Oyû-Sama (1951)

Zwaar overdreven inderdaad.

Dit is pas de tweede Mizoguchi voor me dus ik trek niet al te veel conclusies nog. De andere was Ugetsu en dit is wel anders. Zoals veel (grote) Japanse filmmakers uit het studiosysteem daar (Ozu, Naruse) maakte Mizoguchi vooral films gericht op vrouwen, die de belangrijkste bioscoopdoelgroep waren in deze tijd en dit is daar een voorbeeld van.

Op basis van deze film (maar die basis is dus veel te smal) lijkt Mizoguchi wat dramatischer van toon dan de twee die ik eerder noemde. En het drama wordt nergens echt gelaagd, blijft een beetje aan de oppervlakte hangen. Wel mooie plaatjes, zoals een silhouet tegen de achtergrond van bomen ergens midden in de film. Wow.

3.5*

Bij Mizoguchi draait het vaak om het dilemma tussen passie en plicht, waarbij de druk van de maatschappelijke fatsoensnormen meestal de bovenhand haalt op persoonlijke verlangens. Shinnosuke wordt geacht met de jongste zus te trouwen, hoewel hij aanvankelijk in de oudste geïnteresseerd is, maar dat is een weduwe met kind. Nochtans is de jongste niet minder aantrekkelijk, maar vooral bedeesd en introvert. Ook is ze geneigd haar eigen geluk voor haar oudere zus op te offeren, voor wie ze een aanhankelijkheid toont die aan het incestueuze grenst. De driehoeksverhouding leidt tot innerlijke conflicten bij de betrokkenen.

De camera staat vaak stil voor goed gekozen beeldcomposities, dikwijls met een raam of open deur op de achtergrond om ruimte te creëren. Lentebloesems en de golvende zee leveren sprankelende beelden op in afwisseling met de dramatische dialogen. Japanse traditie is aanwezig met kimono's en theeceremonieën. De maan herinnert aan het volkse geloof in een natuurgoden. De oudste zus speelt koto, een Japanse citer die met een soort vingerhoedjes betokkeld wordt.

Grapppig hoe mensen een film zo anders kunnen ervaren. Ik vond het juist een overdaad aan drama, bovendien kon ik maar moeilijk vat krijgen op de personages. De oudere zus (prima gespeeld door Tanaka, maar ze moet voor een grote schoonheid doorgaan- en schoonheid is uiteraard subjectief en wellicht is er ook sprake van cultuurverschillen, maar ik zie het totaal niet) die met haar duidelijke geflirt haar zusje in ernstige verlegenheid brengt, het zusje die zichzelf helemaal wegcijfert, zozeer dat het bijna een parodie leek, en dan die slappe Shinnosuke die geen beslissing durft te nemen. Ze leken op een ongelukkig drietal dat recht op de afgrond afgaat.

Ik heb wel vaker moeite met Mizoguchi, zijn personages zijn zo ernstig en gevangen in conventies, dan heb ik toch veel meer met de meer down-to-earth Ozu.