Krajobraz po Bitwie (1970)

Typische Wajda film die zijn eerdere oorogstrilogie in herinnering roept, vooral dan PID. Alleen al vanwege het triviiale gegeven dat de held hier met een brilletje rondloopt, maar vooral omdat dit vlak na de oorlog speelt en zich focust op de anti-communistische, katholieke verliezers.

Een film ook met groteske trekjes, wat meteen blijkt uit de langgerekte openingssequentie waarin de gevangen officieren door de Amerikanen( gedubde Polen ) uit het concentratiekamp worden "bevrijd" op de klanken van nb de 4 jaargetijden van Vivaldi.

Wajda schijnt weinig fiducie te hebben in de Poolse upper classes die hij ironisch beziet via de figuur van anti-held Olbrychski, een dichter die-hoe origineel-niet in staat is tot actie en zich liever onledig houdt met zinloos gemediteer over de nationale identiteit. Dit terwijl zijn collega's de gewoonten van de nazi's lijken te hebben ingekapseld.

Onder het landschap uit de titel dienen wij vooral het psychische landschap te verstaan, want uiteindelijk sluit de anti-held zich noodgedwongen af voor de fysieke realiteit.

We zien dan ook weinig landschap en heel veel close-ups van de personages die weinig zin lijken te hebben om afscheid te nemen van de oorlog, en de ironie van het slot lijkt me verder duidelijk.

De film is trouwens gebaseerd op verhalen van Tadeusz Borowski.

Ik zeg het eerlijk: het kostte me grote moeite om deze film uit te kijken. Toch gedaan omdat Andrej Wajda nu eenmaal een groot filmer is die mooie films gemaakt heeft. Daar hoort deze wat mij betreft niet bij. Er is vrijwel geen verhaal, nauwelijks een rode lijn, een hoop zinloos gewauwel en de eeuwige Daniel Olbrychski, die in vrijwel iedere Wajda-film uit die jaren opduikt. Hier is hij een dichter en boekenwurm, die in verschillende kampen kletst met medegevangenen, terwijl ze wachten op, ja, waarop eigenlijk? Opdat ze naar huis mogen, misschien. Ik heb er weinig van begrepen en begrijp ook niet wat Wajda nu precies bedoelde met deze film, die geen enkele feitelijk informatie bevat waar de kijker iets mee kan, maar alleen gevangenen laat zien die er fit en weldoorvoed uitzien. Zo was het niet denk ik.