Welcome to Chechnya (2020)

Een 21ste eeuws Rusland.

Pittige en voornamelijk nare documentaire over homo/lesbie-jongeren die uit Tsjetsjenië naar Rusland vluchten om in Moskou onder te duiken in een geheim gebouw. Waarom naar Moskou zou je denken; waar het voor homo's net zo riskant is als hun thuisland....

Deze jongeren worden goed bijgestaan en ondersteund door twee activisten en dit levert veel intensieve en aangrijpende opnames op; bedenkend dat dit nou een keer geen geacteerde film is. Je hebt meteen gigantisch veel sympathie voor alle deelnemers in deze film. Hoe dapper ze zijn en hoe ze doorzetten om hun doel te bereiken. Het homopaar, de lesbische jongedame... Je leeft met ze mee.

Tussendoor krijgen we ook archiefbeelden te zien die niet misselijk zijn. Waar zonder pardon homo's voor de smartphonecamera worden belaagd, geschopt, geslagen, gemarteld en zelfs verkracht... en de regering weet zogenaamd van niks.

Tot het zekere moment dat ik totaal niet zag aankomen.

Een genadeloze, confronterende maar toch ook wel hoopvolle docu. Je moet het zien om te geloven.

4,0*

Ik sluit me volledig aan bij voorgaande commentaar van sinterklaas. Shockerend is deze docu. Mooi in de zin van persoonlijk, liefdevol, aangrijpend en dicht op de huid en dus minder gericht op het regime dat de het gruwelijke geweld veroorzaakt en tolereert. Waar Tsjetsjenië het extreemste voorbeeld is, krijgt ook Poetins Rusland ervan af. Deels blijft onderbelicht waarom opereren als belangenorganisatie blijkbaar beter lukt in Moskou. Is het enkel de christelijke achtergrond (?) die (iets) minder extreem geweld tegen homo's mogelijk maakt? Moskou en Poetins lange hand: een corrupte rechterlijke macht, de misselijkmakende steun aan Kadyrov wordt wel meer dan duidelijk. Het verrassende aan de docu is natuurlijk de onthulling van het gezicht van de hoofdpersoon. Ik kon voor het moment al niet begrijpen waarom zijn gezicht leek op te lichten. Na het zien van de docu blijven de diverse mensen in je hoofd zitten: hoe is het nu met ze, hoe is het met Anya?

Des te triester om te zien dat het homogeweld hier en NU in de lage landen ook actueel moet zijn.

Ps. de docu is nog tot eind maart beschikbaar via de VRT en was eerder te zien op de NPO (2doc), Filmfestival Gent en IDFA.

Luister hier een podcast over de docu: Welcome to Chechnya - 2Doc belt met Boeijen on Spotify

Toch wel aangrijpende documentaire over anti-LGBT-geweld in het semi-wetteloze Tsjetsjenië, in feite een veredelde provincie van Rusland. De staat ontkent alles en lijkt het gedrag (op zijn minst) te tolereren. De betrokken NGO - die alles financieel en PR-matig wel op orde lijkt te hebben - doet dapper werk door slachtoffers in veiligheid te brengen.

Wat goed naar voren komt is het leven van de vluchtelingen; na de initiële opluchting blijken ze in een cyclus van angst, onvrijheid en verveling terecht te komen.

Overigens een bekaaid gemiddelde hier, in vergelijking met de voorgaande commentaren en het cijfer op IMDB. Van de lage stemmers geen commentaar?

Olga Baranova en David Isteev zetten zich in voor mensen die het slachtoffer dreigen te worden van de zuiveringsacties in Rusland (en Tsjetsjenië) in het bijzonder. France filmde in het crisiscentrum en garandeerde de anonimiteit van de slachtoffers door hun gezichten te vervormen met behulp van deep-fake. Het gebruik van die techniek kan afleiden van het onderwerp, maar France voegt regelmatig authentieke beelden (onderschept door activisten) waarin we zien dat de Russische federatie een vrijhaven is voor discriminatie, zware mishandeling en vervolging van iedereen die niet voldoet aan de traditionele heteroseksuele norm.