Pine Flat (2006)

Als das Kind Kind war

Ik moest onwillekeurig denken aan deze dichtregels van Peter Handke uit Wim Wenders' film Der Himmel über Berlin. Lockhart's film gaat (zoals altijd in haar werk) over de beleving van tijd. Zelf zegt ze te hebben willen onderzoeken hoe de beleving van tijd verschilt wanneer je alleen bent ten opzichte van het verkeren in een groep onder andere mensen. Vandaar ook de tweedeling van de film: in de eerste helft zijn de kinderen alleen, in de tweede helft met elkaar.

Maar ik dacht ook aan het verschil in tijdsbeleving tussen een kind en een volwassene. Kunnen wij - volwassenen - nog als een kind kind zijn? Kunnen we nog zo volledig in het moment zijn, opgaand in een boek, in spel, in het veld met een eerste vriendinnetje zoenend, zwemmend? Het lijkt erop dat we gaandeweg ons leven deze capaciteit meer en meer verliezen (tenzij we Zen-meester zijn).

We stapelen steeds meer tijdslagen opeen waarin we kunnen verkeren: we bouwen immer meer herinnering op en we bouwen evenzeer aan steeds grotere toekomstplannen naarmate we in ons leven vorderen. Onze tijdsbeleving wordt daardoor denk ik steeds diffuser, we leven in steeds meer tijden tegelijk, we staan in het centrum van een steeds uitdijend universum van herinnering en projectie.

Daarom is de gekozen slow cinema stijl zo passend om deze thematiek in filmische vorm te gieten. De extreem lang aangehouden shots van telkens 10 minuten dagen je uit opnieuw te kijken naar wat je ziet, een andere kijkhouding aan te nemen dan je waarschijnlijk gewend bent. Het kijken naar dit soort films nodigt je uit om weer even kind te worden, weer even in volle aandacht met een ding bezig te zijn, op te gaan in het moment, jezelf te verliezen. Dat is pertinent, in deze tijd die zich vooral kenmerkt door connectiviteit, waardoor je juist nooit helemaal op een plek tegelijk bent, maar altijd overal en misschien daardoor juist nergens echt thuis bent.

En paradoxaal genoeg lukt dat Zen-kijken eigenlijk helemaal niet in deze film, omdat je als kijker tegelijkertijd steeds opgaat in de film en heel bewust bent van het verloop van de tijd, van je eigen kijkactiviteit. Het is dus geen compleet immersieve ervaring, het is enigszins cerebraal of intellectueel kijken.