Comrade Kim Goes Flying (2012)

Comrade Kim Goes Flying is een bijzonder project. Een Noord-Koreaanse film, geregiseerd door twee Europeanen en een Noord-Koreaan. Gefinancierd door de DPRK. Ik heb de film op het IFFR gezien en tekst en uitleg van de Europese regie gekregen. Zij hebben jaren aan dit project gewerkt. Voorafgaand en tijdens de film had ik eigenlijk het idee naar een echte Noord-Koreaanse film te kijken.

De film is echter niet typisch Noord-Koreaans. Sommige mensen in het publiek ergerden zich aan de socialistische elementen in de film. De principes van het communistische land komen voortdurend naar voren. De kracht van het collectief, het belang van de arbeider, de eer om je leven te weiden aan het opbouwen van de maatschappij.Persoonlijk had ik niets anders verwacht. Comrade Kim maakt echter geen enkele keer melding van de revolutionaire leiders of andere politieke ongein. In dat opzicht was het dus al een veel luchtiger film dan ik had verwacht. De socialistische elementen vallen ons op zoals het streven naar individuele welvaart in Hollywood films een Noord-Koreaanse bioscoopganger zou opvallen.

Het doel van Comrade Kim was, volgens regisseur Bonner, het maken van een feel good film voor Noord-Koreanen. Een lieve, gezellige familiefilm. Dit soort films bestaat nog nauwelijks in het land. Daarnaast is de kwaliteit van films lager dan wat wij in het westen gewend zijn. Met Comrade Kim hebben zij een prachtproduct afgeleverd. Heerlijke, felle kleuren, een leuk verhaal met hele lieve, onschuldige humor, en leuke acteurs.

Daarnaast probeert de film toch enkele barrieres te doorbreken. Ze doen dit op een vriendelijk wijze, maar voor Noord-Koreanen zal het toch behoorlijk onconventioneel aavoelen. Hoofdrolspeelster Kim is een fijn personage. Qua uiterlijk echt een schatje, maar haar brutale, assertieve houding is ongekend in Noord-Korea en zal voor hen als een schok aankomen. Sowieso is het ongehoord dat een vrouw zich zo sterk opstelt in deze cultuur. Daarnaast is het streven van Kim om zich los te rukken uit de kolenmijn, waar haar familie al generaties werkt, een onconventioneel idee.

Zo proberen de regisseurs toch taboes te doorbreken met deze film. Zij het op een vriendelijke manier. Alles met goedkeuring van de regering dus. De film is in het thuisland en op verschijdene festivals met succes ontvangen. Persoonlijk vond ik het ook een erg fijne film. Je moet hierbij écht je vooroordelen over het land laten varen. Comrade Kim nauwelijks een propaganda film te noemen. In ieder geval niet meer dan dat Battleship en The Hurt Locker Amerikaanse propagandafilms zijn.

Perfecte beschrijving van Billy-Pilgrim Ik heb de film in Leuven gezien, in aanwezigheid van de Belgische co-producente Anja Daelemans, en kan alles enkel beamen: een charmante, aandoenlijke maar erg naieve en ouderwetse film die op heel veel vlakken vreemd overkomt voor ons, maar tegelijk een (beperkt en letterlijk gekleurd) beeld geeft van een idee over film en samenleven dat voor ons westerlingen helemaal vreemd is. In de inleiding werd meteen gezegd dat je van de film geen echte inkijk in het leven in Noord-Korea moet verwachten: het is een sprookje dat de mensen daar vooral moet toelaten om weg te dromen in een film-wereld. Desondanks is het een heel vernieuwende film voor een filmindustrie die in de jaren '50 is blijven hangen (zo was het voor alle lokale betrokken de eerste keer dat ze met sync geluid werkten, normaal worden de films daar achteraf ingesproken), en geeft het mensen een aantal ideeën mee die toch redelijk verrassend zullen zijn: op zijn eigen, naieve manier bevat de film een behoorlijke 'girl-power' boodschap, waarin een jonge vrouw haar dromen najaagt tegen het advies van haar vader, collega's en aanvankelijk zelfs de staat in - uiteindelijk wordt ze daarin door vader, collega's en staat gesteund en is het vooral haar eigen grenzen die ze moet overwinnen, maar die aanvankelijke moed is toch opmerkelijk.

Daarnaast is het ook gewoon heel leuk om eens een zo goedbedoelde maar tegelijk zo naieve film te bekijken, er werd dan ook smakelijk gelachen in de zaal als getoond werd hoe de bouwvakkers bijna zingend bakstenen naar elkaar toe gooiden in hun absolute euforie van het arbeider-zijn, maar de film bevat ook een aantal echt leuke scenes, met onschuldige maar aanstekelijke humor.

Zeker een aanrader, niet omdat het zo'n goede film is, maar vanwege de goede bedoelingen én omdat het een film is zoals je er nog niet veel zal hebben gezien