Schachnovelle (2021)

Als groot liefhebber van de schaaksport kon ik een nieuwe verfilming van Schachnovelle niet aan me voorbij laten gaan. Vooraf waren de verwachtingen laag en helaas bleek dit ook terecht. Hoofdrolspeler Oliver Masucci doet het prima, de decors en kostuums zien er prachtig uit maar helaas laat de uitvoering van de film zwaar te wensen over.

De schaakelementen worden veel te theatraal gebracht en het acteren en scenario is eigenlijk voortdurend iets teveel van het goede waardoor de oprechtheid en integriteit van het verhaal verloren gaan.

Een gemiste kans en een schaakverhaal dat beter had verdiend.

Matig.

De Oostenrijkse notaris en vermogensbeheerder Dr. Josef Bartok [Oliver Masucci] slaat met zijn vrouw [Birgit Minichamyr] op de vlucht voor het nazi-regime wanneer dat Wenen inneemt. Hij kent als enige de codes die toegang geven tot de rekeningen van enkele van de rijkste Oostenrijkse families en is daarom doelwit van de Gestapo. Die arresteert hem en Böhm [Albrecht Schuch] gebruikt psychologische marteling om Bartok te breken. Die houdt zich staande door zijn tijd te vullen met het bestuderen van een schaakhandboek en door te fantaseren over een tweekamp tegen wereldkampioen Mirko Czentovic [Albert Schuch]. Uitstekende verfilming van Stefan Zweigs aanklacht tegen totalitarisme uit 1942 met subliem spel van Masucci. Schaken was nog nooit zo spannend op het witte doek!

Ik ben het wel eens met Aapje81(what's in a name...), al ben ik geen groot liefhebber van de schaaksport. En dat schaken nog nooit zo spannend was in een film, zoals mrklm het stelt, vind ik al helemaal niet. Ik vond deze film rommelig, chaotisch en slaapverwekkend. En voor alle duidelijkheid, deze film gaat natuurlijk helemaal niet over schaken. Deze film gaat over een individu dat strijdt tegen een totalitaire overmacht, en die door middel van zijn fantasie de geestelijke en fysieke martelingen waaraan hij wordt blootgesteld poogt te overleven. En dat lukt hem maar ten dele.

Zo'n gevecht om te overleven zou je natuurlijk op het puntje van je stoel moeten brengen, maar eigenlijk kan het je weinig schelen wat deze tamelijk louche notaris overkomt. De gebeurtenissen in het Wenen van 1938 (ik vraag me af wie dat nog op z'n netvlies heeft staan) worden voortdurend afgewisseld met de gebeurtenissen op de boot, nadat de hoofdpersoon er in is geslaagd te ontsnappen aan de beulen van de Gestapo. Dat maakt de structuur er niet helderder op. Bovendien maakt de film niet duidelijk waarom men hem heeft laten gaan. Stefan Zweig, die het verhaal schreef, was een groot stylist. Hij had een betere film verdiend.