Night Will Fall (2014)

Ondanks de gruwelijkheden, kan je het niet helpen om te blijven kijken.

Naast de bekende beelden biedt deze docu ook veel nieuwe achtergrondinformatie.

Chapeau aan de makers die het ook niet echt gemakkelijk gehad zullen hebben om deze beelden in elkaar te zetten.

ook op mij, heeft deze film diepe, diepe indruk achter gelaten. Hoe is het mogelijk dat mensen elkaar zoiets kunnen aan doen. Zeker in deze tijd, van opkomend antisemitisme, denk ik dat deze film inderdaad verplichte lost zou moeten zijn op middelbare scholen. Dit mag nooit vergeten worden.

Zeker een aangrijpende en indrukwekkende documentaire over de verschillende roemruchte Nazi-concentratiekampen (o.a. Auschwitz, Bergen-Belsen en Dachau), met ook veel heftige beelden (veel in zwart/wit maar ook in kleur). Ondanks de vele heftige beelden kon ik er relatief goed naar kijken (ik heb zelfs met het spreekwoordelijke "bord op schoot" erbij zitten te eten) en dat heeft te maken omdat alles omtrent de Tweede Wereldoorlog (met name dan de nadruk op Nazi-Duitsland) me fascineert maar ook omdat ik al heel veel zieke horrorfilms heb gezien. De personen (overlevenden, bevrijders en degene die aan de documentaire hebben gewerkt) die in deze documentaire aan het woord komen, hebben het er nog steeds moeilijk mee (vallen ook regelmatig stil als ze aan het praten zijn) en ze hebben het ook nog steeds niet verwerkt (wat natuurlijk begrijpelijk is).

Opzicht is het wel jammer dat ze deze documentaire nooit eerder hebben uitgebracht, want dan zal de impact op iedereen nog groter zijn geweest. Nu is die impact er nog zeker, maar de huidige generatie jongeren weet bijna niets van de Tweede Wereldoorlog af en zullen deze documentaire dan ook niet snel bekijken. Hun vinden het aangrijpender als Facebook eruit ligt, het internet eruit ligt of hun smartphone het niet meer doet.

Voor mij krijgt deze documentaire gewoon de volle 5 punten, want deze documentaire laat uitstekend (via heftige beelden) de gruwelijkheden zien van de Nazi-concentratiekampen. Het geeft ook een goed beeld waarom men vocht tegen Nazi-Duitsland.

Zeer intense en heftige docu over een onderwerp waar bij iedereen wel wat vanaf weet: De Holocaust. In dit geval gaat de docu dieper in op de bevrijding van Bergen-Belsen en zien we ontzettend nare dingen dat geen mens zou mogen overkomen, maar wat de slachtoffers van de Nazi's wel mee hebben moeten maken. De Tweede Wereldoorlog blijft sowieso een fascinerend en bizar deel van onze wereldgeschiedenis. Het blijft me aangrijpen dat er toen dingen met mensen zijn gebeurd waarvan je niet voor mogelijk kan houden dat het hen is overkomen. Dat levert ook choquerende beelden op van massagraven, uitgemergelde slachtoffers, opslagplaatsen met balen menselijk haar of verwijderde kaken met de tanden er nog in.

Gelukkig is dit geen klinische docu, maar krijgen geïnterviewden ook de kans hun verhaal te vertellen en is er ruimtes voor de enorme emoties die vrij komen bij mensen die het allemaal hebben meegemaakt als slachtoffer of bevrijder. Zulke emoties maken toch wel diepe indruk op mij als kijker. Eigenlijk heb ik niets gezien wat ik nog niet wist, maar ik word wel elke keer geraakt door deze beelden. De Duitse bevolking die (zogenaamd?) van niets wist en de vele lichamen moesten verplaatsen naar de massagraven van de kampen, het blijft zo bizar om zoiets op beeld te zien. Sowieso valt nauwelijks voor te stellen dat mensen die andere mensen aan hebben gedaan. En dan denk ik net zo goed aan de testen van Dr Josef Mengele op tweelingen, waar in deze uitzending ook over werd gesproken.

Bij dit soort onderwerpen is het misschien wel lastig om kritisch op de documentaire zelf te wezen. Richting het einde vond ik de kracht wat afnemen, maar dan kan ook komen omdat je misschien dan al meer dan genoeg ellendige beelden hebt gezien. Ieder geval een goede zaak dat dit alsnog is uitgebracht, zodat dit nooit wordt vergeten.

4*

De Billy Wilder versie is een schande. Daar waar Bernstein en Hitchcock wilden laten zien dat het "in de mens" zit om tot dit soort wandaden te komen, verknipte Wilder het naar "de Duitsers" en speelde zo in op de propaganda van de tijd. Het was juist de kracht om het 'breder' te trekken, iets waar iedereen zich schuldig aan maakte. Denk bijvoorbeeld aan het opzettelijk platgooien van hele steden om JUIST de burger te treffen. Tokyo, Dresden, Hiroshima... De hele (westerse) beschaving liet hun ware gezicht zien onder deze oorlogsdruk en daarvoor was deze documentaire bedoelt... om ons ALLEN te waarschuwen dat ook wij kwetsbaar zijn voor als "de nacht valt".

En nog ontglipte veel Nazies door het net van de rechtbank.....

Het zal wel te groot en onwerkelijk zijn geweest voor de rechters (mensen), om deze groeperingen/misdadigers

kei hard aan te pakken. Het gerecht stond toen nog in de kinderschoenen... daar ga ik maar van uit.

5 sterren

Uitstekende documentaire over een documentaire uit 1945 over de bevrijding van de kampen na de tweede wereldoorlog. Op zich verteld deze documentaire niets nieuws, maar de beelden die zelden of nooit eerder zijn vertoond zijn heftig en indrukwekkend. De onmenselijkheid die de beelden bevat, maken een blijvende impact.

Heftige docu waarin de slachtoffers nu niet als vormeloze massa in een stapel lijken worden getoond, integendeel, de camera zoomt in op de uitgemergelde lijven die in een massagraf worden gesmeten. Ook beelden van gezichten van geëxecuteerde slachtoffers die in een greppel liggen, en van de Duitse bevolking die rondom de kampen woonde en gedwongen werd te komen kijken wat zich in hun actertuin afspeelde.

Al die rauwe beelden maken indruk, maar de historie van de film komt minder goed uit de verf. In het begin wordt gesuggereerd dat de kijker nu alsnog de film te zien krijgt, maar in plaats daarvan krijg je toch een ooggetuigenverslag van oud-cameramensen en overlevenden van de Holocaust. Boeiend genoeg, maar dat is al vaker (en beter) gedaan.

Behoorlijk indrukwekkend, maar wat een deprimerende documentaire. Night Will Fall is eigenlijk twee documentaires tegelijkertijd: het is een soort van meta-documentaire over de ontwikkeling en geschiedenis van een documentaire van de hand van (met name) Bernstein en later ook Hitchcock, waarmee aan het einde van de Tweede Wereldoorlog begonnen is. Deze documentaire ging over de bevrijding van de Duitse concentratie- en werkkampen, en was ook mede bedoeld als registratie van de gruwelijkheden die daar plaatsgevonden hebben. Maar uiteraard gaat NWF niet alleen over de maak van die documentaire, maar onvermijdelijkerwijs ook over haar onderwerp, de bevrijding van kampen als Bergen-Belsen, Dachau, Majdanek en Auschwitz. En dat is niet mals.

Ik geloof niet dat ik ooit zoveel lijken gezien. Verschrikkelijk. Hopen uitgemergelde doden, massagraven waar stapels lijken heengesleept worden, binnenplaatsen van kampen die bezaaid zijn met half ingesneeuwde lijken, nog maar net levende zielige hoopjes mens die net op tijd bevrijd zijn. Ik wist dat ik een Holocaustdocumentaire ging kijken, maar dit is wel een extreem heftige. Tussen de beelden in komt er ook nog wat geschiedenis voorbij - verhalen van zowel Britten, Russen als Amerikanen die betrokken zijn geweest bij de bevrijdingen en de toendertijdse opnamen, en waarvan sommigen na zestig, zeventig jaar nog steeds door emotie overmand worden door de gebeurtenissen van toen. En de geschiedenis van de Bernstein-Hitchcock documentaire, die lang in de maak was en daarna eigenlijk door politieke gebeurtenissen ingehaald werd. De Amerikanen hadden haast en lieten Billy Wilder zijn Death Mills maken, de Britten beseften dat ze met de Duitsers samen moesten werken en wilden ze niet teveel voor het hoofd stoten, en tenslotte waren de bevrijde Joden alsnog een soort van politiek probleem voor de Britten: de Joden wilden (logischerwijs) vaak niet terug naar waar ze vandaan kwamen, ze waren niet welkom in de VS of het VK, dus veel van hen trokken naar Palestina/Israel, zeer tegen de wens van de Britten. En ook om niet teveel sympathie te kweken voor deze Joden werd de documentaire nooit uitgebracht, al zijn beelden wel uitgebreid gebruikt als bewijsmateriaal in de Nurnberg-processen.

Enorm lastig om hier een beoordeling bij te geven. De holocaustbeelden hakken er keihard in, maar daarnaast was het als documentaire over de documentaire net even wat minder interessant. Alsnog de moeite waard, maar alvast de waarschuwing: dit is loodzware kost. 4.0*

Hitchcock verwijst in het in deze film geciteerde gesprek met Francois Truffaut geen enkele keer naar een documentaire met de gruwelijke beelden van de ontruiming van de concentratiekampen. Maar volgens de zeer betrouwbare bronnen die in deze documentaire [veelal in archief-opnamen] aan het woord komen, had Hitchcock op verzoek van Sidney Bernstein [met wie hij in 1944 de korte propagandafilms Bon Voyage en L'Aventure Malgache maakte] een concreet voorstel op tafel gelegd over hoe hij de opnames tot een gestructureerde documentaire zou maken. De documentaire kwam er echter nooit, omdat de Britse autoriteiten de films te gruwelijk vonden voor het publiek en ze ook de band met Duitsland niet wilden ondermijnen.

Regisseur André Singer vertelt niet alleen het verhaal over deze nooit afgemaakte productie, maar sprak ook met een aantal mensen die op een verschillende manier bij de opnames betrokken waren: cameramannen, maar ook soldaten en overlevenden die in beeld verschijnen. Het resultaat is een boeiend essay dat natuurlijk niet kan tippen aan "Shoah", maar niettemin een indringend beeld geeft van de vertoonde gruwelijkheden. Maar Singer dwingt je ook om je af te vragen wat je zelf zou hebben gedaan als jij een beslissing had moeten nemen over deze film. En al die facetten zijn effectief uitgewerkt.

Fascinerende documentaire over het maken van de tot voor kort nooit uitgebrachte film German Concentration Camps, opgebouwd uit beeldmateriaal dat in de nadagen van de tweede wereldoorlog is geschoten door gealliëerde cameramannen. Het verhaal rond de productie en de daarop volgende verdwijning van de film is boeiend genoeg, maar het unieke beeldmateriaal zelf is natuurlijk het meest interessant, hoe gruwelijk het na al die jaren ook nog steeds is.

Zeer indrukwekkende documentaire. De beelden van de kampen komen keihard binnen en de getuigenissen van de overlevenden en de betrokken soldaten ook. Interessant om te horen over hoe de gemaakte beelden tot stand zijn gekomen en ook om te horen waarom deze zo lang zijn blijven liggen. Absoluut een kijkbeurt waard!

Indrukwekkende documentaire over voornamelijk de bevrijding van concentratiekamp Bergen-Belden (waar ook Anne Frank is omgekomen). De beelden zijn schokkend, maar dat weet je van te voren. Gemaakt door Engelse en Amerikaanse cameramensen die hun persoonlijke gevoelens moesten uitschakelen om deze opnamen te kunnen maken. Maar hoe doe je zoiets. De film richt zich voornamelijk op wat de documentairemakers in het kamp aantroffen, maar ook andere concentratiekampen worden besproken. Verder ook commentaar op de betrokkenheid van Alfred Hitchcock en Sidney Bernstein die van al die beelden kort na de oorlog een logisch en samenhangend geheel moesten zien te maken. Dat is dus niet deze documentaire van André Singer, die van recente datum is. Dat maakte het voor mij toch wel wat verwarrend.