Sala Samobójców. Hejter (2020)

Redelijke film waarin een student rechten zijn studie moet opgeven als hij beschuldigd wordt van plagiaat. Een eigentijdse film over sociale media en nepnieuws die in dat opzicht best weet te boeien. Op zich goed opgebouwd, maar wel wat eentonig en de geloofwaardigheid komt soms ook wat in gedrang. Maciej Musialowski is goed gecast in de hoofdrol.

En over de inhoud (i.p.v. de speelduur): Het is natuurlijk een actueel onderwerp. Hoe je politieke bewegingen kunt manipuleren d.m.v. afluistertechnieken en het gebruik/misbruik maken van social media. Hoe een persoon die zijn weg niet vindt in de maatschappij d.m.v. pressie en chantage tot gruwelijke moordacties gebracht kan worden en kan komen. En hoe een student die zich tekortgedaan voelt en daarnaast erg slim is de gevestigde orde kan ontregelen. Er zit veel in in deze film en er wordt zeker door de hoofdpersoon goed en adequaat geacteerd. En dat deze film uit Polen komt waar de democratische rechtstaat onder druk is komen te staan ... Wat mij betreft een film om kennis van te nemen.

Goed!

Het komt dus blijkbaar van de "buitenlandse" films als Netflix een goede film toevoegt aan het aanbod. De Amerikaanse films willen maar niet lukken, dus laat Komasa even vanuit Polen zien hoe het dus wel moet. Tevens de tweede zeer positieve aanvaring met Komasa voor mij.

Hejter is bij vlagen erg actueel, Komasa lijkt er ook op te mikken om de kijker na te laten denken. Vooraf dacht ik dat het een film over virtual reality zou zijn, maar uiteindelijk mikt Komasa vooral op internetmacht. En dat lukt, Komasa lijkt zijn huiswerk te hebben gedaan.

Vanaf het begin voelt de film aan alsof het in goede handen terecht is gekomen. Visueel heeft Komasa zijn film namelijk goed verzorgd. Fijne cinematografie, een duister sfeertje en enkele visuele hoogstandjes. Vooral de belichting is op visueel vlak erg geslaagd. Het enige minpuntje was toch wel de montage, die wat sneller en kundiger had gekund.

Acteerwerk is solide. Ik kende de cast nog niet, maar deze Musialowski doet het in ieder geval bovengemiddeld goed. Aleksander is tegenover Musialowski een goede tegenspeelster. Alle personages zijn intrigerend genoeg, maar wat Komasa doet is ze allemaal een diepere laag geven. Hierdoor creëer je sympathie, en worden de karakters humaan. Een sterk element van Hejter.

De film voelt zwaar aan, maar niet ouderwets. Ik herken hier wel hedendaagse communicatie via het internet mee. Ook kleine dingetjes, zoals hopen dat een persoon je vriendschapsverzoek op Facebook accepteert. Niks voelt echt gemaakt of ongeloofwaardig aan. En als je nadenkt, zijn de gebeurtenissen in de film niet ver weg.

De film weet voor de rest erg te boeien. Komasa houdt alles interessant en mysterieus. Een gemiddeld persoon zou zeggen dat kritiek op het internet ouderwets is, maar Komasa gaat hier goed mee om. Mede door de film in een modern jasje te steken hier en daar.

Als geheel voelt de film erg geslaagd aan. Komasa lijkt geen stukjes te missen, maar de film sleept er wel extreme maatregelen bij die soms iets te makkelijk gaan. Dat is het voornaamste minpunt van Hejter. De lange speelduur is niet voelbaar. Sterke film dit, laat ook wel impact na.

Volgens mij mijn eerste Poolse film en gelijk een boeiende. De hoofdrolspeler is niet alleen een goede acteur maar ook nog en goede 'toneelspeler'. Interessant verhaal, met helaas enkele onduidelijkheden, dat geen moment verveelde. De omschrijving zou wel wat uitgebreider mogen: 'wraak met behulp van een afluisterapparaat' is wel erg summier.

De film duurt 2 uur en had wat mij betreft iets korter kunnen zijn aangezien sommige scenes wel erg lang duren. Met name het staren naar elkaar.

Maar aan de andere kant is dat ook wel een deel van datgene wat de film zo bijzonder maakt. De inhoud zoals beschreven is meer een summiere inleiding. De film gaat veel verder en zit goed in elkaar. Het acteren van de hoofdpersoon is goed, de rest over het algemeen wel goed maar niet op hetzelfde niveau.

En de film zet mij ook aan het denken over manipulatie in de wereld om mij heen.

Van regisseur Jan Komasa en scriptschrijver Mateusz Pacewicz komt na het geweldige Boze Cialo (2019) deze wederom indrukwekkende film over een gesjeesde student die een talent blijkt te hebben om via de sociale media publieke figuren in diskrediet te brengen.

Het interessante aan de film is dat die praktijken niet uit boosaardigheid of een bepaalde overtuiging worden verricht, maar puur vanuit zakelijke overwegingen. Het gevoel speelt daarbij geen enkele rol. Het uitschakelen van concurrentie door middel van een lastercampagne gebaseerd op verzinsels is gewoon keiharde business. Weerzinwekkend is het, maar ook erg boeiend.

Een dankbaar thema in deze tijd waarin online van alles beweerd kan worden zonder dat je je veel zorgen hoeft te maken over de consequenties. De film speelt heel doeltreffend met de onbarmhartige mogelijkheden die dat gegeven biedt en toont ook de puinhopen die dergelijke acties veroorzaken.

De lasteraar en hoofdpersoon in de film heet Tomek. Geen personage waar je veel sympathie voor kunt voelen. Vanaf het begin wordt hij neergezet als amoreel, zelfzuchtig, kil en glibberig. Geen karakter waarmee de kijker zich kan identificeren. Geen karakter waarin hij zich gevoelsmatig kan inleven.

Dat heeft consequenties voor het verhaal. Omdat elke empathie ontbreekt, is het op momenten lastig om volledig mee te gaan in de geloofwaardigheid van zijn acties. Door de gevoelsafstand met hoofdpersonage Tomek, bekijk je zijn daden kritischer dan bij een hoofdpersonage waarvoor het script tenminste nog enige eigenschappen heeft ingeruimd om de kijker een ambivalent gevoel te geven. Dat lukt hier niet. Tomek’s karaktertekening is daarvoor gewoon te zwart-wit. Of beter nog. Te zwart.

Ondanks dat is de film spannend. Het is razend spannend om te aanschouwen hoe gemakkelijk het is om mensen te manipuleren en nieuwe waarheden te verzinnen. Het is razend spannend om te zien of en hoe Tomek er in slaagt om weg te komen met zijn gefabriceerde verzinsels.

Goeie film.

Goede, maar moeilijk te beoordelen film. Komasa pakt opnieuw uit (kort na het sterke Boze Cialo (2019)) met een uiterst interessante film met actuele thema's, weet opnieuw veel gelaagdheid aan te brengen, en schroomt zeker niet voor shockeren. Jong als hij is weet hij opnieuw leuke verbindingen te leggen tussen traditionele kunstvormen en populaire cultuur (dat computerspel waar hij de hitman ronselt is denk ik Fortnight? Nooit gespeeld maar het leek erop).

Thema is hier de actualiteit zelf - de verbinding tussen social media, politiek, populisme en polarisatie, online haat en het aanzetten daartoe, en als rode draad 'de kracht van suggestie' (zoals door Beata letterlijk wordt gezegd). Hejter toont de irrelevantie van het onderscheid tussen waarheid en leugen, of - misschien beter gezegd - hoe waarheid en leugen tot speelbal zijn geworden van de moderne (politieke) mens en daarmee hun onafhankelijke status en 'onschuld' als door iedereen begrepen concepten hebben verloren. Bas Heijne zou deze zeker eens moeten kijken als voorstudie bij zijn volgende essay

In Hejter resulteert dit in een complex drama dat veel perspectieven op deze moderne fenomenen biedt en zeker richting het einde behoorlijk heftig wordt en wel even blijft hangen. De film balanceert bovendien kunstig tussen humor, drama en pure tragedie - soms weet je niet of je moet lachen of juist je hoofd moet laten hangen uit tristesse over de puinhoop van de moderniteit. En dat alles in Polen - niet in de VS. Komasa laat na Boze Cialo opnieuw zijn licht schijnen op moderne fenomenen in de Poolse samenleving, en hint opnieuw op persoonlijk (ervaren) leed als bron van veel ellende en radicaal handelen.

Tegelijk is de film veel te lang geworden, en hoewel het thema en de uitwerking over het geheel genomen erg boeien, is het toch te lang uitgesponnen. De focus op de politieke strijd tussen twee burgemeesterskandidaten vind ik ook niet per se geslaagd, het maakt het allemaal wat banaal, hypothetisch, tegelijk nogal pretentieus, en eigenlijk biedt het met de focus op allerlei schandalen ook weer niet veel nieuws.

Als grootste zwaktepunt zou ik toch het hoofdpersonage willen noemen. Tomek intrigeert, het blijft lang onduidelijk wat zijn werkelijke motieven en emoties zijn (Komasa geeft veel suggesties, maar lijkt toch lange tijd geen uitsluitsel te geven), maar het is moeilijk om je met hem te identificeren. Hij is vooral een enorm berekenend en koelbloedig karakter, uit op wraak, en als hoofdpersonage naar mijn smaak te weinig gelaagd.

Neemt niet weg dat de film enorme indruk maakt. Komasa is een regisseur om te blijven volgen, dat is zeker.

Best wel een boeiende thriller met Maciej Musiałowski als narcistische gluiperd. De film kent de nodige intriges en plotwendingen die de aandacht vast houden. De Poolse films doen het goed tegenwoordig en in verschillende genres. Zonder de Poolse versie van andere filmlanden te worden.

Alle credits voor de rol van Maciej Musialowski ( Tomasz ) die hier met verve een echte gluiperd speelt. De manier van hoe hij de mensen weet te manipuleren wordt fantastisch uit de doeken gedaan. Hij zal er alles voor doen om aanvaard en geliefd te worden door zijn jeugdvriendin en de familie. Misschien iets te lang uitgesponnen, maar de laatste scène blijft wel nazinderen en zeker het eindshot vanuit het appartement.

7/10

Ik had moeite met de hoofdrolspeler. Vond hem soms zeer matig acteren en die lange starende blikken vond ik het dieptepunt. De film had zonder dat staren 30min korter kunnen zijn.

De laatste 30min redden de film, maar voor mij kwam het toch wat laat. Daarom ook geen voldoende

Had hier niet veel van verwacht maar vond het een zeer mooie film met zeer degelijk acteren zeker de jongen die de hoofdrol speelde. Het internet heeft ons veel plezier gebracht, maar zeker evenveel miserie en het word alleen maar erger en erger.....