Dr. Jekyll and Mr. Hyde (1920)

Wat een fantastische klassieker met de echte horrorsfeer van de jaren 20. Met de kerkmuziek die de film ook gewoon leuk maakt. Geweldig gecast en de film kon mij niet vervelen. De setting vond ik erg goed gedaan dus 4,5 sterren.

Moet bekennen dat ik het klassieke verhaal van Dr. Jekyll and Mr. Hyde nauwelijks kende, maar het is op zich wel een geinig verhaal. Alleen de stomme film-versie ervan vond ik niet heel geweldig. Grote attractie is John Barrymore, die als Hyde er nog best creepy uitziet en zicht gedraagt. Maar verder gebeurt er niet zoveel opzienbarends. De orgel-soundtrack vond ik overigens erg overheersend op een vervelende manier.

Hoe een 94- jaar oude film te beoordelen? Volledig subjectief naar de maatstaven van nu, of meer objectief naar die van toen. Of een beetje ertussenin waar ik naar neig. Maar zelfs dan, met de mogelijkheden van toen in het achterhoofd, is dit gewoon geen heel beste film. Er wordt veel gebruik gemaakt van tussentitels terwijl juist de beelden voor zich moeten spreken. Kijk eens een film als Jaws: daar heb je het eerste kwartier geen tekst nodig om volledig het verhaal te begrijpen. Dat heeft deze film wel nodig, en dat vind ik toch wel een zwaktebod. En dan nog vind ik het geheel rommelig en vooral, als zwaarst wegende punt: het is ook simpelweg saai en ondanks de geringe speelduur niet makkelijk uit te zitten.

Wel is die Victioriaans-aandoende horrorsfeer erg mooi, met weinig overzichtsshots en veel scènes in nauwe bedompte kamers. 1,5*.

Voor mij was dit een eerste kennismaking met het verhaal van Dr. Jekyll and Mr. Hyde. Ik sluit me aan bij wat hier al gezegd is (mist wat spanning, beetje saai en langdradig). Dat geldt tenminste voor de versie van 80 minuten, want dat is wat ik zag. Daarmee is wel al het negatieve gezegd over deze film, de opbouw is traag maar verder prima, en het verhaal wordt best goed gebracht. Vooral de scènes met Mr. Hyde zijn goed gefilmd en de (horror)sfeer in de nachtelijke scenes komt ook prima over.

Interessant om een keer gezien te hebben. Ruim 2,5*

Deze Jekyll en Hyde is niet de eerste verfilming van het verhaal van Robert Louis Stevenson. Er waren in 1912 en 1913 al een paar verfilmingen maar wel één van de meest interessantste oudjes. Vooral doordat hoofdrolspeler John Barrymore zowel als Jekyll als Hyde speelt. En die transformatie van de beschaafde Jekyll naar de monsterachtige Hyde weet hij zeer indrukwekkend neer te zetten. En dat zonder speciale effecten (behalve zijn klauwachtige handen) Toch zijn er ook wel wat aanmerking : zo zijn er een paar niets toedoende personages en is het filmen nogal statisch en kent weinig afwisseling. Toch is deze oude Jekyll en Hyde helemaal niet onaardig want er hangt een redelijk duistere sfeer en is voor zijn tijd zelfs nog vrij gewelddadig.

De regie van deze verfilming van de beroemde roman ‘Strange Case of Dr Jekyll and Mr Hyde’ van Robert Louis Stevenson is in handen van John S. Robertson. Een bekende regisseur die vele (mij onbekend) silents regisseerde. Hij oriënteerde zich voor deze film vooral op een toneelversie uit 1887 die twintig jaar lang succesvol werd opgevoerd en die inhoudelijk iets afweek van de roman doordat het plot was verrijkt met een liefdesgeschiedenis. In de film is dat dus ook het geval.

Voor de verfilming werden beroemde namen uit het toenmalige toneel- en filmreservoir aangetrokken. Hoe snel glorie vergaat, blijkt wel uit het feit dat John Barrymore de enige naam is die ik ken. Barrymore is de spil van de film. Hij is de goedhartige Jekyll en hij is het monster Hyde. Zijn transformatie van Jekyll in Hyde ziet er redelijk uit. De film gebruikt amper speciale effecten en Barrymore is vooral afhankelijk van zijn mimespel en zijn lichaamstaal om de transformatie gestalte te geven.

Zoals gebruikelijk in stomme films, gebeurt dat met veel overdreven theatraal gedoe. Hoewel ik dat theatrale soms wat lachwekkend vond overkomen, slaagt Barrymore er wel in om daarmee de ellende van Jekyll te illustreren die als beheerste onderzoeker en wetenschapper de controle verliest aan het monster Hyde.

Als Hyde zet de theatrale Barrymore een monsterlijk karikatuur neer dat met veelzeggende weidse gebaren en een valse loerende blik zich te goed doet aan alcohol, vrouwen en zelfs sadistische impulsen niet schuwt. Mij is die overdreven manier van acteren iets te melodramatisch, hoewel ik begrijp dat deze acteerkunst natuurlijk zeer gangbaar is voor een acteur in een silent. Ik kon er maar moeilijk aan wennen.

Ondanks alle theatrale overdrijving is de verandering van Jekyll naar Hyde op zich best indrukwekkend. Komt ook omdat de muziek hierbij een belangrijke rol speelt. De muziek onderstreept heel functioneel de verschrikking van de transformatie en duwt het innerlijke drama ervan naar grote hoogte.

De film is goed kijkbaar. Het verhaal is simpel. De setting in het 19e eeuwse Londen is sfeervol. De kroegjes en de viezige steegjes vormen prachtige decors. De personages zijn eenvoudig maar wel treffend weergegeven. De film had soms zelfs last van een zekere spanningsboog. Niet onaardig dus.

Ik heb tijdens het kijken wel momenten gehad dat ik me verveelde. Het overviel me in de eerste helft van de film die simpelweg niet bijster interessant is. Er gebeurt in dat deel van de film vrij weinig. En dat weinige is ook nog eens te zien op weinig dynamische beelden. Pas als de eerste transformatie plaats vindt, wordt het leuker. Dat is echter pas na ruim een half uur film. Tot die tijd is het doorbijten.

John Barrymore als Dr. Henry Jekyll zet zich in voor de medemens en offert veel op waardoor hij zijn privéleven op de helling zet. Martha Mansfield als Millicent Carewe heeft een oogje op hem, maar door al zijn werk wordt ze wat ontzien door hem. Het verhaal ontvouwt zich langzaam met een opvallende zachte muziekscore. Na 25 minuten ongeveer wordt hij door discussies met Sir George Carewe (Brandon Hurst) en door een optreden van Miss Gina ( Nita Naldi ) in verleiding gebracht om het onmogelijke te gaan doen, nl. een serum ontwikkelen om de goede en slechte kanten van zichzelf te scheiden. De verandering van Jekyll naar Hyde is toch voor die tijd wel erg geslaagd : zijn lange vingers, akelig gezicht...een echte creep ! Er wordt heel wat aandacht besteed aan zijn verandering. De gedachte is ook wel fascinerend ....Wat kan je allemaal doen wanneer je een andere look zou hebben? Er komen ook heel wat andere personages in het verhaal voor, maar die hebben te weinig inhoud of ze komen te vluchtig in de film voor. Bijvoorbeeld de scène met dat jongetje is wel een heel rare scène en totaal niet duidelijk.

Er volgen ook heel wat verschillende muziekdeuntjes, de ene al meer passend dan het andere. 6/10

Gezien: Blu-ray versie.

Klassieke horrorfilms of films in het algemeen die afstammen uit de jaren 20 en 30 gaan er regelmatig goed bij me in. Daar kan ik in ieder geval meer waardering voor opbrengen dan films die 40 jaar later werden uitgebracht. Deze oude variant op een bekend verhaaltje kon me echter totaal niet bekoren, vooral omdat het niet echt binnenkwam.

Normaal vind ik dit soort films uitermate charmant, maar dat kan te maken hebben met het feit dat ik ook voor die tijd wat duurdere films zag. Dit lijkt voor wat minder geld te zijn gemaakt, en dat valt erg van het resultaat af te lezen. Het verhaal dat in de eerste 10 minuten nog weet te boeien vervalt namelijk al snel in een wat knullig geheel dat nooit een sterke indruk achterlaat.

Vooral de Mr. Hyde versie vond ik ronduit belachelijk overkomen. Wellicht dat die beelden vroeger veel indruk hebben gemaakt op de zenuwen van de kijker, maar tegenwoordig ziet het er niet meer uit. Een beetje dwaas de camera inkijken met een gebogen rug, ik kan er weinig sympathie voor opbrengen. Als vervolgens ook nog een soort romantiekplotje wordt toegevoegd is het snel afgelopen met de pret.

Ik kwam er nogal moeilijk doorheen. Wellicht dat ik het beter had kunnen waarderen als ik de 50-minuten versie voor ogen had, maar in dit geval was er geen andere keuze dan de langste versie en die duurde dus vooral lang. Soms zijn films van dit kaliber uitermate sfeervol en indrukwekkend, maar hier kon ik die knappe beelden eigenlijk geen moment herkennen.

Jekyll & Hyde, een klassiek verhaal waar iedereen wel eens van gehoord heeft. Het heeft iets mythisch: een dokter die probeert het goede en kwade in iemands brein te scheiden. Bij het experiment maakt hij een kwaadaardig alter ego dat 's nachts voor chaos zorgt in de straten van Londen.

Dit is een zeer interessant uitgangspunt maar tot nu toe ben ik bij elke versie van dit verhaal nog niet van mijn sokken geblazen. Deze versie uit 1920 is daarbij ook geen uitzondering. Op de een of andere manier is het naar mijn mening een erg saaie bedoening. Er gebeurt wel redelijk wat maar het interesseerde me opvallend genoeg niet. Mr. Hyde komt dreigend over met uitzonderlijk enge make-up terwijl Dr. Jekyll maar een erg saai personage blijft. De randpersonages zijn ook maar aanwezig.

De derde akte is veel beter dan de rest en zorgt eindelijk voor een akelig gevoel. Dat het einde maar wat afgeraffeld word is alleen maar zonde.

2,5*