Emma (1996)

Jaaaaa, heerlijke zwijmelfilm. Het boek heb ik niet gelezen dus kan ik het daarmee niet vergelijken. Alhoewel het altijd heel moeilijk is om een film en een boek te vergelijken. Het zal weinig voorkomen dat een film het zal winnen van een boek.

Ik heb met veel plezier naar deze film gekeken. Het romantische aspect vond ik wel veel zwaarder wegen dan het komische. Ik moest af en toe wel lachen om de bemoeienissen van Emma maar met het romantische gedeelte en de chemie zit het wel goed in deze film.

Goeie kostuumfilm waarin de jonge Emma ongevraagd en vaak ook ongewild als koppelaarster optreed. Net als het verhaal van Jane Austen, is de film ook licht van toon en soms zelfs grappig (vooral de opmerkingen van Emma). Gwyneth Paltrow is goed gecast als Emma, en ook de rest van de cast is uitstekend.

Het was net of deze hele film binnenin een pompoen was opgenomen. Alle scenes waren ontzettend overdreven oranjerood gekleurd, buiten soms iets lichter gekleurd (waarom in vredesnaam steeds dat oranje?) en binnen extreem rood gekleurd.

Het volgende zegt meer over mijzelf dan over de film

Ik hou van passende, ondersteunende, liefst emotievolle muziek, mag allerlei stijlen zijn. Het verhaal moet boeien, eventueel bizar of prikkelend zijn, liefst niet alledaags keuvelend (dan kijk ik wel naar de buren of zo)

Intonaties en dialogen zie ik het liefst niet-bekakt, liefst natuurlijk en niet-gemaakt, zo ook het acteren.

Voilá de totstandkoming van mijn waardering voor de film.

Onbegrijpelijk trouwens dat Gwyneth Paltrow in een film als deze meespeelde en tot deze non-prestatie kwam.

Om enige waardering voor deze film te kunnen opbrengen moet ge er in slagen u in gedachten te verplaatsen naar het Engeland van een paar honderd jaar terug waarin stand, rang en afkomst een alles overheersende rol speelden, inzonderheid bij de gegoede burgerij die niets aan het toeval overliet om in hun "sociale" kringen dit te onderlijnen en iedere gebeurtenis, hoe pietluttig ook en heel dikwijls van romantische aard, uit te vergroten.

De film heeft niet de dynamiek van een "Pride and Prejudice" e.a. dergelijke Britse werken en zal daarom ook minder boeien ondanks de vele frivole dialogen, de mooie muziek, de knappe costumering en de lieve act van Gwyneth Paltrow.

Zielloze, vlakke verfilming van een bijzonder levendig boek.

Ik ben een groot fan van de BBC-serie en aan vergelijken valt dan niet te ontkomen, maar dat hoeft niet te betekenen dat ik een sterke voorkeur heb voor één van de beide. Zo vind ik zowel Sense and Sensibility (1995) als Sense and Sensibility (2008) zeer geslaagd. Ook begrijp ik dat er bij een verfilming scènes uit het boek geschrapt of herschreven moeten worden. Dat allemaal gezegd hebbende, heb ik alsnog een boel op- en aanmerkingen.

Misschien wel het belangrijkste is het volledig ontbreken van een onderlaag. In Emma gebeurt niet zo heel veel, maar dat betekent niet dat er al die tijd niets aan de hand is. Emma en Mr. Knightley hebben een gecompliceerde, boeiende relatie waarvan in deze film niets meer te zien is. Emma en Mr. Knightley kibbelen wat zonder dat er iets te merken is van hun onderliggende gevoelens voor elkaar. Emma is niet half zo vinnig en Mr. Knightley is niet half zo gefrustreerd als zou moeten. In dit filmpje een voorbeeld uit de miniserie, zoals het volgens mij wel zou moeten. De vonken schieten er vanaf en de chemie is heel sterk voelbaar. Mijns inziens is een koppel dat niet geloofwaardig kan ruziën niet geloofwaardig als verliefd stel.

De eerlijkheid gebiedt mij te zeggen dat dit voor een groot deel aan het script ligt (waar de meest bijtende opmerkingen van Emma niet in zijn opgenomen) en voor een groot deel aan Gwyneth Paltrow. Haar versie van Emma is saai, oppervlakkig en nauwelijks sprankelend. Haar Emma is mooi en vrolijk, maar nergens blijkt dat ze ook intelligent is. De mooie volzinnen die wel uit het boek zijn overgenomen klinken onnatuurlijk uit haar mond. Het is mij een raadsel waarom men haar als superieur ziet (en zijzelf ook) in deze film, terwijl daar in het boek best reden voor is. De scène waarin Emma haar liefde voor Mr. Knightley bekent aan Mrs. Weston is niets minder dan tenenkrommend.
Jeremy Northam geeft daarentegen weinig reden tot klagen. Ook de scherpe kantjes van Mr. Knightley zijn eraf gehaald, maar zijn personage blijft desalniettemin overeind. Zijn gevoelens voor Emma, hoe onwaarschijnlijk ook, lijken oprecht.
Toni Collette als Harriet Smith vond ik dan weer vreselijk. In plaats van naïef, onzeker en soms een beetje dom is Harriet in deze film niets minder dan achterlijk. Wat heb ik me aan haar geërgerd...

Behalve Jeremy Northam heeft men nog goede acteurs getroffen voor de rollen van de onuitstaanbare Mr. en Mrs. Elton, die nog een beetje de satirische, ironische kant van het verhaal in de film weten te brengen. Verder lijkt er gekozen te zijn om alles op de zoetsappige romance te gooien, zonder iets van de diepgang proberen te behouden. Men is er op zich redelijk in geslaagd om het verhaal in te korten en er is in dat opzicht ook niet iets wat ik mis. Desalniettemin is de ziel van het verhaal volledig verdwenen. En het mag dan een kostuumdrama wezen, het is een verfilming van een boek dat wel degelijk serieuze kwaliteiten heeft, en als die weggelaten worden, dan is de film niet geslaagd. Wat een geluk dat dit verhaal inmiddels al zo veel beter is verfilmd.

Ik hoe enorm van films over het vroegere leven: lange rokken, standenverschil, teaparty's van de rijken... Maar deze vond ik behoorlijk saai en voorspelbaar. En Emma komt enorm irritant over.

Prima productie, maar je komt geen moment echt lekker in het verhaal. Matige regie.