Als film- en serieliefhebber kan het je bijna niet ontgaan zijn: de release van de absurdistische nieuwe film Cocaine Bear van Elizabeth Banks. De film, met daarin hoofdrollen voor onder meer Keri Russell, lijkt te bizar om waar te zijn, maar is toch echt gebaseerd op een waargebeurd verhaal. Hoe realistisch is dit eigenlijk en kunnen dieren daadwerkelijk verslaafd worden aan drugs? 

Het verhaal van de wereldberoemde 'Cocaine Bear' begon met een mislukte parachute-sprong. In 1985 besloot drugssmokkelaar genaamd Andrew Thornton uit een vliegtuig te springen, hoog boven de bossen van Noord-Georgia. Hij had een parachute en 75 plastic zakken met cocaïne bij zich. Thornton viel te pletter op een dak van een huis in de buurt en stierf terplekke. Aanvankelijk dacht men dat zijn parachute niet open was gegaan, maar later werd ontdekt dat hij uit de lucht was gevallen omdat hij simpelweg te zwaar was voor zijn parachute. De zakken cocaïne die hij bij zich had, belandden her en der over een groot gebied in de wildernis.

Een paar dagen later vond een vrouw genaamd Lois Conner een beer die op ongewone wijze door de bossen zwierf. De beer was op zoek naar voedsel en vond één van de plastic zakken cocaïne. De beer at de cocaïne op en kreeg een overdosis, waarna hij stierf. In de nieuwe film van Banks weet de beer de overdosis te overleven en verandert daardoor in een bloeddorstig monster dat een spoor van dood en verderf achterlaat in een klein dorpje in de Amerikaanse staat Georgia. We volgen een groep inwoners van het dorpje, dat probeert te ontkomen aan het doorgedraaide beest en uiteindelijk zelfs besluit het gevecht aan te gaan. 

Het verhaal van Cocaine Bear klinkt misschien als een bizarre en grappige anekdote, maar het is ook een triest voorbeeld van de verwoestende effecten van drugs op wilde dieren. Hoewel het onwaarschijnlijk is dat de beer daadwerkelijk verslaafd was aan cocaïne, tonen studies aan dat dieren zeker verslaafd kunnen raken aan drugs.

Drugsverslaving bij dieren

Dieren kunnen worden blootgesteld aan drugs via menselijk gedrag of door het eten van giftige stoffen in hun omgeving. Net als bij mensen kan drugsverslaving bij dieren leiden tot een verscheidenheid aan gezondheidsproblemen en gedragsveranderingen die hun kwaliteit van leven ernstig kunnen beïnvloeden. Er zijn verschillende manieren waarop dieren drugs kunnen krijgen. Het komt vaak voor dat huisdieren per ongeluk drugs innemen die zijn achtergelaten door hun eigenaren. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren als huisdieren pillen vinden die op de vloer zijn gevallen of als ze drugs opeten die zijn achtergelaten in een open zak of fles. Zo zijn er gevallen gerapporteerd van honden die verslaafd zijn geraakt aan cannabis nadat ze herhaaldelijk toegang hadden tot cannabisproducten, zoals hasjolie. Deze dieren vertoonden symptomen van afhankelijkheid en verhoogde tolerantie voor cannabis. 

Maar het is niet alleen via menselijk gedrag dat dieren blootgesteld worden aan drugs. In sommige gevallen worden dieren gebruikt als proefdieren in onderzoek naar drugs. Dit kan betekenen dat ze gedwongen worden om drugs in te nemen of om deze via andere methoden toe te dienen. Een studie uit 2008 gepubliceerd in het tijdschrift Nature Neuroscience onderzocht de effecten van cocaïne op ratten. De onderzoekers ontdekten dat de ratten die cocaïne kregen, snel verslaafd raakten aan de drug en een hogere dosis nodig hadden om dezelfde effecten te ervaren. De ratten bleven de drug zoeken, ondanks de negatieve gevolgen voor hun gezondheid en welzijn.

Bovendien kunnen dieren in het wild drugs tegenkomen. Er zijn bijvoorbeeld gevallen bekend van dolfijnen die verslaafd raken aan het giftige slijm van kogelvissen. Deze stof werkt als een verdovingsmiddel voor de dolfijnen en ze raken verslaafd aan de roes die het veroorzaakt. Een ander voorbeeld van dieren die verslaafd raken aan drugs zijn olifanten in Thailand. In de jaren '90 werden olifanten ingezet om toeristen te vermaken door kunstjes te doen. Sommige olifanten werden gedwongen om heroïne te gebruiken om hen rustig te houden en gehoorzaam te maken. Veel van deze olifanten werden uiteindelijk verslaafd aan de drug en ondervonden ernstige gezondheidsproblemen als gevolg.

Effecten 

In een interview met de Vlaamse rubriek Goeiemorgen Morgen! op Radio2, vertelt bioloog Hans Van Dyck dat de effecten van drugs op dieren vergelijkbaar zijn met die op mensen. Dieren kunnen er net zo op reageren als mensen. Een hond en een kat kunnen high worden wanneer je bijvoorbeeld cannabis rookt terwijl je huisdier naast je zit," zo laat Van Dyck weten. "We denken graag dat dieren sterk verschillen van ons, maar dat is niet zo. Dieren hebben ook een beloningsmechanisme. Ze verwennen zichzelf met drank of voedsel dat ze lekker vinden. Of met seks. Dat beloningsmechanisme kan de mist ingaan als je jezelf beloont met iets wat lekker lijkt, maar het niet is, zoals cocaïne bijvoorbeeld.” 

Cocaine Bear, met rollen voor onder meer Keri Russell, O'Shea Jackson Jr. en Christian Convery, is sinds 23 februari te zien op het witte doek. Hieronder is de trailer te bekijken.