Jet Pilot (1957)

Merkwaardige, ongeloofwaardige film, lijkt destijds enkel bedoeld om de twee sterren een mogelijkheid te geven om samen een keer te shinen. Mijn nog altijd favoriete cowboy verruilde hiervoor zijn bekende pakje voor wat meer onbekend terrein, en komt er, stoïcijns als hij is, weer mee weg. Beter in ieder geval dan de bloedmooie Leigh, die met haar volmaakte Engels toch wel de meest onrealistische sovjet spion uit de filmgeschiedenis neerzet. Door het wankelende script werkt Jet Pilot alleen als je het niet al te serieus neemt, dan wordt bijvoorbeeld ook het voorspelbare maar belachelijke einde acceptabel, en heb je uiteindelijk vrede met de gedachte dat vroeger de tortelduifjes die dit weinig doordachte zwijmelwerk bezochten een leuke avond hebben gehad. Eén van de mindere films van de legende Wayne, maar ook die mag je als fan gezien hebben.

Ik heb een wat onbegrepen zwak voor dit obscure genre - ‘films uit de aanloop naar de Koude Oorlog met veel glimmend-chromen gevechtsvliegtuigen’, bij gebrek aan een betere omschrijving. Films zoals Strategic Air Command (1955) of Bombers B-52 (1957). Waar die eerste eigenlijk alleen maar over de vliegtuigen gaat, en de tweede een wat onduidelijke koers vaart tussen een romantisch plotje en het glimmende chroom, kiest deze duidelijk voor (kuch) de liefde - de mooi glimmende F86 Sabres zijn overduidelijk bijzaak, beeldvulling als achtergrond voor de mooie Janet Leigh.

Misschien wel haar mooiste rol eigenlijk - want behalve dat het script tot de laatste snik toe uitgemolken wordt om haar van de ene in de andere fantastisch mooi afkledende outfit te hijsen, heeft ze ook een leuk vrijgevochten karakter om neer te zetten. Wel zorgvuldig binnen de kaders van wat toen betamelijk gevonden werd natuurlijk, voor echte emancipatie was het nog wel een jaartje of twintig, dertig te vroeg.

Op het verhaal moet je dan maar niet teveel letten, daar wordt het allemaal niet beter van. Dat is op zich ook wel een kenmerk van dit genre. Toch is er ook wel iets bijzonders in te herkennen in dat de sfeer tussen de Amerikanen en Russen een stuk losser, luchtigere en vriendelijker lag dan later in de Koude Oorlog gebruikelijk werd. Dat zal er ongetwijfeld ook aan liggen dat de film al vanaf 1949 gemaakt werd maar tot 1957 op de plank bleef liggen. Daarmee wel in de hoogtij van het McCartyisme maar misschien nog van voordat de effecten van de communistenjacht echt gevoeld werd in Hollywood.

Hoe dan ook, John Wayne heeft wel gezegd dat dit zijn slechtste film was, maar daar kijk ik dan toch iets anders tegenaan - zonder daar nu een vergelijk met alle van zijn 180 films te gaan maken. Zeker wel een van de interessantere films in die lijst, en hij speelt ook veel expressiever dan in de meeste westerns waar hij zijn bekendheid vooral aan te danken heeft. En net zo voor Janet Leigh - ik ga er dan wel in mee dat Psycho een betere film is overall, maar haar rol daarin is niet echt vergelijkbaar met deze.

En ja, dan kan ik het toch niet laten om nog de mooie en wat onverwachte quote van John Wayne op te schrijven:

That's one thing we have in common with the Soviet.

What's that?

We both believe in uplifting the, uh, masses.