El Páramo (2011)

Erg prettig. Ten eerste is het enorm sfeervol rondom die onvoorspelbare heuvel. Hoogtepunt is het onheilspellende karakter, dat zich vooral laat leiden door simpel gebruik van een mistbank in een desolate omgeving. De langzame aftakeling van de soldaten (wisselwerking) zorgt daarbij voor een hoop onrust. De film bouwt zich heel fijn op en staat visueel z'n mannetje. Lekker dicht op de huid en zo grauw mogelijk gehouden. Mist helaas net het vermogen om door te stoten waardoor het een kleine topper had kunnen worden, maar blijft desalniettemin een solide film.

Ja hier hou ik van. Sfeervol, mistig, mysterieus en bovenal een geweldige duistere audio, mooi gedaan. Het is een beetje jammer dat het genre horror eraan wordt meegegeven, dat wekt misschien valse verwachtingen. Het is weliswaar horror/angst wat de soldaten doormaken maar geen pure horror zoals gangbaar in film-terminologie. Het is veel meer een psychische aftakeling van de militairen die je krijgt voorgeschoteld in een onheilspellende setting.

En die aftakeling werkt goed, getriggerd door traumatische ervaringen, bijgeloof, het groepsproces waarin men elkaar meesleurt (ook via de dagboeken) en vooral door de vrouw die wordt gevonden.

Vind het altijd prettig als het open staat voor interpretatie: is het een vrouw met kwade machten of denken de soldaten dat alleen maar. Wat mij betreft zeker niet dat eerste omdat het er niet in zou passen en er ook niets direct op wijst, maar omdat je alles blijft ervaren vanuit het standpunt van de mannen krijg je daar geen stelligheid over. Een nadeel is wel dat het iets te eentonig door tokkelt allemaal, verder weinig op aan te merken.

Sluit ik me bij aan, ijzersterke film, die hier spijtig genoeg onderhevig is aan flinke onderwaardering. Al valt dat te verklaren: El Páramo is geen horror, noch oorlog pur sang. Veeleer twee genres die in de blender gemieterd worden, waarbij het resultaat voornamelijk drijft op de akelige sfeer.

Daaraan geen gebrek namelijk. De benevelde, desolate contreien rondom de omineuze militaire basis zijn hier onder andere debet aan. Vanaf minuut één is het al wel duidelijk dat er iets niet pluis is op de Colombiaanse hoogvlakte, althans, die indruk krijg je als kijker. Want was er werkelijk gevaar? Was de 'guerilla' informante echt verantwoordelijk voor het dood en verderf? Als kijker wordt je er uiteindelijk over in het ongewisse gelaten, wat het ook een stuk mysterieuzer maakt.

De psychische aftakeling die gaandeweg intrede doet, heeft zijn kracht vooral aan de soundtrack te danken. Geweldige dreigende klanken, die de film veel sfeer verlenen. Eens de soldaten stuksgewijs mentaal beginnen te ontwortelen laat de soundtrack zich enkel tot een nóg grotere troef kennen. Aan de visuals had Marquez wellicht net wat meer aandacht mogen schenken, al komt de film met louter zijn setting al een heel eind.

Naar boven afgeronde 4,0*, lekkere trip. Overigens wel een einde dat ietwat aan de goedkope kant is, maar ach. Zeker een werkje dat meer aandacht verdient.

Rommelig.

Op papier is een oorlogshorrorfilm altijd wel interessant, zeker als je rekening houdt met het feit dat 't redelijk obscuur is. El Páramo heeft het nadeel dat het ook redelijk onder de radar is gebleven voor de meeste liefhebbers, maar gelukkig is het niet zo dat men er zoveel aan mist.

Regisseur Marquez kiest ervoor om de horror maar een beperkt platform te geven hier en de psychologische spanning tussen de soldaten te belichten. In totaal zijn het er negen die ik na enige tijd amper meer uit elkaar kon houden. Niemand blinkt echt uit, ondanks dat het acteerwerk best behoorlijk is. Ik vond ze qua dramatiek en problematiek teveel op elkaar lijken, waardoor iedere soldaat gewoon te weinig kleur en inhoud heeft. Altijd een gemiste kans, aangezien een groot deel van de film drijft op de connectie tussen de heren.

Links en rechts wordt de spanning wat opgekrikt en krijgen we langzaam maar zeker interessante settings voor de kiezen. De mistige heuvels, het verlaten pand en de donkere kelders hebben wel een zekere charme die Marquez goed benut. Helaas benut hij ze alleen niet zo vaak. Het getier en geschreeuw tussen de soldaten heeft z'n effect al relatief snel verloren in El Páramo, waardoor ik het wel jammer vond dat de spanning beperkt bleef.

Veel meer heb ik er niet over te zeggen. Een ietwat saaie maar sfeervolle oorlogshorrorfilm die het diep zoekt, maar uiteindelijk niet erg diep kan vinden. Voor de liefhebbers van dit soort films is het van harte aan te raden, je ziet er tenslotte niet al te veel van. Knap is het echter allerminst, maar de potentie van Marquez is snel gezien.