Katyn (2007)

Vooral vakkundig gemaakte film, maar inderdaad niet de gehele speelduur boeiend.

Ik heb ook een beetje het idee dat het veel interessanter is als je iets af weet van deze gebeurtenis of de Poolse oorlogsgeschiedenis en Russische invloed.

Einde is wel erg aangrijpend.

Ik heb lang ernaar uitgekeken om deze eens te zien. 'Katyn' is voor de Polen een enorm trauma, dat voor niet-Polen ook nog eens erg duidelijk het Poolse verleden en de hedendaagse beleving ervan kan tonen. Wat er in oostelijk Europa is gebeurd in en na WO II wordt nog wel eens ondergesneeuwd door de verhalen die we zelf horen over ons eigen oorlogsverleden. Het feit dat de Polen werden 'bevrijd' door dezelfde mensen waarvan iedereen wist dat ze verantwoordelijk waren voor deze massaslachting onder officieren maakt het niet onaannemelijk dat er lang een pessimistische houding heerste.

De film geeft dit aardig weer, door het perspectief te kiezen van de achtergebleven mensen, en door juist in te zoomen op het 'propagandaprobleem': het feit dat 'Katyn' door de Russen werd toegeschreven aan de Duitsers om de eigen aanwezigheid te legitimeren. Ik geloof dat Sovjet-Rusland dit ook altijd heeft volgehouden, en volgens mij heeft Jeltsin eind jaren '90 pas voor het eerst gesuggereerd dat de Russen hiervoor verantwoordelijk waren.

De problemen voor de achtergebleven mensen worden mooi in beeld gebracht; dat zelfs een grafzerk met een datum die verwijst naar de Poolse (en Duitse) versie van de waarheid betekende dat mevrouw werd opgepakt. Zo ver gingen de Russen dus om hun eigen versie van de waarheid boven te laten drijven.

Qua thematiek is de film dus erg interessant, maar de afwisseling van deze scenes met die uit 1940 in het krijgsgevangenkamp en wat daarna kwam maakt het niet erg eenduidig. Ik vond de film enigszins van los zand aan elkaar hangen hierdoor, wat op zich geen groot probleem was, maar hierdoor werd het einde wel heel cru en er dik-bovenop-liggend. Ik had moeite met de heftige scenes. Daarnaast nog was het acteerwerk ook niet erg goed.

Boeiende film dus, die vooral laat zien dat de Polen nog steeds niet klaar zijn met de Russen.

Film die op veel punten te kort schiet. Het verhaal wordt veel te schetsmatig verteld, personages zijn nauwelijks geïntroduceerd of ze verdwijnen alweer. De echte journaals tussen de scenes door werkten niet wat mij betreft. En de film neemt te veel hooi op de vork door niet alleen Katyn maar ook nog even de Russische invloed in post-WO2 Polen te schetsen in een paar scenes.

Tegenvaller van Wajda, de tragische geschiedenis van de vermoorde Poolse officieren had een betere film verdiend.

Wat een film zeg, en tevens mijn 1ste Poolse film, de film was vooral naar het einde toe heel hard en emotioneel om te zien.

Dat dit ook door Poolse mensen gedaan werd niet normaal gewoon.

Mooi gefilmd en goed geacteerd.

Dit is weer eens een andere kant van de oorlog.

4 sterren

Boeiend en beangstigend docudrama, waarin Wajda opnieuw zijn meesterschap bewijst al zijn zijn vroegere films nog indrukwekkender.

Film laat zien dat het voor veel mensen helaas maar een klein stapje is naar barbarisme. Dergelijke schanddaden komen ook heden ten dage nog voor.

Heb de film nog eens opnieuw bekeken, (vooral omdat mijn eerste exemplaar van de DVD beschadigd was), en blijf grotendeels bij mijn eerste commentaar, al vind ik het verhaal errond toch beter dan eerst gezegd.

Daarom een iets hogere score dan voordien.

Sterke film over het schokkend Katyn-oorlogsdrama.

Naast beelden van terechtstellingen, ook veel aandacht voor het leed van de Poolse burgerbevolking.

Archiefbeelden sprekend ingelast.

Sterke vertolkingen doorheen meerdere aangrijpende scènes.

Een beetje een langdradige film doordat er teveel verhaallijnen in zitten. Beter inzetten op 1 verhaallijn en deze sterk neerzetten zoals in bijvoorbeeld The Pianist. Het einde is zeer heftig. Zelden zo'n einde gezien. Jammer genoeg is het niet omdat het einde (laatste 10 minuten) 5 sterren waard is dat de rest van de film dit ook waard is. Soundtrack is prima.

Voor een dermate interessant onderwerp een bijzonder saaie en vervelende film. Ik kom persoonlijk geen moment in het verhaal en heb geen enkele enige binding met de hoofdpersonen. De opbouw zoals die neergezet wordt snap ik nog wel tot op zekere hoogte, maar door het veel te lange tussenstuk dat gewoon saai is en eigenlijk niets toevoegt, sijpelt alle kracht en interesse, zover die er was, uit de film weg om de laatste tien minuten nog even wakker te schrikken. De waarheid komt in die zin op tafel en de executie zoals die ging wordt in beeld gebracht op indringende wijze. Ongetwijfeld wordt voor deze opzet gekozen om de onzekerheid, onwetendheid en dat niemand de verantwoordelijkheid wilde hebben te benadrukken. Het was pas in 1990 dat Rusland toegaf verantwoordelijk te zijn geweest. Toch faalt de film in die opzet.

De oude gemonteerde archiefbeelden zijn mooi, zo nu en dan ook erg mooie bijna sprookjesachtige shots met vallende sneeuw bijvoorbeeld maar de falende opbouw van de film blijft een feit. Het zou volstaan de eerste tien minuten te zien en vervolgens de laatste, de afvoer en executie, het midden gedeelte is veel gescheer en weinig wol. Helaas een behoorlijk gemiste kans. Wellicht dat deze film in Polen als nationaal trauma wel heel erg spot on is en aanspreekt maar mij doet het bar weinig wat jammer is want een dergelijke onderwerp had beter verdiend.

Katyn is een Russisch dorp, dat ongeveer 20 km ten westen van de stad Smolensk ligt. Het nabijgelegen bos was in 1940 één van drie locaties waar de NKVD, Poolse burgers, geestelijken en militairen executeerde. De Nazi’s beschuldigen de Russen hiervan en die beschuldigen op hun beurt de Nazi’s. Deze film is gebaseerd op een boek van schrijver Andrzej Mularczyk die op zijn beurt de gebeurtenissen van getuigen uit dagboeken of brieven in zijn boek verwerkte. Het verhaal van de film neemt een aantal keer een wending waarbij er nieuwe karakters worden geïntroduceerd, die dan een belangrijke rol toebedeeld krijgen. Door deze late introducties blijft het wat afstandelijk. Andere verhaallijnen worden afgebroken of nauwelijks afgerond. Alleen Maja Ostazsewska, die Anna, de vrouw van Lt. Jerzy speelt, is een stabiele factor in de film. Er wordt door alle acteurs prima geacteerd. Helaas vormt de constant herhalende boodschap van de Sovjets zijn fout een zwakte en maakt van Katyn's speelduur van net iets meer dan twee uur een aardige maar wat mindere film.

Enkele maanden na de invasie van Polen door de nazi's in 1939 werden zo'n 15.000 poolse krijgsgevangenen vermoord door de Sovjet geheime dienst. Deze schokkende gebeurtenis vormt het onderwerp van deze poolse film en hakt er op beeld ongenadig in, maar helaas zijn alle randzaken en overige plotlijnen cq personages dodelijk saai. Dan blijkt het fascinerende onderwerp zelf helaas uiteindelijk toch niet toereikend om hier een boeiende kijkervaring van te maken.