Il Marchese del Grillo (1981)

De film won 7 Awards (Zilveren Beer Berlijn 82, 2 David di Donatello Awards en 4 Silver Ribbon Awards) en kreeg nog één Nominatie voor de Gouden Beer van Berlijn 1982.

En toch staat deze klassieker met 1000 plus stemmen op IMDB en een aardig gemiddelde, hier op welgeteld 0 stemmen. Misschien komt het omdat Sordi hier geen DDD of NDA voor kreeg, terwijl hij minstens een Oscar had verdiend voor zijn rol als de eponieme anti-held in een film die als het misschien laatste grote hoogtepunt uit de CAI, de carrière van Sordi en die van Monicelli wordt beschouwd.

Gebaseerd op de legenden in Rome over een echte markies del Grillo die trouwens leefde in de 18-e eeuw, terwijl de film in de eerste jaren van de 19-e eeuw speelt. Niet toevallig natuurlijk, want door hem te setten ten tijde van de Napoleontische woelingen konden de makers- onder wie gekende scenaristen als Pinelli en Zapponi- hun anti-, democratische en progressieve boodschap nog wat meer benadrukken.

Sordi die hier 90 % van de tijd in beeld is en een dubbelrol heeft aangezien hij ook nog opdraaft als dubbelganger van de markies in de beroemde sequenties met de carbonaro Gastone, speelt hier in feite weer een personage dattie zo vaak speelt: dat van de gewetenloze opportunist en cynicus, met als verschil dat hij hier dankzij zijn hoge maatschappelijke status wegkomt met de streken waar hij in zijn andere, kleinburgerlijke rollen meestal voor moet boeten. Waarbij de kwaliteit van Sordi is dat je met deze objectief gesproken schobbejak toch gaat sym-pathiseren.

Hij blaast de rest van de cast tamelijk weg, m.u.v. de ouwe Stoppa als de diabolische paus Pius 7, wat je noemt een gewetenloze opportunist., van wie Sordi een "nipote"is. Verder zien we o.a. Bucci als de priester-bandiet, Porel als Napoleontisch officier en Berg als de zangeres en love -interest van de held, Bevilacqua als zijn valet en Billi als een joodje dat slachtoffer van zijn streken wordt.

Rome vintage 1800 werd gewoon nagebouwd in Cinecittà inclusief de Sint-Pieter, sommige scènes werden opgenomen in plein air in kleinere stadjes in Latium en Umbrië. Waar ze die operavoorstelling opnamen weet ik niet, ik zat teveel op die gepoederde pisnichten te letten.

Lichtvoetig geregisseerd door maestro Monicelli, met een wederom messcherpe montage van Mastroianni en een score van Piovani, die meerdere Rossini ouvertures bewerkte om het geheel nog wat lichtvoetiger te maken.

Vlotte en amusante komedie gebaseerd op de fratsen van ene markies Del Grillo vertolkt door een werkelijk verbluffende Alberto Sordi.
Er wordt op een plezierige, ook wel stekelige manier de draak gestoken met de aristocratie en met Paus en Kerk (hilarisch bijvoorbeeld als een geestelijke de ziel van een kolenhandelaar tracht uit te drijven en wat dan gezegd als de markies een dubbelganger vindt en daarmee heel zijn entourage in het ootje neemt.
Ook ouwe taaie Paolo Stoppa, als de paus, is goed gecast.
Op "Viaggio con Anita" na, kon Mario Monicelli mij steeds bekoren, zeker met deze gekke markies.