Poema o More (1958)

Deze film heeft echt een bloedmooie intro. Het shot dat een groot vol bemand schip door een sluis vaart, en de schaduw van de mensen aan boord op de wal te zien is, is niet te missen.

Lyrische film van de vrouw van Aleksandr Dovzhenko (de producent), die duidelijk staat voor Chroetsjovs "dooi": Een goede communist werkt niet alleen hard voor het grote algemene belang, maar heeft ook respect voor het individu, wat zijn grillen en afwijkende gedachten ook zijn. Lenin wordt in een korte scene bewierookt. Chroetsjov wordt geroemd om zijn pacifisme, geen woord over Stalin natuurlijk.

Een man verzucht wat religie voor hem betekende, een ander laat zich niet commanderen zonder glimlach en persoonlijk gesprek. En alle rangen en standen leven voor korte tijd in hetzelfde dorp en laven zich met het geluk van hun gezamenlijke afkomst dat zal moeten verdwijnen in de zee.

Ik twijfel nog met mijn waardering. Net als bij andere films uit deze periode heb ik het idee dat ik naar een bloedmooi vertelde leugen aan het kijken ben. Ukrainian Rhapsody kwam er net mee weg.

Maar vanwege de prachtige beelden van de monding van de Dnjepr en omgeving, en het grote talent waarmee deze film gemaakt is, is dit absoluut een aanrader.

Opvallend ook dat in deze film de oorlog nog heel vers in het geheugen ligt, alsof het gisteren gebeurd is, of juist omdat er pas later ruimte was om het te verwerken.

Als het echt een new wave/dooi film is, dan is het ook weer niet zo vreemd dat de oorlog een belangrijk thema is. Veel new wave filmers wereldwijd waren opzoek naar een manier om er mee om te gaan, en ook om juist verder te gaan en zich tegen een oudere generatie af te zetten. Dovzhenko is natuurlijk wel iemand van een oudere generatie, en ik weet niet precies wanneer hij de scripts geschreven heeft die zijn vrouw na zijn dood heeft verfilmd...

Dit is vooral een van de meest "Russische" films die ik tot nu toe heb gezien. Alles over overladen met zowel Nostalgie als Optimisme. Iedereen probeert gelukkig te leven, zowel voor het land als voor zichzelf (dat is dat dooi aspect, wellicht) en alles is vol van liefde. Het past uiteraard bij een poëtische film. En iets wat heel lyrisch is, hoeft niet gelijk naïef te zijn. De film laat toch ook genoeg van de problemen zien. Maar een film die zo positief ingesteld is, zal in de Sovjet-Unie van 1958 altijd wel verdacht zijn uiteraard. En als je niet van de prachtige cinematische stijl houdt, dan zal de film toch ook snel overdreven en kitscherig overkomen ben ik bang. Behoorlijk groots opgezette film toch voor 1958; in kleur, met animatie, luchtfotografie, korte oorlog scenes, constructie van een dam e.d.

Verhaal technisch vond ik deze veel sterker dan Enchanted Desna. Op het cinematografische vlak kan ik beiden niet goed vergelijken. Duidelijk wel van dezelfde regisseur. De korte animatie-scenes hier vond ik wel wat hebben. En in het geheel waren de acteurs of de regie overtuigender. Zeker een aanrader voor liefhebbers van Russische cinema. Voor degenen die daar nog aan willen beginnen, zou ik deze niet gelijk als eerste adviseren. Degene die alleen geïnteresseerd zijn om een keer echt iets te zien waar alle kenmerken van (oude?) Russische cinema en ideologie met bakken aanwezig zijn dan weer wel

Hij heeft de scripts tijdens de Tweede Wereldoorlog geschreven. De vaderlandsliefde was ook een gewild thema in het socialistisch realisme. Niet dat die teugels nog zo strak zaten maar een new wave film kan je dit oprecht toch niet noemen?

Oldskool Sovjet cinema, da!

De tweede film De kroniek van Vlammende Jaren heb ik een 4,5 gegeven.De betoverde Desna ga ik binnenkort zien. Kan niet wachten.