Diego Maradona (2019)

De tragiek van de Kleine Grote Man.

Cocaïne maakt meer kapot dan je lief is. En je bewust of onbewust inlaten met de Camorra. Maar ook met je nationale elftal een WK-wedstrijd '86 spelen in Napels. Eerst werd hij aanbeden, daarna verguisd. Inkijkjes in het privéleven afgewisseld met nooit eerder vertoonde tv-footage.

Geen 'talking heads' maar 'talking voices' van direct betrokkenen. Dat houdt het visueel en verhaaltechnisch interessant.

Prima docu die ook goed te verdragen is als je niet persé een voetballiefhebber bent.

Overigens wordt hij in Napels nu nog aanbeden, getuige de vele plekken in de stad waar je zijn afbeelding en aan hem gewijde kleine kapelletjes nu nog steeds aantreft. Hij heeft per slot van rekening ondanks alles veel voor Napoli betekend.

Ik geef niets om voetbal of Maradona dus ik zou nooit naar deze film zijn gegaan als niet recensenten zouden hebben beweerd dat dit zelfs voor voetbalhaters een geweldige film is (bv. het AD: “Een film die ook voetbalhaters zeker zal bevallen.”). Nu haat ik voetbal niet eens dus wilde ik het wel proberen. Ik ging ervan uit dat de film niet heel veel over voetbal zou gaan maar vooral over de persoon Maradona (en de film begint in dat opzicht veelbelovend met Pelé die iets zegt als dat Maradona wel het talent heeft van een topvoetballer maar psychologisch niet sterk genoeg is) en dat er sowieso spektakel te beleven zou zijn met de randverschijnselen zoals de harde kern van de voetbalclub, drugs, vrouwen en maffia.

Maar ik kwam bedrogen uit: de film gaat praktisch alleen maar over de voetbalgeschiedenis met bijna alle wedstrijden die Maradona heeft gespeeld – de moeizame tocht van Maradona naar de top – hetgeen echt alleen voetballiefhebbers iets interesseert. De randverschijnselen krijgen nauwelijks aandacht – de documentaire suggereert dat er ook niet zo veel aan de hand was in zijn privésituatie – tot het laatste kwartier of zo wanneer de ondergang van Maradona wordt verteld en dat te maken zou hebben met zijn cocaïneverslaving. Of eigenlijk kon Maradona heel goed cocaïne en topsport combineren maar zou het mis zijn gegaan toen op een WK Maradona voor Argentinië won van gastland Italië waardoor hij de meest gehate persoon werd van Italië – inclusief in Napels die hem daarvoor nog letterlijk zou hebben vereerd als een god omdat Maradona van Napoli een kampioensclub zou hebben gemaakt – en waardoor de Italiaanse media en justitie jacht op hem ging maken, resulterend in een veroordeling wegens drugsbezit en een schorsing van een jaar wegens cocaïnesporen in het bloed bij een dopingcontrole. Dat betekende het einde van zijn carrière en een roemloos vertrek uit Italië.

Aldus heb ik door deze documentaire veel geleerd van de voetbalgeschiedenis – hetgeen ik helemaal niet wilde leren – maar eigenlijk niets over de persoon Maradona: het blijft bv. duister waarom Maradona verslaafd raakte aan cocaïne. De film suggereert weinig meer dan dat Maradona simpelweg net iets te hard ging feesten toen hij zijn land en zijn club kampioen had gemaakt en de grootste voetballer aller tijden was geworden (hetgeen ik me wel kan voorstellen want wat moet je nog als je de absolute top hebt bereikt?). De karakterisering van Maradona als “rebel, bedrieger, held, god” en de splitsing tussen de gewone jongen uit de achterbuurt Diego en de cocaïne snuivende superster Maradona zijn weinig verrassend: het interessantste wat de documentaire te bieden heeft is eigenlijk nog Maradona’s eigen karakterisering van voetbal als “een spel der misleiding”. Ik kan deze film daarom alleen maar aanraden voor de voetballiefhebber, al zal die weer niets nieuws leren over de voetbalgeschiedenis van deze documentaire.

PS. Ik zie nu dat ook Amy (2015) - MovieMeter.nl van deze regisseur is: die documentaire vond ik ook al erg slecht en dat terwijl ik juist wel een fan van Amy Winehouse ben… deze regisseur weet gewoon niets interessants te vertellen in zijn documentaires.

Als groot Diego fan is er hier op zich niet al te veel wat je te weten komt dat je niet allang wist, maar de geweldige beelden vooral van het begin van de carriere maken veel goed.

Ondanks zijn megatalent is de wat onzekere en naieve Diego gedoemd om onder te gaan in het circus van beroemdheid, iets wat je eigenlijk al aan had kunnen zien komen.

Het maakt dit verhaal daarom een soort van archetypisch Shakespeare of myhisch verhaal.

Wat ik alleen niet begrijp is waarom alles zo snel eindigt. Vanaf 1991 vliegen we opeens naar 2014 en daarna het einde. Waarom? Er was nog meer dan genoeg te vertellen over enkele tussenjaren.

Leuk om de bioscoop te zien. Wist eigenlijk niet zoveel van Maradona af, los van het bekende. Zeker zijn tijd bij Napoli is erg mooi in beeld gebracht. En de stijl is ook erg prettig. Tijd vliegt en kippenvel bij sommige voetbalbeelden. Toch had er nog best een uur bij gekund denk ik. Je mist toch best veel van wat er na zijn voetbalcarriere heeft plaats gevonden.

3.5*

Jammer, jammer. Waar Asif Kapadia in Amy erin slaagt om de mens Amy Winehouse tot in essentie tot leven te brengen met alle vallen en opstaan, zo oppervlakkig is zijn documentaire geworden over Maradona. In de film zet zijn persoonlijke trainer de toon door te stellen dat er sprake is van een Diego (de volkse lieve jongen) en een Maradona (de godgelijke briljante voetballer die zich niet staande kan houden in Napels - en wie zou dat wel hebben gekund). Dit is overigens een Januskop die voor iedereen geldt, de tweespalt tussen je persoonlijke leven en je openbare (werk)leven. Dat is niks nieuws, maar bij Maradona natuurlijk wel in extremo uitvergroot. Dan ben je benieuwd hoe de persoon zelf reageert op zijn openbare leven, hoe het zover heeft kunnen komen, wat hieraan ten grondslag ligt. Allemaal vragen waarop de documentaire geen antwoord geeft.

Wat doet de documentaire wel? De kracht van Kapadia en zijn editor is hierin gelegen dat zij met bestaande beelden zonder een off-screenstem die vertelt en uitlegt, een leven van iemand reconstrueren. Petje af, ook nu. Maar anders dan bij Amy liet het me allemaal volstrekt onberoerd. Ik voelde geen enkele betrokkenheid bij de man, zijn tragiek voelde ik niet mee. Het verhaaltje van iemand die ten onder gaat aan zijn beroemdheid kennen we inmiddels wel, dus moet een filmmaker zijn kracht tonen in het laten zien van achtergronden, in het voelbaar maken van de persoonlijke tragiek of van de gevolgen daarvan op zijn intimi. Helaas niets van dit alles.

Hoe komt dat nu? Ik vermoed dat Kapadia ruim 500 uur eenzijdige beelden tot zijn beschikking heeft gehad. Welke mij zijn bijgebleven, zijn de voetbalbeelden (die ik al kende) en vooral de beelden van Maradona, telkens omstuwd door mannen die voor hem een weg banen door een massa mensen.

Het enige dat beklijft, is soms de blik van Maradona in die fanatieke waanzin die varieert van enthousiasme via berusting naar paniek. Van die beelden had ik er wel meer willen zien.

Diego Maradona is een interessant portret van een van 's werelds beste voetballers ooit. Voor de fanboys (waaronder ondertekende) is het een prettige nostalgische compilatie waarin menig balcontact van 'Pluisje' garant voor kippenvel staat. Zijn tumultueuze leven buiten de velden, waarbij de Argentijn in Napels het (auto)destructieve from-hero-to-zero-traject doorloopt, is echter ietwat oppervlakkig uitgewerkt. Een aanrader voor iedereen die voetbal als de belangrijkste bijzaak van de wereld ziet, maar betwijfel het of de documentaire ook echt bij 'de rest' aanslaat.

Diepgaand portret van misschien wel de meest verafgode sportman van zijn generatie. Fascinerende archiefbeelden en commentaren van sleutelspelers in het relaas van Maradona - waaronder Diego zelf - tonen hoe het briljante, maar zeer onzeker straatschoffie Diego dusdanig zoveel moeite had met de druk en de media-aandacht dat hij met het flamboyante, zelfverzekerde alter-ego Maradona op de proppen kwam. "Met Diego zou ik naar het eind van de wereld reizen, maar met Maradona zou ik geen stap zetten", aldus Fernando Signorini, Maradona's persoonlijke trainer tijdens diens hoogtijdagen bij Napoli. Regisseur Asif Kapadia toont de combinatie van bedrog en genialiteit waarmee hij tijdens het WK 86 revanche nam voor de door zijn vaderland verloren Falkland-oorlog en hoe voetbalclub Napoli aan zijn hand transformeerde van een alom beschimpte degradatiekandidaat tot kampioen van Italië en Europa. Het toont tevens waarom en hoe hij ineens van zijn voetstuk viel nadat hij in de halve finale van het WK 1990 in Napoli een penalty tegen Italië feilloos binnen schoot. Een even fascinerende als schrijnende studie naar de manier waarop media een eenvoudige jongen kunnen maken en breken, alsmede een best-of en worst-of Maradona's carrière (waaronder de beruchte charge door De Slager van Bilbao en Maradona's genadeloze wraakactie na afloop van de finale van de Copa Del Rey 1984).

Boeiende documentaire, volledig opgebouwd uit zeldzaam en tot voor kort onbekend archiefmateriaal. Zoals wel inmiddels gewend zijn van de documentaires van regisseur Asif Kapadia geen parade van pratende hoofden maar commentaar van meerdere betrokkenen over de archiefbeelden heen. Verwacht geen overzicht van de hele carriere van Maradona; de documentaire richt zich hoofdzakelijk op de periode dat Maradona bij de Italiaanse club Napoli speelde. Toch ontstaat er al snel een mooi en indringend beeld van de mens achter de voetbalheld. Knap gedaan.

Deze docu brengt de gemiddelde voetbalvolger niet heel veel nieuws, maar geeft wel een goed kijkje in de gekte rondom Maradona in de jaren in Napels, toen de wereld aan zijn voeten lag en hij belangrijker dan God in de stad was. Overigens geldt dat ook in Argentinië na het winnen van WK '86. Dit alles komt in mooie beelden op en buiten het veld goed in beeld. Ik vind het nog best opvallend hoeveel privébeelden er van hem zijn, want in de jaren 80 werd alles toch niet zo overdreven gefilmd als bijvoorbeeld vandaag de dag. Toch horen we hem met zijn moeder bellen na het gewonnen WK, zien we hem thuis met zijn vrouw en kinderen en horen we hem in de kleedkamer met de pers. Maar het mooiste blijven toch wel de wedstrijdbeelden. De man was een briljant fenomeen, technisch en snel.

De beste ooit? Kan, maar voor mij is dat Johan Cruijff. Voor een ander weer Messi of Pelé. Die discussie zal je toch eeuwig houden. Ik vond de docu wel een tikje aan de lange kant, zo na anderhalf uur had ik het wel een beetje gehad. Maar dan heb je wel hele fraaie beelden gezien, hoe hij Argentinië het WK liet winnen en een nietszeggend clubje als Napoli 2x de beste van Italië liet zijn. Wat daarvoor en daarna ook nooit meer is gelukt. Maar als mens leer je hem niet heel veel beter kennen, hoogstens merk je hoe bizar de druk op hem was en dat hij daar niet goed mee om kon gaan. Ik had bijvoorbeeld ook wat meer willen zien waarom Maradona van een God steeds meer richting een paria ging voor de Italianen. Dat lag niet alleen aan zijn benutte penalty op WK 1990 tegen Italië. Erg sympathiek of aimabel heb ik hem ook nooit gevonden en dat gevoel hou ik na het kijken nog steeds. Wel blijven zijn voetbalbeelden eeuwigheidswaarde behouden.

3,5*

De docu Diego Maradona is in de eerste plaats toch eerder een docu die zich toespitst op voetbalfans. Er passeert toch wel heel wat voetbal de revue en de persoon Maradona komt iets te weinig uit de verf. Zijn fratsen en afglijden komt dan wel aan bod, maar zijn jeugd, zijn karakter, zijn omgang met familie en vrienden niet eigenlijk. En dat is jammer ...

De docu concentreert zich haast volledig op de periode bij Napoli en zijn internationale successen op datzelfde moment met Argentinië. Andere feiten zoals zijn carrière na Napoli, zijn gezondheid (hartproblemen), zijn carrière als bondscoach komt ook nauwelijks tot niet aan bod. Wat wel aan bod komt naast de Napolitaanse beelden uit San Paolo zijn zijn uitbundige (privé)leven, zijn banden met de maffia, de vele vrouwen, zijn buitenechtelijke zoon en zijn cokeverslaving. Geen al te fraai beeld dus altijd.

Interessant was wel de dubbele persoonlijkheid van de voetbalgod als "Diego" en als "Maradona". Pélé vat het in het begin van de uitzending ook goed samen dat Maradona alles had, behalve psychische stabiliteit. En dat klopte ook. Maradona werd opgejaagd wild door de pers, media, fans etc. Hij was niet bestand om hiermee om te gaan. Hallucinante beelden ook soms wanneer duidelijk bleek dat hij geen moment rust meer kende. Enerzijds zocht hij het op door zijn flamboyante liederlijke leven, maar anderzijds was hij ook door zijn naïviteit makkelijk te beïnvloeden. Tragiek van een voetbalgod. Zijn passage in Italië na het WK in 90 is schrijnend. Vrij eenzijdig ook denk ik. Hij blijft dé God in Napoli en omstreken, daar zal Dries Mertens niet te gauw veel aan veranderen. Hij bracht Napoli van grijze muis/degradatiekandidaat tot een Italiaanse topclub en Europese subtopper. Hij, en het topmiddenveld MaGiCa, met ook nog Giordano en Careca.

Gekker dan ik bestaat niet

Mooie voetbaldocu over Diego Armando Maradona. Naast de vele authentieke voetbalfragmenten en gebeurtenissen daar direct omheen probeert Kapadia zijn persoonlijkheid te duiden.

Maradona lijkt langzaam ten onder te gaan aan de verheerlijkingen van alles en iedereen om hem heen. Volgens de regisseur is Diego een hele leuke jongen. Om met de roem om te gaan creëer hij Maradona (een vervelend mannetje), daarna gebruikt hij drugs om Maradona in bedwang te houden. Uiteindelijk komt hij zelf even in het gesticht terecht. Ik vind het een reële analyse. Wel jammer dat hij niet wat dieper uitgewerkt wordt, alhoewel de documentaire dan te lang zou worden.

De waanzin, het talent, de roem, het gewicht, de prijs...

Voor mij zal Maradona altijd de beste voetballer ooit zijn. De wijze waarop hij een voetbalgek land aan zijn voeten kreeg, een matige Argentijnse ploeg naar zijn hand zette en dominerend maakte op WK's en Copa's en vooral hoe de gevestigde orde van Italiaanse topclubs opgeschud werd. Vooral de opkomst van Napoli was een waar kunststuk en niet te vergeten iets waar voetballen minnend Nederland meer mee heeft dan we vooraf zouden denken. De strijd van David versus Goliath speelde op een gegeven moment toch vooral tegen Milan. Juist, het Milan van Gullit, Van Basten en Rijkaard. Epische gevechten....

Toch richt de docu zich meer op de waanzin rond Maradona en hoe snel en hard een degelijke iemand kan vallen als het volk genoeg van hem heeft. Belachelijk eigenlijk als je er bij stilstaat. Vanaf de helft, wanneer hij weg wil, toont zich steeds meer het tol van de roem en druk. Een bepaalde droefheid en onbegrepenheid die door de barsten sijpelt met als hoogtepunt de halve finale en finale van het WK en de heksenjacht die daarop volgt.

Mijn vader zei altijd; heb je die idioot ook weer. Waarop ik stelselmatig reageert; was het een idioot of is dat van hem gemaakt door de omgeving? Iets waarvan ik door deze docu alleen maar verder overtuigt ben geraakt. Hoe een 'gewoon' man slachtoffer wordt van zijn eigen talent. Want wat een talent had hij en wat was de prijs hoog en werd hij verketterd. De naam Maradona staat dan voor mij ook synoniem voor twee woorden; briljant en tragiek. Mooie docu, niets mis mee.

Zeer sfeervolle docu over de voetballer en vooral het persoon van Maradona. Acties van de koning gecombineerd met een fijne soundtrack is echt genieten. Jammer dat hij in Napels gevallen is voor de mafia, die echt een dikke vinger in de pap hebben daar maar er was ook weinig keus denk ik.

Terwijl ik toch echt een groot voetbal liefhebber ben, heb ik deze goed aangeschreven docu nu pas gezien. Het overlijden van Maradona was natuurlijk de trigger hiervoor. Kleurrijk persoon, met een typische carrière. Wat hij met Napoli en het nationaal elftal van Argentinië gedaan heeft is natuurlijk prachtig.

Maar.. ik kan nooit zo goed tegen dat emotionele overdreven gedoe. Maradona is gewoon niet de beste voetballer ooit. Sowieso is dat een totaal overschatte uitspraak altijd. De beste ben je nu. Niemand van vroeger kan zich meten met wat Messi en Ronaldo in dit tijdperk geflikt hebben en in de toekomst komt er vast en zeker weer 1 die nog beter is. In Diego zijn tijdperk, zal die ongetwijfeld de beste geweest zijn, maar zoiets is net als alles in het leven, tijdelijk.

Deze documentaire heb ik bekeken naar aanleiding van het recente overlijden van Diego Maradona. Zijn actieve voetbalcarrière is van (vlak) voor mijn tijd, dus daar heb ik zelf geen herinneringen aan. Deze documentaire geeft een goed en boeiend beeld van Maradona's afkomst, het begin van zijn loopbaan, zijn tijd bij Napoli en zijn carrière bij het Argentijnse nationale elftal (met name op het WK 1986). Hoewel er ongetwijfeld nog veel meer valt te vertellen, geeft de documentaire een goed beeld van zijn loopbaan en persoonlijke leven. De eindfase van zijn voetbalcarrière en zijn loopbaan na zijn actieve voetbalcarrière komen er wat karig vanaf, maar anders was de documentaire waarschijnlijk te lang geworden. Prima documentaire, die (waarschijnlijk) ook de moeite waard is voor mensen die niet veel met voetbal hebben. Met name de fraaie (wedstrijd)beelden van zijn tijd in Napels zijn zeer de moeite waard.

De twee vorige documentaires van Asif Kapadia, ‘Senna’ en ‘Amy’, wisten me tot tranen toe te bewegen. Ze doordrongen me van het potentieel van het genre documentaire. De vergelijking kan ‘Diego Maradona’ helaas niet doorstaan.

Hoezo? Misschien omdat de voetballer, heel anders dan Senna en Amy, zich minder sympathiek maakt. Hij is weliswaar een slachtoffer van zijn armoedige achtergrond, van wat zijn omgeving (eenmaal in Napels aangekomen lijkt dat: de wereld) van hem verwacht en vooral van zijn minderwaardigheidscomplex dat hij wegmoffelt achter enerzijds een mythisch zelf en anderzijds achter cocaïne, maar toch…je ziet in de documentaire een man die doodsbang is voor introspectie, en dat wekt mededogen op, maar ook woede, omdat er ongetwijfeld uitwegen waren voor zijn noodlottige teloorgang.

Los van de persoon Maradona is het merkwaardig dat Kapadia niet uitgebreid stilstaat bij wat de man onder FC Barcelona had meegemaakt, alsook krijg je geen idee van zijn carrière daarvoor. Je kunt je als toeschouwer bijgevolg niet van de indruk ontdoen dat de censuur van de dan nog levende legende boven de film hangt, alsof niet alles mocht verteld worden? En dat fnuikt natuurlijk de integriteit van de documentaire...

Enfin, inzichtelijk en ontroerend, niet indrukwekkend.

3,25*

Diego Maradona is een biografie van één van de meest legendarische voetballers die ooit heeft geleefd: de Argentijnse balvirtuoos Diego Armando Maradona. Volgens velen de beste voetballer die ooit heeft geleefd, maar zonder enige twijfel één van de meest besproken voetballers ooit. Zijn leven is dan ook zeker documentaire-waardig en kende vele hoogte- en dieptepunten.

Als sporter maakte Maradona zichzelf onsterfelijk met zijn legendarische optreden gedurende het WK van 1986 in Mexico. Met zijn onnavolgbare acties leidde hij zijn thuisland Argentinië naar de finale die uiteindelijk met 3-2 werd gewonnen van West-Duitsland. Maradona werd uitgeroepen tot beste speler van het toernooi en groeide uit tot een fenomeen in Argentinië. Zelfs een grootheid als Lionel Messi die meer prijzen heeft gewonnen dan welke voetballer ooit, heeft in Argentinië nooit uit Maradona’s schaduw weten te treden. En hoewel een WK winst voor de meesten het hoogtepunt van hun carrière zal vormen, geldt dit waarschijnlijk niet voor Maradona. Dat hoogepunt kwam namelijk in het jaar erop, wanneer Maradona kampioen werd van Italië met zijn club Napoli. Deze Italiaanse club was nog nooit eerder in haar clubgeschiedenis kampioen geworden. In 1984 namen ze Maradona over van FC Barcelona en deze zette eigenhandig Napoli op de wereldkaart van het voetbal. Onder Maradona’s vleugels werd Napoli tweemal landskampioen en won ze in 1989 de UEFA Cup (haar eerste Europe hoofdprijs). Het zijn deze accolades waarom Maradona zo hoog als voetballer wordt aangeschreven.

Maar naast de sportieve hoogtepunten, zijn er ook talloze dieptepunten in Maradona’s leven. De prijs van roem werd duur betaald. Er zijn weinig personen geweest in de geschiedenis met zulke fanatieke fans als bij Maradona. Al zijn perikelen werden dan ook breed uitgemeten in de pers. En dan was er ook nog de Italiaanse maffia, die een grote rol speelde in Maradona’s leven. Zijn levenstijl was ook allesbehalve gezond met alle drank en drugs. Al tijdens zijn voetbalcarrière ging het bergafwaarts met de gezondheid van Maradona. Zijn cocaïneverslaving leidde ertoe dat hij in 1994 werd gediskwalificeerd van deelname aan het WK. Het betekende de roemloze aftocht van één van de meest succesvolle voetballers.

Deze documentaire laat ook zien hoe je van de één op de andere dag kunt veranderen van een aanbeden idool naar een verguisde landverrader. Dit was bij Maradona het geval toen hij in 1990 Argentinië ten koste van Italië naar de finale loodste. In één klap was het gedaan met de populatiteit van Maradonna in Italië. Het leidde er ook toe dat Maradona in 1991 zijn club Napoli verliet voor het Spaanse Sevilla. De documentaire werd geregisseerd door Asif Kapadia, die eerder documentaires maakte van de Formule 1-coureur Ayrton Senna en zangeres Amy Winehouse. Beiden personen waren reeds overleden toen die documentaires werden uitgebracht. Maradona was nog in leven bij het uitbrengen van deze documentaire en velen vroegen zich dan ook af of Kapadia het achterste van zijn tong zou laten zien. Maar deze documentaire is bepaald geen lofzang van de beroemde voetballer. Het laat vooral de keerzijde van de roem zien!

Uiteindelijk werd de destructieve levensstijl van Maradona hem zelf ook fataal: op 25 november 2020 overleed hij aan een hartaanval. Heel de sportwereld was even in diepe rouw voor het verlies van één van haar grootste iconen.

Dribbles, rushes en doelpunten om van te smullen en ook veel uitbundige, typisch zuiderse, vieringen en feestjes maar helaas ook ellende bij een man die tot het kruim van de voetbalsterren behoorde maar helaas niet het karakter noch de wilskracht had om met weelde en roem om te gaan.

Zeer degelijke documentaire die ons een totaalbeeld brengt van deze Diego uit de duizend.