dan weet je eigenlijk al dat het niet naturel is en voor een deel komt dat zeker door de acteurs, die gewoon te slecht zijn om naturel over te komen. Vreemde pauzes in hun zinnen en een geregeld emotieloze toon maakt het vervelend om naar te luisteren.

En dan is er nog het probleem dat er weinig aan de hand is in het verhaal. Aangezien ik zelf in een soortgelijke situatie zit als de hoofdfiguren hoopte ik op wat herkenning, maar het bleef aan de oppervlakte. Uiteindelijk gaat het gewoon over mensen die nog nooit iets meegemaakt hebben en daar komt in de loop van deze film geen verandering in. Dat is de bedoeling van de maker, maar hij weet het niet op een boeiende manier te dramatiseren. Dat is ook lastig, maar Tiny Furniture wist met hetzelfde gegeven een vrij fris en komisch filmpje af te leveren. Mutual Appreciation mist humor en diepgang en net als alle mumblecore's die ik tot nu toe zag heeft het geen interesse in het zijn van een film. Dit is de slechtste tot nu toe. Het verbaast me enigszins hoeveel mensen hier iets in zien. Een nieuwe Cassavetes zelfs... Is het dan niemand opgevallen hoe hard en ruw de personages en bijbehorende films van Cassavetes zijn?
1,5*

>>Mutual Appreciation mist humor

Ow, ik zat anders enorm te schateren.

>>Is het dan niemand opgevallen hoe hard en ruw de personages en bijbehorende films van Cassavetes zijn?

Ruw en hard is goed. In popmuziek staat dit fenomeen bekend als 'rockism'. Reeds geaccepteerd als volslagen flauwekul. Alledaags en met mate is flauwekul? Bunjijump-mentaliteit!

>>Dat is ook lastig, maar Tiny Furniture wist met hetzelfde gegeven een vrij fris en komisch filmpje af te leveren.

Jeuzus....Tiny furniture was best aardig hoor, maar als je voor hard en ruw gaat spreek je jezelf hier enrom tegen.

Waar dan?

Alledaags en met mate is zeker geen flauwekul, dat beweer ik ook nergens. Er zijn een hoop films die je zo kan omschrijven die ik hoog waardeer, waaronder Whisper of the Heart, Tokyo Story en, ja, Tiny Furniture. Die films zijn niet ruw en hard, al geef ik toe dat ik ze het meest tot hun recht vind komen tijdens het bungeejumpen.

Van mij hoeven films niet ruw en hard te zijn, daar ging mijn stukje niet over. Ik wees alleen het verschil aan tussen Cassavetes' werk en Mutual Appreciation, al zit er wel een kritiek op MA in verscholen. Het is namelijk hier absoluut het geval dat ik vond dat de film te leeg was; dat ik geen idee had waarom hij gemaakt was of waarom iemand er naar zou moeten kijken. Ik vond de personages oninteressant en als er dan ook nog eens tot de laatste 20 minuten niets met ze gebeurt (of ooit lijkt te gaan gebeuren) dan zou ik inderdaad een beetje Cassavetes wensen. Het werkte voor mij ook niet als alledaags portret omdat ik de acteurs te slecht vond. Ze kwamen niet natuurlijk over; te houterig.

Simpel gezegd: de film mist enige emotionele, intellectuele, entertainende of esthetische waarde voor het grootste deel van zijn speelduur. Wat krijg ik er voor terug? Personages waar ik niets mee heb die niets doen dat me interesseert.

Casavetes ken ik niet goed genoeg, maar heb er veel over gehoord.

Wat ik wel in deze film zie is oude Linklater (Slacker, Suburbia), oude Van Sant (Drugstore Cowboy, My Private Idaho) en Jarmusch (Stranger than Paradise, Mystery Train). Allemaal films die slice of life zijn,betrekkelijk realistisch overkomen, maar niet iets belangrijks te vertellen hebben. In zekere zin zou je ook nog Clerks daarbij kunnen voegen, maar die film is misschien wat geforceerder.

De film mist zeker geen emotie. De problemen van een 20 something, voor het eerst in een grote stad, met geld- en liefdesproblemen, Het "gezellig slap lullen met elkaar" gevoel is groot, maar er wordt ook zeker wel serieus gepraat. Stel ik bezoek een vriend, we praten een uurtje en knal dat op Youtube, zo'n gevoel is het een beetje, maar dan met iets meer richting. De acteurs zijn wat mij betreft dan ook niet houterig, wel een tikkeltje awkward en gesloten, dat is zeker op die leeftijd vrij normaal

Uiteraard is het dan belangrijk dat je enige binding heb met de personages, want waarom zou ik naar iemand luisteren die ik niet interessant vind. Echter dit ligt bij de kijker zelf en heeft minder met de inhoud of sfeer te maken. Had je de personages wel interessant gevonden, had je ook makkelijker naar deze "leegte" kunnen kijken. Dat er niet echt iets belangrijks gemeld wordt zegt niet dat het niet vermakelijk kan zijn om even voor een tijdje in het leven te kijken van hun.

Zat momenten ook die me echt wel wat deden. De emotie die Rice stopte in de performance met zijn band, de uitleg aan de nieuwe muzikant (omdat het goed weergeeft hoeveel persoonlijkheid hij in zn muziek stopt). Qua humor vooral de lamme gesprekken en situaties die daaruit voorkwamen. Neem zo'n moment van het verzonnen clubje. Herkende ik me ook best wel in. Je hangt wat, drinkt iets teveel en opeens weet je het, je richt een clubje op voor mensen die alleen van gele badeendjes houden, bijvoorbeeld. Het gaat om de compleet kromme fantasie die je op zo'n moment in werking zet, met een groepje vrienden. De dronken verkleedt- en opmaakscene was trouwens ook erg grappig. Je bent dronken, dus eh, why the hell not.

Tssjah en nog even over Tiny Furniture, omdat ik het niet kan laten:

Daar had ik juist het gevoel dat ik geforceerd werd om mee te leven met het personage. Zielig karakter dat de hele film door liep te zeiken, maar zelf niets deed om daar wat aan te verbeteren. Kijk je naar de setting, wordt die geforceerde sfeer alleen maar versterkt met "reuzegezellige" muziekjes en duidelijk gescripte shots en situaties.

Als je dan kijkt naar Mutual Appreciation, daar hangen de personages ook maar wat rond, hebben problemen en veranderen daar slechts stapje voor stapje wat aan. Echter je hoort ze niet zo zeuren,. omdat ze toch enigszins tevreden zijn met de situatie waar ze zich in bevinden. Ook de sfeer en stijl is meer ongedwongen.

Had het niet beter kunnen verwoorden

Een erg goede recensie, Inland Rabbit. Op die manier kan ik wel begrijpen dat je de film erg goed vind, zelf al heb ik het niet zo ervaren, wat waarschijnlijk dan vooral komt omdat ik weinig met de personages op had (eerlijk is eerlijk, mensen die clubs oprichten waar je alleen lid mag worden als de andere leden je cool vinden verliezen als snel mijn interesse; al wordt het hier niet echt serieus gebracht) en het acteerwerk rotslecht vond (ze lazen teveel hun teksten op; niet echt vergelijkbaar met "awkward" of "gesloten"). Ik geef ook toe dat het kijken naar een willekeurig gesprek tussen een stel vrienden op YouTube ook niet mijn ding is, dus wellicht is het gewoon niet mijn film. Wel noem je dan weer drie regisseurs die ik waardeer: Gus van Sant, Jim Jarmush en Richard Linklater. De films die je erbij noemt heb ik dan weer niet gezien, dus ik ben wel benieuwd wat hun van zoiets maken. Linklater maakte wel Dazed and Confused, een film die in zekere zin ook wel aan jouw bovenstaande beschrijving voldoet. Ook een film die me niet helemaal ligt.

En Tiny Furniture vond ik niet een film die medelijden oproept, volgens mij moet je die meer ironisch zien.

Ik kon er ook weinig mee. Het gaat me allemaal net iets te langzaam en net iets te gezapig. Het acteerwerk (realisme my ass, het gros lacht te overduidelijk te veel in de camera en spreekt de ingestudeerde tekst hardop zonder enige schwung) is behoorlijk dramatisch. Alleen hoofdrolspeler (en anti-held) Alan komt er enigszins zonder kleerscheuren vanaf. Het speelt de film alleen maar parten dit amateurisme.

Geef mij dus meer tempo en acteerwerk dat onopvallend acteerwerk is. Zo iets als La Vie au Ranch (2009) bijvoorbeeld om nog maar een titel in de brij te gooien.

Desalniettemin een geinig verhaaltje. Ik geef de andere 2 films van Bujalski zeker nog een kans.

Niet dat de cinematografie hier nou zo belangrijk is, maar het verschil tussen de oude dvd en de blu-ray is wel enorm groot. De 16mm beelden zien er nu gewoon prima uit. Er worden verder inderdaad geen bijzondere dingen gedaan, maar dat was ook niet nodig.