Darwin's Nightmare (2004)

WINNAAR VAN THE EUROPEAN FILM ACADEMY

DOCUMENTARY 2004 - Prix Arte

DARWIN'S NIGHTMARE van Hubert Sauper

Uitreiking tijdens de European Film Awards Ceremony

zaterdagavond 11 december 2004 in Barcelona, Spanje

The European Film Academy kondigt vandaag de eerste European Film Award winnaar aan:

De European Film Academy Documentary 2004 - Prix Arte gaat naar

DARWIN'S NIGHTMARE van Hubert Sauper (Austria/France/Belgium).

De film DARWIN'S NIGHTMARE is een vertelling over mensen, over globalisation en over vis. De prijs wordt uitgereikt tijdens de Awards Ceremony in het Barcelona International Convention Center CCIB in Barcelona, zaterdagavond 11 december.

In samenwerking met de toonaangevende Europese culturele tv zender Arte en de European film Academy is de winnaar dit weekend tijdens het Filmfestival van Sevilla bekendgemaakt

De leden van de jury waren:

Leena Pasanen, hoofd cultuur en documentaire bij YLE Teema (Finland)

Dariusz Jablonski, producent (Polen)

Nicolas Philibert, regisseur (Frankrijk)

....

bron: MVSP

Te zien op het aankomende IDFA festival in Amsterdam:

19/11/2004, 20:45, FM Calypso

20/11/2004, 19:30, Het Ketelhuis

23/11/2004, 17:30, City 1

24/11/2004, 19:00, FM Cinerama 1

28/11/2004, 10:00, City 1 (Parool Dag)

Gisteren na het zien van deze documentaire was ik redelijk geschokt. Het is verschrikkelijk om te zien wat de lokale bevolking moet ondergaan, zodat wij een lekker visfilétje op ons bord kunnen krijgen. Dagelijks gaat er zo'n 500 ton vis (waar 2 miljoen Europeanen met gevoed worden) richting Europa, terwijl de lokale bevolking van de hoofden en restjes van de vis moet leven. Deze worden met oude trucks in een dorpje gedropt, waar de bevolking de -ondertussen vol met maden zittende- vis op rekken te drogen hangt.

De kinderen snuiven lijm en vechten om eten, de vrouwen prostitueren zich bij de piloten en worden dikwlijls mishandeld en soms zelfs vermoord.

Ook worden er beelden getoond van Europese gezanten die de visserijen inspecteren en daarna beweren dat de visbouw een stimulans is voor de locale economie. Volgende keer als ik zo'n berichten op tv zie dan denk ik wel twee keer na voor ik begin te juichen.

De beeldkwaliteit is niet echt denderend, wat niet echt erg is voor een documentaire maar het is erg rommelig gemonteerd. Ook een beetje teveel close-ups en al wandeldend filmen naar mijn zin.

Ondanks deze minpuntjes is deze docu verplichte kost voor iedereen die niet met oogkleppen wil leven.

3,5*

Verwacht geen uitgebalanceerde verklaring voor de problemen in Tanzania, maar de film weet op een indrukwekkende manier misstanden te registreren. Een scene waarin je 12 kinderen om een bak met eten ziet vechten is schokkend en erg pijnlijk om te zien.

Deze film of stukken ervan zijn op tv geweest. Die visserij scene is ronduit walgelijk!!

Ook een stukje gezien. Bijkomstig probleem van de nijlbaars is dat er een vliegenplaag door is ontstaan. Honderden miljarden vliegen kregen de kans zich te ontpoppen omdat de larven niet meer door de visjes werden opgegeten, omdat die visjes dus massaal door de nijlbaarzen zijn opgegeten. De zwermen zijn zo massaal dat het zonlicht er nauwelijks doorheen komt.

Daar wordt in de film niet over gesproken, maar de bestaande complexe ecologie is zodanig verstoord door de nijlbaars dat ik me er wel iets bij kan voorstellen.

Kun je nagaan hoe het is als je het ook nog ruikt!

Mooie en schokkende docu.

Een aantal stukken waren gewoon te gruwelijk voor woorden.
Het stuk nadat de prostituee is vermoord. Vreselijk hard. Maar 1 stuk heeft nog meer indruk gemaakt op mij, namelijk het stuk met het langzaam stervende meisje met Aids. Ik heb het niet droog kunnen houden. Afschuwelijk die wanhopige trieste ogen van haar.

Ondanks alle ellende heb ik nog wel soms kunnen genieten van het prachtige land (hoewel er helaas natuurlijk niet al te veel te zien was). Ik ga zeker nog eens naar Tanzania.

Helaas duurde de docu me wel te lang. Het had van mij een stuk korter gemogen.

3,5 ster.

"Mooie" documentaire; goed van alle kanten belicht. Het is wel treurig allemaal. De prostituees, de afvalresten van de vissen... Bij zo'n docu maakt het niet uit dat de montatie wat minder is.......

4*

Erg confronterend en aangrijpend. Ga dit zien vooral. 4*

Schokkend. Ontluisterend. Confronterend. Leerrijk. Niet te missen als je wil weten wat er op deze aardkloot allemaal aan de hand is. Vier sterrendocumentaire.

Indrukwekkend ja, met de wetendheid dat dit slechts 1 voorbeeld is van de vele scheve verhoudingen tussen Noord en Zuid. Denk bijvoorbeeld aan (andere) schaarse goederen zoals olie en (bloed)diamanten. Met name in de mijn-industrie is het niet pluis.

Maar goed, de documentaire zelf vloog zo hier en daar een beetje uit de bocht: bijv. de statement van de security-guard dat veel Afrikanen zitten te wachten op een oorlog; dat wordt gebracht als "de ultieme waarheid", terwijl het bullshit is. Ook een grote misser was de portrettering van de Russische piloten; geen aandacht aan de slechte economie in Rusland.

4 sterren. Meer van dit soort globalisatie-problemen-docu's zijn nodig voor de versterking van de publieke opinie. Beelden maken meer indruk dan letters.

Nee, want daar ging de film niet over.

Dat ben ik met je eens. Een film die 20 oktober gaat draaien is dan weliswaar fictie, (maar dan nog plausibel verhaal) in dat kader de moeite waard: The Constant Gardener.

w.b. Rusland: op zich is dat eigenlijk ook weer een documentaire an sich. Ik bekijk het Victoria-meer 'issue' vanuit een globaal standpunt, niet alleen vanuit een regionaal/plaatselijk standpunt. Waarom is de Russische vliegmaatschappij het goedkoopste? Dat is gewoon een vraag wat me bezighield tijdens + na de screening. En dat de vliegtuigen niet helemaal vliegveilig waren, werd ook wel duidelijk. En waarom vliegen die piloten + bemanning als ze weten dat ze wapens etc. vervoeren?

Het Victoria-meer issue en alle ellende voor de omringende landen is het vleesgeworden resultaat van het globalisme. Het heeft weinig zin om in deze docu ook nog verdere oorzaak-gevolg issues te laten zien.

In de film werd verteld dat die oude Russische vliegtuigen de enige waren die dergelijke zware vrachten konden vervoeren.

Je kan het een vracht zo zwaar maken als jezelf wil... De Russische vliegtuigen hebben hoeven niet aan allerlei eisen te voldoen om te mogen vliegen (minder regulering in Rusland) en zijn dus het goedkoopst (volgens mij komt het daardoor) Des te lager de kosten, des te lager de kosten van het visje in de winkel. Daarbij zijn grote vrachten bijna per definitie goedkoper dan kleine vrachten.

Ik denk dat de filmmaker het genoeg vond om de situatie gewoon te registreren die daar in Tanzania zich voordoet. Verder niks. Dat laat natuurlijk niet weg dat het wel interessant is om te weten .

Ik wilde alleen maar aangeven dat de documentairemakers zich er zo nu en dan zich er gemakkelijk vanaf brachten, d.w.z. een eenzijdig beeld gaven.

Nog een voorbeeld w.b. Russische vliegtuigbemanning. In een van de laatste scenes vertelt een van hen dat hij 2 tanks had afgeleverd in ik meen Angola. Hij is zich bewust van de gevolgen, maar toch blijft hij doorgaan met zijn werk ondanks zijn bedenkingen. Waarom dan? Niet iedereen denkt dan "het is economisch slecht in Rusland, dus die man is ook blij dat ie een baan heeft", en de kans bestaat dat die mensen een stempel op een voorhoofd krijgen genaamd "lul".

En mijn interne discussie die me bezighoudt is dan 1) in hoeverre moet je gaan met informatie verstrekken in deze documentaire versus 2) die informatieverstrekking t.b.v. beeldvervorming van mensen.

Klopt, alleen stijgt de kans op neerstorten aanzienlijk.

Klopt, vandaar dat die oude Topolevs voor de dag worden gehaald.

Inderdaad...de piloten spelen een bijrol. Alleen interessant omdat de ene een enorme klootzak was en de andere toch duidelijk wilde maken dat het hem wel raakt wat er gebeurt.

Deze film wordt door 4 van de 7 Filmkrant-recensenten als één van de mooiste van het afgelopen jaar gezien. Verrassend genoeg voor mij, trouwens. Ik had hem helemaal over het hoofd gezien, maar nu wil ik 'm toch graag eens zien.

Als documentaire niet echt best, maar hetgeen we te zien krijgen en wat onder de aandacht wordt gebracht is wel shocking.

Gaat niet in je koude kleren zitten. Aangrijpende documentaire mist inderdaad een subtiele aanpak en is soms iets te drammerig, maar mist zijn uitwerking niet. Schrijnend portret van een hel op aarde.

Dat laatste vond ik juist het goede aan de documentaire. Veel plotselinge en schokkende uitspraken waar je zelf over na moest gaan denken. In de lucht blijven hangen was wel laatste wat er gebeurde. Je kritiek dat de regisseur bepaalde uitspraken overduidelijk uitlokte kan ik wel waarderen, dat merkte ik ook. Daarbij werd een aantal scenes vrij duidelijk 'in scene' gezet, met als voorbeeld die jongens die voor de camera lijm gaan snuiven.

Toch vond ik over het algemeen de documentaire wel erg goed en naturel, in tegenstelling tot andere films/docu's die naar mijn smaak veel te suggestief (en links) zijn. Daarom, en ook als statement dat een ieder dit zou moeten zien, 4 sterren.

Kom al vaak op Moviemeter als 'lurker', van registreren kwam het nog niet. Maar omdat niemand het nog gemeld heeft: deze docu is morgen op TV!!

13 juni BBC 2: 0.20 - 2.05

Heb me aangemeld om dát even te kunnen zeggen! Het lijkt me een belangrijke film met een zeer belangrijke boodschap, die door veel mensen gezien moet worden. Zodat er een einde kan komen aan deze onrechtvaardigheid. Het idee dat de EU dit doet. Vreselijk. Ik hoop dat veel mensen gaan kijken!

Dank je, staat genoteerd .

Precies! En niet alleen de EU, maar ook organisaties zoals de IMF, de wereldbank, WHO, WTO, UNICEF, de farmaceutische industrie, oliemaatschappijen etc. die aan de teloorgang van Afrika meewerken (en de rest van de wereld).

Ik vond de interviewer slecht. Ik ben verbaasd dat dit voor een Oscar was genomineerd. Ik denk dat de nominatie meer voor het onderwerp was dan voor de film zelf.

Hoewel ik de aanpak zwak vond, raad ik het toch aan omdat het een belangrijk onderwerp is. Het gaf mij genoeg stof tot nadenken.

Enkelen hebben hier al opgemerkt dat de film een nogal eenzijdig beeld geeft. Dat is waar, en in die zin is de film vergelijkbaar met films als Fahrenheit 9/11 en Super Size Me. De filmer neemt een duidelijk standpunt in en draagt daarvoor de argumenten aan. Dat is zijn goed recht natuurlijk, maar het is goed om te weten dat er ook andere standpunten zijn. In het NRC verscheen een maand of twee geleden een artikel dat ik had uitgeknipt, omdat ik toen al van plan was de film te bekijken. Ik citeer een paar stukjes:

‘Wie de documentaire ‘Darwin’s Nightmare’ gezien heeft, laat nijlbaarsfilet in de supermarkt in het schap liggen. Aan het stevige stukje witvis kleeft bloed, zo doet de documentaire van Hubert Sauper uit 2004 geloven. De overbevissing van de nijlbaars (…) leidt in de drie omliggende landen tot prostitutie, aids, zwerfkinderen en armoede. (…)

“Het uiterst sombere en zwarte beeld dat Sauper van de nijlbaarsvisserij schetst, klopt niet,” zegt Willem Ligtvoet van het Milieu- en Natuurplanbureau (MNP) in Bilthoven. “Het ligt veel genuanceerder. De nijlbaarsexport levert juist veel werkgelegenheid op doordat de visserij nog altijd in handen is van kleine vissers en de vis grotendeels in Afrika verwerkt wordt. Er zijn natuurlijk wel problemen, maar die hangen niet zo een op een samen met de nijlbaarsvisserij als Darwin’s Nightmare doet vermoeden. Het zijn algemene problemen van de ontwikkeling van stedelijke gebieden.”’

Wel dreigt overbevissing, maar goed visserijbeheer kan ineenstorting van het bestand voorkomen. ‘In de landen zelf worden vooral beschadigde en ondermaatse nijlbaarzen verhandeld. Grote exemplaren zijn voor de export. Nederland is goed voor eenderde van de Europese afname. (…) In de keten van visser, verwerking, tussenhandel, winkel en consument zit een omslagfactor van 20. De Afrikaanse visser krijgt voor zijn nijlbaars een halve euro per kilo en de Europese consument betaalt tien euro per kilo.’

Sociale wantoestanden zijn er inderdaad. Maar de nijlbaarsvisserij heeft het potentieel om vissers uit de armoedespiraal te halen, aldus het artikel. ‘Het probleem is dat onder de vissers geen spaarcultuur aanwezig is; er zijn bovendien geen banken. Vissers geven het geld dat zij verdienen vaak meteen uit aan drank en prostituees. Door de bevolking te stimuleren meer te investeren in de toekomst, kan het sociale welzijn snel verbeteren doordat de economische middelen dankzij de profijtelijke nijlbaars immers al aanwezig zijn.’

De overbevissing kan zelfs – tijdelijk – goed zijn voor het milieu. Ligtvoet: ‘Het is heel speculatief, maar het ziet ernaar uit dat als de nijlbaars met een stevige bevissing flink op zijn kop krijgt, de biodiversiteit van het meer zich gedeeltelijk kan herstellen.’

Tot zover mijn citaten uit het artikel in het NRC.

Maar goed, hoe je verder ook over de teneur van de film denkt, er worden belangrijke problemen gesignaleerd, en de beelden van de armoede zijn werkelijk schokkend.

Verschrikkelijk... Het wordt nog erger als je weet dat het zo gaat lijven in Tanzania en dat niemand er wat aan gaat doen...

Ook al weet iedereen nu wat daar gebeurd.

Blijkbaar geen olie te vinden in tanzania....

Ik meende gisteren te begrijpen dat deze film om 20:15 begint. Wees gewaarschuwd!