Þrestir (2015)

De 16-jarige Ari wordt door zijn moeder van het stedelijke Reykjavik naar het noordwesten van IJsland gestuurd. Terwijl moeder een paar jaar in Afrika gaat bivakkeren, gaat Ari bij zijn vader wonen in een landelijke omgeving. Ari heeft zijn jeugd in het dorp doorgebracht maar zijn verbintenis heeft hij met de stad. In het begin van de film zien en horen we Ari met hoge stem zingen in een kerkkoor onder het dak van een imposante kerk. Iedereen in het koor is in het wit gekleed. De kleur van de onschuld. Een intrigerend beeld en een mooi uitgangspunt.

Regisseur Rúnar Rúnarsson laat geen voorgeschiedenis zien. Duidelijk is echter wel dat Ari met grote tegenzin bij zijn vader gaat wonen. Zijn gedrag ten opzichte van zijn vader is tamelijk koel. Als ze samen vanaf het kleine vliegveld met de auto naar vaders huis rijden, is er amper conversatie. Met dialoog wordt in de film trouwens heel spaarzaam omgegaan. De dialoog die er is heeft weinig betekenis. Van veel meer betekenis is de beeldspraak. Ook het licht heeft betekenis. Dat is genadeloos aanwezig. Het is midzomernacht. De personages kunnen zich niet verschuilen. Ze staan altijd in de spotlight. Ze kunnen zich nooit echt terugtrekken. Het is onnatuurlijk. Het continue licht zorgt voor een merkwaardige sfeer die maakt dat mensen zorgeloos en bizar gedrag gaan vertonen.

De camera observeert met terughoudendheid. Afstandelijk. De beelden zijn vrij statisch. Rúnarsson doet het zonder tracking shots, zonder draaiingen, zonder opvallende gimmicks. Þrestir is een film zonder franje. Toch zijn de beelden krachtig en vertellen precies dat wat je moet weten. Een sfeervolle film. Het licht, het landschap, de lusteloze Ari, de onverantwoordelijke vader, de onderlinge verhoudingen. Alle elementen van de film zijn intrigerend en tegelijkertijd wil je er als kijker niets mee te maken hebben. Er hangt een continue sombere lading over de film. Een dreiging ook. Alsof de treurige boel elk moment kan exploderen.

Het einde brengt geen explosieve verlossing. Het einde van de film houdt nog meer treurnis in die zich opstapelt op de laag die er al ligt. Ongelooflijk verstikkend en treurig. Ari neemt een beslissing die zijn leven verandert en hem met een tragisch geheim belast. De tijd van zijn jeugd en zijn onschuld is voorbij.

Þrestir is een existentieel drama over ontworteling, vervreemding, een moeizame vader-zoonrelatie en volwassen worden, De film heeft een subtiele en rustige verteltrant waarin vooral de beelden spreken. Erg indrukwekkend. Erg mooi.