D.O.A. (1950)

Zoveel buitenopnames was vrij ongebruikelijhk voor die tijd, ingezet met Criss Cross uit 1948 en veelvuldig toegepast in Pickup on South Street uit 1953.

Blijft overeind, dat deze vergiftigingsfilm Death On Arrival, nu weer helemaal actueel is. En nog een prima story ook. Zien

D.O.A. is een echte b-noir. Dat het allemaal vrij goedkoop gemaakt is straalt er vanaf, maar het is allemaal wel zeer creatief gedaan. Het begin is ietwat traag en daar zitten een heleboel scènes tussen die niets meer met de latere film te maken hebben (de feestvierders met wie Bigelow op stap gaat, de vrouw aan de bar die iedereen kent), maar misschien is dit trage begin expres gekozen omdat de film gemaakt lijkt te zijn alsof hij steeds in een hogere versnelling schiet. Bigelow heeft steeds minder tijd om zijn onderzoek subtiel te oden, waardoor hij steeds gehaaster te werk gaat. Dat houdt niet alleen in dat hij binnen korte tijd flink wat deuren in en uit loopt, maar ook dat hij steeds agressiever en wanhopiger wordt. En dit is erg leuk om te volgen, zelfs al is de uiteindelijke verklaring van het mysterie niet bijster interessant.

Daarbij zitten hier, zoals in wel meer goedkopere noirs, wat gekke of experimentele dingen in. Let op die vroege scène waarin Bigelow met wat hotelgenoten een jazzvoorstelling bezoekt. De manier waarop dat gefilmd is is erg levendig en rauw, met een nadruk op zweet en opgezweepte gezichten. Doet totaal niet denken aan films van rond 1950, maar meer aan iets uit een film van John Cassavetes of zo. Of Bigelow die in paniek door de straten rent, iets wat erg lang aangehouden wordt en waarbij een flink aantal voorbijgangers aan de kanten geduwt wordt. Grappig genoeg is dit opgenomen zonder iemand te waarschuwen, dus de voorbijgangers wisten niet dat ze in een film zaten. Iets anders wat grappig is dat me op viel is dat elke keer als Bigelow een gesprek beëindigt hij naar de deur loopt, maar zich telkens toch weer omdraait om een vraag te stellen of nog een oneliner te spuwen. Geen idee of dit een bewuste keuze was, maar daar zat een lekker ritme in.

Een fijne noir dus. Misschien niet een van de groten, maar zeker voor zijn budget meer dan goed.

4*

Frank Bigelow: "I want to report a murder."
Homicide Captain: "Who was murdered?"
Bigelow: "I was."

Kijk, dát is nog eens een begin. Ik heb deze een tijdje links laten liggen omdat ik aan de remake uit 1988 zulke matige herinneringen had, maar dit is toch wel een uitstekende noir waarvan de hectiek en de gebruikelijke onbetrouwbaarheid van zo ongeveer alle personages een mooie pendant vinden in de paniek van de steeds verder aftakelende Bigelow. En zoals Poisonthewell in het allereerste bericht bij deze film al stelt is het goed dat er geen geforceerd happy end aan is geplakt. Uitstekende hoofdrol van Edmond O'Brien.
 

Kolere, wat gaat dit ding tekeer. Schitterende opening, eentje die je meteen te pakken heeft en daarna, in flashback, wat er precies gebeurd is. Begint een beetje hangerig en zelfs ondeugend, maar dan is er die scène in de nachtclub. Met het jazz bandje. Intens gefilmd, net als die opening. Zodra Bigelow zich begint te realiseren wat er aan de hand is, is het alle remmen los en volle kracht vooruit. Als een kogel in een flipperkast vliegt ie door het plot heen. Je moet je best doen om hem bij te houden, bij wijze van spreken. Veel meer heeft het niet te bieden, maar als je mee bent, heb je zo wel een aardig filmpje te pakken. Met een keurig einde. Zowaar.

Goede film noir met een degelijk verhaal, spannend gebracht met de nodige actie door een cineast, mij onbekend.
O'Brien zit energiek in zijn rol en Pamela Britton doet wel erg verliefd. Nochtans die rare geluidjes (een beetje flauw) in het begin moeten aantonen dat Frank ook wat anders wil . Doet evenwel niets af van de appreciatie voor deze film, geen topper in het genre, maar zekerlijk genietbaar.

D.O.A. heeft een concept en begin dat zo tof intrigerend is dat de hele film erop kan drijven. Zelfs als de rest van de film minder vloeiend verloopt en al snel in een patroon vervalt waarin de door Edmond O'Brien gespeelde Frank Bigelow vooral van bijpersonage naar bijpersonage loopt en elke scene een klein stukje wijzer wordt. DE film maakt slim gebruik van de flashback met een zeer intrigerende opening. Je vraagt je meteen af hoe die man in die situatie terecht kwam.

Dat sterke concept heeft gezorgd voor niet minder dan vier remakes. Van bijna een kopie in 1969 tot andere films met een nagenoeg gelijk uitgangspunt. Er is ook nog een musical van gemaakt.En je kunt het bijna niet meer noir hebben dan een man die dacht onschuldig te zijn die op zoek moet naar zijn eigen moordenaars terwijl hij niet eens weet waarom iemand hem dood zou willen.

Ik zie er geen meesterwerk in, maar vooral een film waarvan concept en opening zo sterk is dat je wel een enorme klungel moet zijn om het dan nog te verknallen. En dat gebeurt dus ook niet.