Sinais de Fogo (1995)

Portugal 1936. Bij het uitbreken van de Spaanse burgeroorlog wil een groep Portugese studenten de strijd aanbinden met het oprukkende fascisme in Spanje en in eigen land, waar Salazar de scepter zwaait. Ze maken een plan om een aantal Spaanse verzetstrijders vanuit Portugal per boot naar Spanje te brengen, een hachelijke onderneming met veel risico's. Eén van studenten is echter meer bezig met het veroveren van het hart van de zuster van één der samenzweerders, dan met de strijd tegen het fascisme.

Klinkt een beetje ingewikkeld en dat is het ook. Luís Filipe Rocha heeft de roman van Jorge de Sena als uitgangspositie genomen voor zijn film, en dat is interessant, want er zijn niet zoveel films over het begin van de Spaanse burgeroorlog, en zeker niet vanuit het perspectief van de 'buren' op het Iberisch schiereiland. Al in de eerste scène zien we dat twee Spaanse vluchtelingen door de geheime politie van Salazar uit een pension worden gehaald, hetgeen bewijst dat het fascistische regime in Portugal al vanaf het begin nauw samenwerkte met Franco om de wettig gekozen regering van Spanje ten val te brengen.

Toch moet deze film het niet zozeer hebben van het verhaal, maar meer van de sfeer: autoritten over duistere wegen, geheim overleg in nachtelijke parken, samenzweerders die sterk verdeeld zijn over het doel van de actie, de rol van de communistische partij, de angst van de gevluchte spanjaarden over wat hen te wachten staat. En dan ook nog de liefdesperikelen van Jorge en de mooie Mercedes (Ruth Gabriel) die regelmatig het bed delen. Beetje veel allemaal. Maar de fotografie is prachtig en de soundtrack ook. Je bent echt terug in de tijd, in het Portugal van de jaren dertig, en dat is de voornaamste kracht van de film.