That Uncertain Feeling (1941)

Minstens twee films zou ik dat weekend in Parijs gaan kijken. Het lot besloot er anders over. Op zaterdag liet ik mij verleiden door een ietwat flauw toneelstuk met Laure Calamy. Dat is wel al genoeg spektakel voor één dag. Op zondag zou ik mij herpakken, liefst met een film met stoute meisjes. Zulke transgressie leek mij echter niet wenselijk een zonnige zondagnamiddag. In Parijs heerst er, zoals altijd, een embarras du choix op vlak van filmkeuze. Doorheen de stad worden er enkele oude Britse films van Hitchcock vertoond, waarvan ik Juno and the Paycock nog niet heb gezien. Ik weet niet wat een 'paycock' is, maar de Fransen hebben de titel gewoon verteld als Juno et le Paon, Juno and the PEAcock. Dat is al gek genoeg. Echter, heb ik wel zin in zo'n stoffige toneelverfilming een zonnige zondagnamiddag? Bovendien zou ik hiervoor moeten uitwijken naar les Gobelins, een wijk waar werkelijk niets te beleven valt. Liefst blijf ik gewoonweg op la Rue des Ecoles, de as van de filmhuizen. Zo kan ik aldaar een urenlange rouwstoet houden voor het verlies van Le Sorbon, werkelijk een instituut van de Quartier Latin dat recent sloot en overgenomen werd door de zoveelste nietszeggende brasserie. Le Sorbon was een café naar mijn hart: de obers waren allen pafferige, zweterige heren van middelbare leeftijd met een permanent rood aangezicht, afkomstig van de Auvergne streek, gekend voor zijn lomp, onbehouwen manvolk. Eigenlijk een soort specimen waarvoor geen plaats meer is in het gladde Parijs van Macron en Hidalgo, getuige waarvan de sluiting. Je moest niet echt op de bediening rekenen in le Sorbon, meestal raasden de obers je in onverschilligheid voorbij. Hoewel, door er jarenlang sporadisch te komen, had ik de code van het café wel gekraakt. Het is niet zozeer dat de obers mij herkenden en daarom beter behandelden, maar elke Parijse bistrot is een complex microcosmos op zichzelf. Een beetje een plaats zoals een western saloon, waar allerlei ingewikkelde codes en ritueleren heersen. Door er vaak genoeg te komen, creëer je een soort onuitgesproken attitude, die je beter leert gedijen in dit soort kaders.

Tijdens deze mijmering valt mijn oog plots op 'Illusions Perdues', een film die met veel bombarderie wordt aangekondigd op de hoek van Le Champo, alsof dit het filmevenement van de eeuw betreft. 'Illusions Perdues" blijkt de vertaling te zijn van een mij onbekende Lubitsch, "That Uncertain Feeling". In Parijs is men heel auteuristisch ingesteld: elke film van een grootmeester wordt als even goed beschouwd. In Angelsaksische kringen daarentegen lijkt men bijna bevreesd van films als That Uncertain Feeling die een mindere reputatie genieten. Het wordt als onkies beschouwd om je gunstig uit te spreken over films als That Uncertain Feeling, Heaven Can Wait of zelfs Cluny Brown - alsof het een soort taboe betreft. In plaats daarvan moet je de klassieke titels opnieuw en opnieuw uitbraken. De sprankeling van de 'Lubitsch Touch' is eigenlijk precies wat ik zoek die zondagnamiddag. Voor de vertoning trakteer ik mijzelf op enkele artisanale pâtes de fruit van een kraampje op Blv St Michel, verkocht door een castrato. "Het is een authentiek product van La Creuse, gemaakt zonder gelatine" kirt de verkoper. De prijs is er ook navenant naar. Ik vraag mij af of mijn snoepjes niet in beslag genomen gaan worden. Is Le Champo zo'n ergelijke plaats als bv. Cinema Palace in Brussel, waar men tracht hun middelmatig cultuursnobisme te etaleren door snacks uit de zalen te weren? Bij de kaartjeskiosk zie ik dat Le Champo kitkats verkoopt. Dan hoef ik mij zeker niet te schamen voor mijn ritselend kartonnen zakje! In Parijs schuiven ze graag op het trottoir aan voor filmvertoningen. Het is een vreemd ritueel, met verschillende rijen voor verschillende films, en ook soms nog een paar rijen voor bezoekers die al een kaartje hebben. Op een gegeven moment stuift de rij dan uiteen en trekt iedereen gewoon de zaal in. Bij deze kortstondige wachtperiode valt het mij opnieuw op hoe wijdverspreid de cinefiele cultuur in Parijs wel niet is. Ik ben al in filmhuizen over de hele wereld geweest, maar meestal dagen er enkel bejaarden op. Parijs is de enige plaats ter wereld waar jonge, hippe mensen een zonnige zondagnamiddag enthousiast zijn voor een oude Lubitsch. De cinefiele cultuur doorgeven wordt ook als een sacrale handeling gezien. Een charmant ouder koppel daagt op met hun puber(klein)dochter - die eruit ziet alsof ze liever ketamine met haar vriendinnetjes zou gaan nemen, of weet ik veel wat pubers vandaag de dag voor amusement doen. De rij voor mij zitten er jonge ouders met twee meisjes die er niet ouder dan 9 jaar uitzien - kunnen die überhaupt al ondertitels lezen? Cinefiele vorming wordt heel au sérieux genomen in Parijs, in tegenstelling tot eender welke andere plaats ter wereld waar zelfs de meest rabiate cinefielen een soort minderwaardigheidscomplex etaleren, alsof ze maar een obscure nerdy hobby hebben, waar ze best niemand anders mee lastigvallen.

Zoals jullie al hadden kunnen verwachten, zijn de sneerende berichtjes op Letterboxd voor That Uncertain Feeling onterecht. De film valt met de deur in huis, en trakteert ons vrijwel meteen op de algekende Lubitsch Touch. De terugkerende hik zorgt meteen voor een welkome transgressie in het elitaire Park Avenue wereldje. Lubitsch speelt voortdurend in op dit soort herhalingen, zoals met de Hongaarse beleefdheden. Egeszegedre! Dat moet ik de volgens keer maar eens bovenhalen in de Viktor Orban denktank. Het is een Lubitsch die genoeg absurditeit en dwaasheid cultiveert en een gezwind tempo aanhoudt, een ritme in crescendo dat me deed denken aan To Be or Not to Be. Na de vertoning begeef ik mij naar het heiligdom van cinéma Le Desperado - neen, nooit zal ik de nieuwe benaming 'Ecoles Cinema Club' normaliseren. Ik heb helaas geen tijd meer om de film over stoute meisjes te kijken, maar gris en stoemelings wel een promotiefoldertje mee dat ter ere van de re-release opgemaakt werd. In een verlaten pizzeria fetisjeer ik kortstondig actrice Jeanne Goupil. Gauw maar eens terugkeren naar dit cinefiel Mekka?