Voyage sans Espoir (1943)

Archetypische noir uit oorlogstijd, noir in alle betekenissen van het woord. Gebaseerd op een roman van dezelfde Mac Orlan die ook QDB van Carné inspireerde, dat is zacht gezegd te merken. Zeggen dat dit een kopie is , is mischien wat overdreven, maar niet veel.

In de frenetiek gemonteerde beginsequentie leren we dat de beruchte spitsboef Gohelle-Bernard ontsnapt is, we begrijpen dat dit de meneer is die in een treincoupé vervolgens een gesprek aanknoopt met Marais in 1 van zijn eerste jeune premier rollen, deze beweert op zijn beurt een rijke bankier te zijn die de boot naar Argentinië wil nemen.

Ze arriveren in le havre- waar anders- waar het als gebruikelijk troosteloos, somber, donker, grauw, regenachtig en ten slotte stormachtig is.

Ook psychologisch, want er ontstaat al snel een driehoekje tussen de 2 en de bekoorlijke blondine Renant, met alle gevolgen vandien...

Gevolgen zoals die in een noir gebruikelijk zijn, maar ook in het zgn. poetisch realisme waar de film op voortborduurt, QDB is reeds genoemd, zelfs de genreconforme liedjes tot en met een shanty ontbreken niet.

De fotografie is zeer opmerkelijk en heeft expressionistische trekjes, de protagonisten zijn meest grotendeels in schaduw gehuld en voor een klein deel- meest de ogen- overbelicht, en ook hollandse hoeken alla Welles worden af en toe gebruikt.

Is deze film uit 43 een allegorie, metafoor of hoe je het noemen wil voor de oorlogstoestand ? Wel...hij werd niet geproduceerd door continental, het gaat over mensen die ontsnapt en of op de vlucht zijn, en de autoriteiten in de hoedanigheid van de wouten zijn niet bepaald bezig met een goede zaak, worden ook niet meteen als zodanig voorgesteld, zacht uitgedrukt...of wat dacht je van het Hitlersnorrtetje van inspecteur Brochard- Chapelin ( sic ) . En die ander- Salou- was gewoon een rat. Dus ja, ik denk dat we hier wel een boodschap achter kunnen vermoeden.

Dit alles werd nog versterkt door de bombastische, dreigende score.

Is uit op DVD in Frankrijk.

Topfilms heeft Christian-Jacque bij mijn weten nooit gemaakt en ook deze "Voyage sans espoir" haalt maar de middenmoot.
Het is een film die aansluit bij die Franse vooroorlogse sociaal-realistische werken met beslist een pessimistische toon : Op het ogenblik dat het geluk eindelijk zijn intrede gaat doen, loopt het fataal af. Het inzoomende "FIN" verhoogt daarbij nog de dramatische, fatalistische toon.
Jean Marais was beslist een graag geziene charmeur (met een smile à la Gene Bervoets) maar had een vervelende stem. Tegenspeelster SIimone Renant was toen madame Jacque, meen ik.
En nog dit : wat beslist opvalt in de film, is de belichting van de personages. Best knap. Het verhoogt de expressiviteit van de scène.