Becket (1964)

Een film die naarmate hij vorderde steeds beter werd. Helaas kon hij mij niet volledig boeien ondanks het sterke acteerwerk. Daar is het verhaal simpelweg niet goed genoeg voor.

3*

Will no-one rid me of this meddlesome priest?

Er valt eigenlijk weinig te zeggen over een film zoals deze. Bij haast perfecte films kan je eigenlijk alleen maar een hoop superlatieven achter mekaar gebruiken. En dat verdient de film, naast eigenlijk een hoop oscars, ook:

Ik hou van dit soort films. Films die alleen maar staan op een oersterk script en ijzersterk acteren. Karakterstudies zijn een pak interessanter dan big-budget films. Dat dit nog allemaal eens waargebeurd is, maakt het des te sterker. Bovendien hou ik wel van een portie (bloedigere ) geschiedenis in film.

Het Oscarwinnende script is zonder twijfel één van de sterkste die ik al gezien heb. Het verhaal, waargebeurd, is opzich al merkwaardig. Een hartverscheurende strijd tussen vriendschap en religie. Welke vriendschap is kostbaarder ? Degene met God of degene op aarde ? Deze film geeft je veel stof tot nadenken. Het is gewoon een tijdloos verhaal. Elke dialoog bevat zo veel memorabele zinnen dat het al een grote opdracht was om een quote te zoeken om bovenaan de pagina te zetten. Zoveel wijsheden, zoveel gevatte antwoorden op een vraag. De dialogen tussen Henry en Becket zijn van uitzonderlijke kwaliteit.

Tja, en waar deze film toch vooral om bekend staat is toch wel het goddelijk acteren van de heren O'Toole & Burton. Naast uitstekende bijrollen van o.a John Gielgud zijn het toch die 2 die de film naar een meesterwerk leiden. Peter O'Toole, die man wordt gewoon gepest door de Academy, is weergaloos als Henry II. Hij zwijgt op de juiste momenten, roept op de juiste momenten (Thomas!) en legt zoveel gevoel in zijn rol dat dit in één klap mijn meest favoriete acteerprestatie ooit is geworden. "Perfect" is het enige woord dat hierbij past.

Burton's rol daarintegen is veel kalmer, rustiger en sereen. Becket gedraagt zich, zoals een dienaar, zeer bedeesd tegenover Henry II. En Burton is daar uitstekend in.Het moment waarbij hij Lord Gilbert excommuniceert, gaf me de rillingen ! Thomas Becket komt geheel tot leven via hem. De vonken vliegen er vanaf.
Ongelooflijk dat 2 perfecte acteerprestaties zich in één film bevinden.

Naast dat acteerwerk en het script valt er ook te genieten van de prachtige sets. Zo'n schitterende kathedralen, zoals die van Canterbury, kom je alleen maar tegen in Engeland.


5* En een plaats in m'n top 10

Mooi geschreven. .

Vond het zelf op een gegeven moment wel erg zwaar worden. Echt zo'n film uit de tijd dat mensen nog geduld hadden voor een film om het verhaal en het briljante acteerwerk, zonder allerhande andere poespas.

Kennelijk is dat geduld bij mezelf ook wat verdwenen. Maar toch absoluut de moeite waard.

Een week geleden deze film op DVD in Engeland besteld, vandaag ontvangen (ondanks werkonderbrekingen bij Royal Mail) en meteen gekeken. Het is meer dan 40 jaar geleden dat ik deze film in de bioscoop zag (zie reactie hierboven) en de restauratie is prachtig gelukt: heldere kleuren, scherp beeld, surround geluid (minpuntje, met de nadruk op de verkleinvorm, is het ontbreken van ondertitels).

Het theatrale van de film wordt duidelijk veroorzaakt door het origineel, namelijk het toneelstuk van Anouilh. Naast de twee hoofdrolspelers veel bekende gezichten (niet alle grote sterren) uit het begin van de zestiger jaren. En, als reactie op Pieter Montana, volgens mij was het niet de echte (huidige) kathedraal van Canterbury. Die is namelijk in Engels-gotische stijl gebouwd en we zien in de film een meer romaans interieur.

Hoewel de film over de vriendschap tussen twee personen gaat is een onderliggend thema de strijd tussen kerk en staat, beter gezegd: wie heeft de suprematie. Dit vinden we alleen terug in de landen die in de Middeleeuwen de religie van Rome aanhingen (rooms-katholiek vind ik fout want katholiek betekent algemeen en zelfs toen waren andere christelijke stromingen te onderkennen die niet aan Rome onderhorig waren).

Die strijd is in feite begonnen toen de paus op 25 december 799 of 800 (afhankelijk van de jaartelling van het land want indertijd begon het jaar niet overal op dezelfde dag van de kalender en kon 25 december in feite nieuwjaarsdag zijn) Karel de Grote tot keizer van het westen kroonde (geheel tegen diens zin, overigens). Daarmee claimde de paus dat hij boven de keizer stond en kwam de uitdrukking "bij de gratie Gods" in gebruik. Denk verder aan de investituurstrijd tussen de Duitse keizers en de pausen, de strijd tussen de bisschoppen van Utrecht tegen de graven van Holland en zelfs in 1527 de verwoesting van Rome ("sacco di Roma") op last van keizer Karel V, de laatste die enkele jaren later door een paus tot keizer werd gekroond.

Niet voor niets is sinds de verlichting in politiek opzicht gestreefd naar de scheiding van kerk en staat. De Nederlandse regering beweert wel dat ook hier die scheiding bestaat, maar die is dan toch niet in absolute zin.

Wie dit bericht tot hier toe heeft gelezen: kijk de film en geniet maar denk ook tevens na over hetgeen wordt gezegd. Heel interessant en wat mij betreft een aanrader. Behoort tot mijn favorieten, met nog twee andere films met Peter O'Toole: "Lawrence of Arabia" en "Lion in Winter". Kleding in deze laatste film is meer authentiek dan die in "Becket", vooral die van de dames.

Theatrale cinema waarin de grootse Peter O'Toole (helaas) alle aandacht naar zich toe weet te trekken. Veelal ook te danken aan de hilarische teksten die hij uit mag spuwen. Als een waanzinnige schmiert ie er op los. Heerlijk. Probleem echter is dat de rest van de cast (en sets) er niet toe doet. Zelfs Burton als hoofdpersonage Becket treedt hier en daar eventjes op de voorgrond maar wordt snel weggewerkt door O'Toole.

O'Toole trad nogmaals in de rol van Henry II in The Lion in Winter. Daar weet de rest van de cast wel prima tegenspel te leveren. Maar dat zal ongetwijfeld ook aan het script liggen. A-serieus versus a-serieus. In Becket is het eerder a-serieus versus serieus, en daar nijpt het 'm.

Uitermate goed, maar niet briljant.

Zonder meer een mooie, misschien zelfs indrukwekkende film. Prachtige dialogen; en mooie details, maar twee zaken deden mij afbreuk: de zeer theatrale behandeling; en de voor mij wel zeer eenvoudige tegenstelling boezemvriend wordt vijand. Ik heb zeker genoten; maar het zwart-witte gaf mij een wat laffe nasmaak .

Een prima portret van Sint Thomas Becket, de aartsbischop van Canterburry. Hoewel het in een studio is opgenomen ziet de aankleding er allemaal prima uit. Het duurt even voordat het opgang komt, maar uiteindelijk was het conflict tussen de oude boezemvrienden Becket en Henry zeker wel te pruimen. Een hoogtepunt vond ik zelf de sfeervolle excommunicatie-rite.

Qua historische correctheid valt nog op te merken dat de film de moord op Becket vrij tam heeft uitgebeeld. Middeleeuwse kronieken verhaalden al over de bijzonder gruwelijke moord waarbij Becket's schedel werd gespleten en zijn hersens de kathedraalvloer sierden.

Wat deze film doodt, is de tijdsperiode waarin het gemaakt is! Het is het typische historische epos uit de jaren 60 vol met bombastische overkill! Om één of andere reden was het blijkbaar populair in de jaren 60 om toneelstukken op film vast te leggen want later deed men ook nog met "A Man for All Seasons) (1966) en "The Lion in Winter" (1968) Die laatste film handelde over de moeizame relatie tussen koning Hendrik II van Engeland en zijn familie (vrouw en zonen) deze gaat over de scheiding van kerk en staat en het conflict met, en de moord op, zijn vriend Thomas Becket, de aartsbisschop van Canterbury. Tja een toneelstuk, en geen accurate historisch feiten! Wat het acteerwerk betreft; was het niet slecht maar het geheel weet nooit zijn oorsprong van toneelstuk van zich af te werpen. Waardoor je eigenlijk voor het grootste gedeelte kijkt naar twee mannen, Richard Burton als Thomas Becket en Peter O'Toole's als King Henry II die dialoog voordragen. Hierdoor wordt het ook een beetje een vermoeiende film en een speelduur van bijna twee en een half uur laat op sommige momneten ook de verveling toe te slaan.