Feng gui Lai de Ren (1983)

Een soort tussenweg van twee klassieke coming of agefilms. Waar in I Vitelloni de intellectuele besluitenloze adolescenten de hoofdrollen spelen en in Los Olvidados ordinaire straatschoffies zijn het hier de kinderen van de armere middenklasse. Geen baan en zo levenloos als wat. Duidelijk is ook dat ze bijna allemaal niet echt hun best deden op school, anderen zijn ze gemakkelijk te slim af en je hoeft hier ook geen slimme discussies te zien. Slechts discussies die al snel tot woede en agressie leiden. Geeft een vermakelijke glans aan de film, maar is niet echt van een hoog niveau.

Verder wel schitterende plaatjes van de steden en soms de natuur. Ook mooi zijn de kleine wijkjes aan de zee, knap hoe Hou de (werkloze) arme middenklasse treffend vastlegt. Altijd veel moeite doende, soms nog erg traditioneel, elk beetje werk aanpakken terwijl de jongeren telkens maar weer in de problemen komen, tot ongenoegen (en vooral onwetendheid hoe dit aan te pakken) van de ouders.

Familiebanden worden ook mooi aangestippeld en vooral het laatste halfuur is van sterke klasse. Waarin de hoofdrolspeler afstand probeert te nemen van zijn vrienden, zich helemaal stort op zijn ''crush'', het vriendinnetje van een bekende kruimeldief, daarop werk neemt, het meisje voor zich wint, maar uiteindelijk toch weer genegeerd wordt. Toch wordt hij in zijn eigen misère een voorbeeld van zijn vrienden, die uiteindelijk ook beseffen dat ook zij eens moeten beginnen met keuzes maken. Knappe vroege film van Hou, die nogal bungelt tussen een 3,5* en een 4,0*. Laat ik maar eerst laagjes beginnen, met een grote kans op verhoging.

3,5*

Veruit de minste Hou die ik zag.

Zo'n 10 jaar eerder, maar deed me ergens denken aan Tsai's Rebels of the Neon God. Heb het zo niet op van die straatbendes die maar wat aanklungelen vrees ik. Beetje vervelende personages wiens slice of life mij dan ook niet zo boeit.

Eerste half uur is veruit het boeiendst, wanneer de jongens nog in Fengkuei rondbaggeren. Levert ook veruit de mooiste shots op. Eens in de stad wordt de film een stuk drukker, zowel qua beeld als geluid. Hou heeft hier duidelijk nog een eindje te gaan alvorens hij z'n stijl zou perfectioneren, waardoor het effect erg beperkt blijft en maar een aantal scenes enig echt niveau weten te halen.

Z'n oudere werk is voor mij sowieso meer een verplicht nummertje, maar totnutoe waren z'n oude film nog wel redelijk meegevallen. Dit is de eerste maal dat Hou écht teleurstelt.

1.5*

Voor mij eigenlijk ook te lang geleden. Ik ga vrees ik de pindakaas in als het nog lang duurt voor zijn films goed te krijgen zijn. Want wat was dit weer mooi. En wat groeit het door in mijn hoofd tussen de andere films door zo de laatste dagen.

Waar in zijn commerciele debuut dat ik eerder op het IFFR zag ( Jiu Shi Liu Liu De Ta (1980) ) al wat sporen van zijn stijl zitten, deze (vaak gezien als zijn artistieke debuut) zit er al behoorlijk vol mee. Het is nog wel ruwer dan later werk, maar met evenveel zeggingskracht eigenlijk. Naast wat hierboven al aangestipt wordt ook de actie die soms gewoon even uit beeld verdwijnt bijvoorbeeld. Niet echt met Hou associeer ik nogal bekende klassieke muziek, maar het werkt hier wel degelijk.

Maar dan is er vooral ook het thema, volwassen worden, dat hier op zijn wijze behandeld wordt. Jongeren in een niemandsland tussen school en de onvermijdelijk opdoemende militaire dienst. Soms vol verlangen, constant op zoek, vol met momenten die je vast wil houden maar onherroepelijk weer verliest. jongensvriendschappen die langzaam uit elkaar vallen. De familie die terug blijft roepen. En het meisje dat weggaat. Droefheid omdat je het leven niet vast kunt houden.

Erg fijn.

4.0*

Ik zie hierboven heel vaak de vergelijking met Café Lumière en dat was ook, op momenten, het eerste dat mij naar boven kwam. Zij het dat de stijl in die andere film geperfectioneerd werd. Deze Boys kent meer dramatische invalshoeken die eigenlijk helemaal niet nodig zijn en ook veruit het minste van de film zijn. Dat gedoe met die vader met het gat in zijn hoofd als meest in het oog springende natuurlijk. Jammer, want de beste scènes zijn in de grootstad waar men gewoon wat rondhangt in het appartement, en hun normale levens leiden. Waar huiswerk wordt gemaakt, gewerkt in de fabriek, gegeten en gedronken. Café Lumière bestond alleen maar uit dit soort scènes, deze film kent wat overbodige ballast die het als geheel gewoon ook minder interessant maakt. Maar nog wel 3,5*.

Duidelijk een stap voorwaarts na Green Green, Grass of Home, dit portret van een groepje hangjongeren op de rand van volwassen worden. Ik lees her en der vergelijkingen met I Vitelloni, maar behalve een algemene thematische verwantschap vind ik dat toch wel te veel eer voor deze vroege Hou. Anders dan in Felini's meesterwerk, dat toch meer een portret van een generatie is, wordt hier maar één jongen geportretteerd, de anderen zijn weinig meer dan eendimensionale bijfiguren; bovendien trekt hier iedereen al vrij snel richting de grote stad, terwijl, op een enkeling na, men in I Vitelloni maar blijft rondhangen in hun slaperige stadje.

Van de hoofdpersoon in deze film komen we niet heel veel te weten, behalve als hij even zijn gedachten terug naar zijn kindertijd laat gaan, maar ik vond het gebruik van flash-backs eigenlijk niet zo goed werken. Het overmatig gebruik van overbekende klassieke stukken is ook een kleine smet.

Boys from Fengkuei is wel de moeite waard. Ik vond vooral het eerste deel goed, en Hou toont zich ook een

origineel filmmaker met oog voor detail en compositie. Denk aan vechtpartij gefilmd vanaf een statische camera terwijl de ruzie zich steeds verder buiten beeld afspeelt, een kunstgreep die je nu wel vaker tegenkomt maar bij films van deze leeftijd toch best een noviteit. En bij de onderlinge ruzie waarbij een van de jongens in het water valt zal Hou wellicht aan A Clockwork Orange hebben gedacht?